รู้จัก "พยาธิใบไม้ตับ" ภัยเงียบที่มากับอาหาร ปัจจัยเสี่ยงมะเร็งท่อน้ำดี
พยาธิใบไม้ตับกลายเป็นประเด็นสุขภาพระดับจังหวัด หลังผลการตรวจสุขภาพนิสิตใหม่ในจังหวัดมหาสารคามพบอัตราการติดเชื้อที่สูงอย่างน่าตกใจ ซึ่งถือเป็นภัยเงียบที่มากับพฤติกรรมการรับประทานอาหารที่ไม่เหมาะสม โดยหากไม่ได้รับการแก้ไขอย่างจริงจัง กลุ่มเสี่ยงเหล่านี้อาจเผชิญกับโรคมะเร็งท่อน้ำดีได้ในอนาคต
สถานการณ์การติดเชื้อในมหาสารคาม
ผลการคัดกรองสุขภาพนิสิตใหม่ประจำปี 2569 ของจังหวัดมหาสารคาม พบสถิติผู้ติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับที่ต้องเฝ้าระวังอย่างใกล้ชิด
-
มหาวิทยาลัยมหาสารคาม: พบผู้ติดเชื้อ 33% หรือคิดเป็นจำนวน 4,233 คน
-
มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม: พบผู้ติดเชื้อ 19% หรือคิดเป็นจำนวน 380 คน
-
ความเสี่ยงระยะยาว: ผู้ติดเชื้อกลุ่มนี้มีความเสี่ยงต่อการป่วยเป็นมะเร็งท่อน้ำดีในช่วง 15-20 ปีข้างหน้า หากไม่มีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
สาเหตุและมาตรการแก้ไข
สาเหตุหลักของปัญหานี้มาจากวัฒนธรรมการบริโภคอาหารประเภทปลาจ่อม ปลาร้าดิบ หรือเมนูปลาปรุงไม่สุกที่ปนเปื้อนไข่พยาธิ ทางจังหวัดจึงออกมาตรการเร่งด่วนเพื่อควบคุมและป้องกัน ได้แก่
-
การรณรงค์ร้านอาหารในพื้นที่ให้เข้ารับการอบรมเรื่องการปรุงสุกที่ถูกสุขลักษณะ
-
การมอบตราสัญลักษณ์ "ปลาร้าสุก ปลอดภัย" ให้แก่ร้านค้าที่ผ่านเกณฑ์ เพื่อสร้างทางเลือกสุขภาพให้แก่ประชาชน
-
การจัดงาน "มหกรรมคนอีสานรุ่นใหม่" ในวันที่ 3 สิงหาคม 2569 ณ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม เพื่อให้ความรู้เรื่องการป้องกันพยาธิแก่เยาวชน
วงจรชีวิตและแนวทางการป้องกัน
พยาธิใบไม้ตับไม่ได้สร้างเพียงอาการท้องอืด แต่เป็นตัวการสำคัญที่ทำลายท่อน้ำดี โดยเริ่มต้นวงจรจากไข่พยาธิในอุจจาระที่ปนเปื้อนลงสู่แหล่งน้ำ ถูกหอยและปลาเกล็ดขาวกินเข้าไป ก่อนจะเข้าสู่ร่างกายคนผ่านการกินปลาดิบ อาหารกลุ่มเสี่ยงได้แก่ ก้อยปลา ปลาส้ม และอาหารหมักดองที่มีส่วนผสมของดินประสิว
5 วิธีป้องกันเพื่อชีวิตที่ปลอดภัย
-
เลิกรับประทานปลาดิบ เปลี่ยนเป็นปลาที่ปรุงสุก 100% เท่านั้น
-
หลีกเลี่ยงอาหารที่เสี่ยงต่อการก่อมะเร็ง เช่น อาหารหมักดอง หรืออาหารปิ้งย่างที่ใส่ดินประสิว
-
รับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่เพื่อสร้างภูมิคุ้มกันที่ดี
