เรื่อง “คอหวยจับตา” นิทานธรรมะร่วมสมัยสะท้อนใจคนแสวงโชค

ณ หมู่บ้านแห่งหนึ่ง มีชายคนหนึ่งชื่อ "ตาคง" แกเป็นคนชอบเสี่ยงโชคเป็นชีวิตจิตใจ งานการไม่ค่อยทำ วัน ๆ วิ่งรอกหาเลขเด็ดจากสำนักนั้นสำนักนี้ ใครว่าที่ไหนแม่น เจ้าพ่อไหนขลัง ตาคงเป็นต้องดั้นด้นไปหา จนชาวบ้านแถวนั้นเรียกแกว่า "ราชาคอหวย"

อยู่มาวันหนึ่ง มีพระธุดงค์รูปหนึ่งมาปักกลดอยู่ที่ป่าช้าท้ายหมู่บ้าน พระรูปนี้กิริยาสงบเสงี่ยม น่าเลื่อมใสมาก ชาวบ้านต่างพากันไปทำบุญฟังธรรม แต่สำหรับตาคง สิ่งแรกที่แวบเข้ามาในหัวคือ "หลวงพ่อต้องมีเลขเด็ดแน่ ๆ!"

เช้าวันรุ่งขึ้น ตาคงรีบไปจังหัน (ถวายภัตตาหารเช้า) ทันทีที่หลวงพ่อฉันเสร็จ ชาวบ้านคนอื่นลากลับไปหมดแล้ว ตาคงก็ขยับเข้าไปใกล้ ๆ แล้วกระซิบถาม "หลวงพ่อครับ... งวดนี้พอจะมีเมตตาให้โชคลาภคนยากคนจนบ้างไหมครับ ขอตรง ๆ สักสามตัวเถอะครับ จะได้ลืมตาอ้าปากกับเขาบ้าง" หลวงพ่อมองตาคงด้วยความเมตตา ทรงนิ่งไปครู่หนึ่งก่อนจะหยิบชอล์กขึ้นมา เขียนตัวเลขลงบนแผ่นไม้กระดานผุ ๆ ข้างกลด แกเขียนเลข "3" ตัวใหญ่ ๆ ไว้ตรงกลาง จากนั้นเขียนเลข "0" ล้อมรอบเลขสามไว้ถึง 5 ตัว! 0 0 0 3 0 0

ตาคงตาโตเท่าไข่หาน ใจเต้นรัวเป็นกลองรบ แกพยายามตีความหมายในใจ “เลข 3 อยู่ตรงกลาง มีศูนย์ล้อมหน้าล้อมหลัง... หรือว่าจะเป็น 003? หรือ 300? หรือ 030?” แกกราบลาหลวงพ่ออย่างรวดเร็ว วิ่งกลับเข้าหมู่บ้านไปป่าวประกาศให้ก๊วนคอหวยฟัง จนกลายเป็นข่าวดังในหมู่บ้าน คอหวยทุกคนต่าง "จับตา" มองเลขชุดนี้อย่างไม่กระพริบ ต่างคนต่างตีเลขไปต่าง ๆ นานา ทุ่มเงินซื้อหวยใต้ดินกันจนเกลี้ยงแผง บางคนถึงขั้นจำนองที่นาเพื่อมาซื้อเลขชุดนี้

วันหวยออก บ่ายสามโมงครึ่ง เสียงวิทยุดังขึ้น ผลรางวัลเลขท้ายสามตัวออก... "542" (ไม่มีเลข 3 หรือ 0 เลยแม้แต่ตัวเดียว) หมู่บ้านทั้งหมู่บ้านเงียบกริบเหมือนป่าช้า ตาคงและพรรคพวกคอหวยถึงกับเข่าอ่อน ทรัพย์สินที่หามาได้แทบหมดสิ้นในพริบตา ด้วยความโกรธและผิดหวัง เย็นวันนั้นตาคงพาก๊วนคอหวยบุกไปที่ป่าช้า ทันทีที่เจอหลวงพ่อ ตาคงก็โวยวายขึ้นมาทันที "หลวงพ่อ! ทำไมทำกับพวกผมแบบนี้ หลวงพ่อให้เลขหลอกลวง ชาวบ้านเขาหมดเนื้อหมดตัวกันหมดแล้ว ไหนว่าเป็นพระผู้ทรงศีลไงครับ!"

หลวงพ่อไม่ได้มีทีท่าโกรธเคือง แกยิ้มน้อย ๆ แล้วชี้ไปที่แผ่นไม้กระดานที่เขียนเลขไว้เมื่อวันก่อน แล้วเอ่ยถามอย่างสงบว่า "โยมคง... โยมเห็นเลข 3 ตัวนั้นไหม?" "เห็นครับ! แล้วมันเกี่ยวอะไรกับหวยที่ออกล่ะครับ?" ตาคงถามประชด

หลวงพ่อจึงอธิบายว่า: "เลข 3 ที่อาตมาเขียน หมายถึง ไตรลักษณ์ (อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา) หรือความจริง 3 ประการของชีวิต คือ ความไม่เที่ยง ความเป็นทุกข์ และความไม่มีตัวตนที่แท้จริง

ส่วนเลข 0 ที่ล้อมรอบอยู่ 5 ตัวนั้น หมายถึง เบญจขันธ์ หรือ ขันธ์ 5 (รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ) ซึ่งแท้จริงแล้วมันคือความว่างเปล่า (ศูนย์) ไม่มีความเที่ยงแท้อะไรเลย

อาตมาต้องการเตือนสติโยมว่า ชีวิตของคนเรา (ขันธ์ 5) มันล้อมรอบไปด้วยความไม่เที่ยงแท้แน่นอน (ไตรลักษณ์) ตัวโยมเองกำลังเอาชีวิตที่ว่างเปล่าไปจับตาและยึดติดกับสิ่งที่ไม่เที่ยงแท้อย่างหวยและลาภลอย"

หลวงพ่อเว้นจังหวะสบตาคอหวยทุกคน ก่อนจะสรุปท้าย "พวกโยมบอกว่า 'จับตา' มองเลข แต่อาตมาอยากให้พวกโยม 'จับใจ' มองดูจิตใจของตัวเองมากกว่า ใจที่เต็มไปด้วยความโลภ ความยากจนไม่ได้หายไปด้วยการแทงหวย แต่จะหายไปได้ด้วยการทำมาหากินอย่างสุจริต และรู้จักความพอประมาณ" เมื่อได้ฟังธรรมไขปริศนา ตาคงและคอหวยคนอื่น ๆ ถึงกับหน้าถอดสี ความโกรธหายไปกลายเป็นความอับอายและตื่นรู้ พวกเขาพนมมือยอมรับความจริงว่า เพราะความโลภบังตา จึงทำให้มองเห็นธรรมะกลายเป็นเลขเด็ดไปได้

นิทานเรื่องนี้สอนให้รู้ว่า:
อย่ามัวแต่ "จับตา" แสวงหาโชคลาภภายนอก จนลืม "จับใจ" ดูความโลภของตัวเอง ทรัพย์สินที่ได้มาด้วยหยาดเหงื่อแรงกายจากการทำงาน ย่อมยั่งยืนกว่าลาภลอยที่ได้มาด้วยความเสี่ยงและการพนันเสมอ