รู้หรือไม่แหล่งปลูก "วาซาบิแท้" ที่สำคัญและส่งออกไปญี่ปุ่นอยู่ในไทย

หลายคนอาจไม่รู้ว่า "วาซาบิแท้" เครื่องปรุงรสสีเขียวรสเผ็ดฉุนที่นิยมรับประทานคู่กับซูชิและซาชิมิ ไม่ได้ปลูกได้เฉพาะในประเทศญี่ปุ่นเท่านั้น เพราะในประเทศไทยเองก็สามารถเพาะปลูกได้เช่นกัน โดยเฉพาะที่จังหวัดลำพูน ซึ่งกลายเป็นหนึ่งในแหล่งปลูกวาซาบิแท้ที่สำคัญของประเทศ

วาซาบิแท้ (Wasabia japonica หรือ Eutrema japonicum) เป็นพืชที่ต้องการสภาพอากาศเย็น ความชื้นสูง และน้ำสะอาดไหลผ่านตลอดเวลา จึงปลูกได้ยากกว่าพืชทั่วไป เกษตรกรต้องควบคุมอุณหภูมิ แสง และความชื้นอย่างใกล้ชิด เพื่อให้ได้เหง้าวาซาบิที่มีคุณภาพดี มีรสเผ็ดหอมเป็นเอกลักษณ์

จังหวัดลำพูนมีพื้นที่สูงและสภาพอากาศที่เหมาะสมในบางช่วงของปี ประกอบกับการนำเทคโนโลยีการเพาะปลูกสมัยใหม่เข้ามาช่วย ทำให้สามารถผลิตวาซาบิแท้ได้ในระดับเชิงพาณิชย์ โดยผลผลิตส่วนหนึ่งถูกนำไปแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ เช่น วาซาบิสด วาซาบิบด และวาซาบิแช่แข็ง ก่อนส่งออกไปยังตลาดต่างประเทศ

หลายคนอาจเข้าใจผิดว่าวาซาบิที่รับประทานตามร้านอาหารญี่ปุ่นคือวาซาบิแท้ทั้งหมด แต่ความจริงแล้ว วาซาบิส่วนใหญ่ที่พบในท้องตลาดมักทำจากฮอร์สแรดิช ผสมมัสตาร์ดและสีผสมอาหาร เนื่องจากมีต้นทุนต่ำกว่าและเก็บรักษาได้นานกว่า ส่วนวาซาบิแท้มีราคาสูง เพราะปลูกยาก ใช้เวลาหลายเดือนกว่าจะเก็บเกี่ยวได้

ความสำเร็จของการปลูกวาซาบิในจังหวัดลำพูนจึงสะท้อนให้เห็นถึงศักยภาพของเกษตรกรไทยในการพัฒนาพืชมูลค่าสูงที่ต้องอาศัยความรู้และเทคโนโลยี แม้ประเทศไทยจะเป็นประเทศเขตร้อน แต่เมื่อมีการจัดการสภาพแวดล้อมอย่างเหมาะสม ก็สามารถผลิตวาซาบิคุณภาพดีจนเป็นที่ยอมรับในตลาดต่างประเทศได้