-
ลด ละ เลิก เครื่องดื่มแอลกอฮอล์และบุหรี่ ซึ่งเป็นปัจจัยเสริมก่อมะเร็ง
-
ขับถ่ายในส้วมที่ถูกสุขลักษณะเพื่อตัดวงจรการแพร่กระจายของไข่พยาธิ
แม้การรักษาด้วยยา Praziquantel จะทำได้ไม่ยาก แต่การปรับเปลี่ยนวัฒนธรรมการกินถือเป็นทางรอดที่ยั่งยืนที่สุด เพราะการติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับสามารถเกิดขึ้นซ้ำได้เสมอหากพฤติกรรมการบริโภคอาหารดิบยังคงอยู่ การหันมาให้ความสำคัญกับการปรุงสุกและใส่ใจโภชนาการคือจุดเริ่มต้นสำคัญที่จะช่วยลดความเสี่ยงต่อการเสียชีวิตจากมะเร็งท่อน้ำดีในระยะยาว
เขียนโดย ดร กิฟท์นางมารพยากรณ์
เพื่อให้ผู้อ่านได้รับทั้งความรู้ แรงบันดาลใจ และแนวทางการใช้ชีวิตที่เท่าทันโลก
@ยืน ชูเลขล่างเม็ดเดียว 49 จับตาแนวทางสั้น ๆ งวดนี้
กรมอุตุฯ เตือนฝนตกหนักถึงหนักมาก 9 จังหวัด เสี่ยงน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลาก ระหว่างวันที่ 20–22 พฤศจิกายน 2569
เปิดเลขธูป 3 ตัวตรง "ท้าวเวสสุวรรณ" วันที่ 1 ธันวาคม 2569
เผยปริศนา "ป้ายราคามีกากบาท " ในร้าน "เซเว่น อีเลฟเว่น"..ใครเห็นก็สงสัย!
เลขน่าจับตา "แต๋วจ๋า พารวย" วันที่ 1 ธันวาคม 2569
ปรากฏการณ์ก้อนหิมะกลิ้งเองตามธรรมชาติ (Snow Rollers) เมื่อสายลมกลายเป็นช่างปั้นหิมะ สร้างก้อนหิมะทรงกระบอกโดยไม่ต้องใช้มือมนุษย์
เลข"ม้าวิ่ง" 1 ธันวาคม 2569
เปรียบเทียบ GDP ปี 2025 ของประเทศไทยกับเวียดนาม
หุ้น Anthropic พุ่งขึ้น 34% ในวันแรกของการซื้อขาย ระดมทุนได้ 81.3 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ และสร้างสถิติใหม่ของการเสนอขายหุ้น IPO ทั่วโลก
รัฐบาลทรัมป์อนุมัติชิป AI เกือบ 880,000 ชิ้นภายในหกเดือน ซึ่งรวมถึงชิปจาก Tencent และ Baidu ด้วย
หุ่นยนต์ทำงาน 2 ตัว ถูกไล่ออกจากร้านสะดวกซื้อ
วิกฤตน้ำปนเปื้อนสารพิษ! พบสารหนูในแม่น้ำกก–แม่น้ำสาย กระทบความปลอดภัยประชาชน เร่งหาทางแก้ไข
ย้อนรอยความเค็มในครัวสยาม ก่อนมี "น้ำปลาขวด" คนไทยในอดีตใช้อะไรปรุงรส?
ย้อนรอย "สเต๊กเนื้อวาฬ" เมนูรักชาติในสงครามโลกที่ชาวอเมริกันปฏิเสธ ก่อนพลิกโฉมสู่ตำนานอนุรักษ์ระดับโลก
ประวัติศาสตร์เอสการ์โก — อาหารหรูที่คนส่วนใหญ่ทั่วโลกไม่กล้าแตะต้อง
เปิดตำนาน "ซุป" เมนูที่เก่าแก่ที่สุดในโลก ที่เปลี่ยนวิวัฒนาการมนุษย์และให้กำเนิดร้านอาหารแห่งแรก

