สัตว์ที่เหมือน “ล่องหน” ได้จริง ๆ ไม่ใช่เวทมนตร์ แต่มันซ่อนเลือดตัวเองไว้ในตับ
ตำแหน่ง: หลังพาดหัวและหมวด ก่อน Hook เปิดเรื่อง
Caption: กบแก้วเป็นหนึ่งในสัตว์ที่พรางตัวได้จนแทบหายไปกับใบไม้
ถ้าเห็นคลิปสัตว์ตัวเล็ก ๆ ที่กำลังขยับอยู่ แล้วจู่ ๆ เหมือนหายไปกับฉากหลัง หลายคนอาจคิดว่าเป็นงานตัดต่อ หรือใช้เอฟเฟกต์อะไรบางอย่าง
แต่ในธรรมชาติ มีสัตว์บางชนิดที่ทำให้เรารู้สึกแบบนั้นได้จริง
หนึ่งในตัวอย่างที่น่าทึ่งมากคือ “กบแก้ว” หรือ glass frog กบตัวเล็กจากแถบอเมริกากลางและอเมริกาใต้ ที่มีผิวและเนื้อเยื่อโปร่งแสงจนมองเห็นอวัยวะภายในบางส่วนได้
ที่น่าสนใจกว่านั้นคือ เวลามันพักหรือนอนอยู่บนใบไม้ ร่างกายของมันจะยิ่งโปร่งใสมากขึ้น จนดูกลืนไปกับใบไม้แบบแทบแยกไม่ออก
เมื่อกบแก้วอยู่นิ่งบนใบไม้ สีเขียวและความโปร่งใสช่วยให้มันพรางตัวได้ดีมาก
นักวิจัยพบว่า เคล็ดลับของกบแก้วไม่ได้อยู่แค่ผิวใส ๆ เท่านั้น แต่อยู่ที่ “เลือด” ด้วย
ปกติสัตว์มีกระดูกสันหลังจะโปร่งใสได้ยาก เพราะเม็ดเลือดแดงดูดกลืนแสงและทำให้ร่างกายเห็นชัดขึ้น แต่กบแก้วมีวิธีพิเศษ คือเมื่อมันพัก มันสามารถดึงเม็ดเลือดแดงจำนวนมากออกจากกระแสเลือด แล้วไปเก็บไว้ในตับ
พูดง่าย ๆ คือ มันไม่ได้ล่องหนแบบหายไปจริง ๆ
แต่มันลดสิ่งที่ทำให้ร่างกายมองเห็นได้ชัดลง
ตารางสั้น ๆ ที่ช่วยให้เข้าใจง่ายขึ้น
| สิ่งที่เกิดขึ้น | ผลที่เห็น |
|---|---|
| ผิวและกล้ามเนื้อมีความโปร่งแสง | ลำตัวกลืนกับใบไม้ได้ดี |
| เม็ดเลือดแดงถูกดึงออกจากกระแสเลือดตอนพัก | ร่างกายดูใสขึ้น |
| เม็ดเลือดแดงไปสะสมในตับ | สีแดงในตัวลดลง |
| เมื่อตื่นหรือเริ่มเคลื่อนไหว | เม็ดเลือดแดงกลับเข้าสู่ระบบไหลเวียน ร่างกายจึงเห็นชัดขึ้น |
สรุปกลไก “เกือบล่องหน” ของกบแก้วแบบเข้าใจง่าย
เรื่องนี้ทำให้หลายคนทึ่ง เพราะมันไม่ใช่แค่การเปลี่ยนสีแบบกิ้งก่า หรือการทำตัวเหมือนใบไม้แห้งแบบแมลงบางชนิด
แต่นี่คือการจัดการระบบเลือดของตัวเอง เพื่อเพิ่มโอกาสรอดจากผู้ล่า
ตรงนี้แหละที่น่าสนใจมาก เพราะธรรมชาติไม่ได้ให้สัตว์ทุกตัวรอดด้วยความแข็งแรง บางตัวรอดด้วยความเร็ว บางตัวรอดด้วยพิษ บางตัวรอดด้วยการอยู่รวมฝูง
แต่กบแก้วเลือกอีกทางหนึ่ง
คือ “ทำตัวให้มองไม่เห็น”
การพรางตัวไม่ใช่แค่ความสวยงามของธรรมชาติ แต่เป็นกลยุทธ์เอาตัวรอด
อย่างไรก็ตาม คำว่า “ล่องหน” ในที่นี้ต้องเข้าใจให้ถูก มันไม่ได้หายตัวเหมือนในหนัง แต่เป็นการพรางตัวจนสมองของผู้มองจับแยกจากฉากหลังได้ยากมาก
ถ้าอยู่บนใบไม้ สีและความโปร่งใสของมันจะช่วยลดเงา ลดขอบร่างกาย และทำให้ผู้ล่ามองผ่านไปได้ง่ายขึ้น
ยิ่งคิดก็ยิ่งน่าทึ่ง เพราะสิ่งมีชีวิตตัวเล็ก ๆ แบบนี้มีระบบเอาตัวรอดที่ซับซ้อนมากกว่าที่เราคิด
บางทีคลิปสัตว์ “หายไปต่อหน้าตา” ที่เราเห็นในอินเทอร์เน็ต อาจไม่ได้มหัศจรรย์เพราะมันเหนือธรรมชาติ
แต่มหัศจรรย์เพราะธรรมชาติออกแบบมันมาดีเกินคาด
ใครเคยเห็นสัตว์พรางตัวเก่ง ๆ แบบนี้บ้าง? ตัวไหนที่คุณคิดว่าเนียนที่สุดในธรรมชาติ?
ที่มา: Science, National Institutes of Health / NIBIB, National Science Foundation, American Museum of Natural History, ScienceDaily
เขียนโดย พีรพัฒน์ พีพี
| นักเขียนสาระรอบตัว•วิทยาศาสตร์ใกล้ตัว•เรื่องที่คนมองข้าม
| 800+ บทความ | 400+ Hot Topic
| เจาะลึก อ่านง่าย ใช้ได้จริง
สิบเลขขายดีแม่จำเนียร งวด 16/7/69
ทำไมหวยจึงออกวันที่ 1 และ 16 ของทุกเดือน?
ทำไม "ทรายจากทะเลทราย" ถึงเอามาสร้างตึกสร้างบ้านไม่ได้
4 นักแสดงชายสุดฮอต คิวแน่นแห่งวงการ AV ญี่ปุ่น
10 นามสกุลที่พบเห็นบ่อยในไทย มีทั้งแซ่จีนและนามสกุลไทย
4 รถแห่ที่มีค่าจ้างที่แพงที่สุด
10 นักร้องลูกทุ่งไทยที่มีค่าจ้างงานแสดงสูงที่สุด
หน้าฝนไปเที่ยวที่ไหนดี ใกล้ๆกรุงเทพ
“ปฏิทินแขวนจีน” สายมู เสี่ยงโชค พลาดไม่ได้
มัลแวร์ตัวใหม่ระบาดผ่าน Whatsapp ในหลายประเทศ
เจาะสูตรเลขท้าย 2 ตัว "กำลังวันพฤหัสบดี" สถิติย้อนหลัง 10 ปีเด่นเลขอะไร?
ทำไมผู้สูงอายุถึงมีความจู้จี้จุกจิกและขี้บ่นใส่ลูกหลาน
4 นักแสดงชายสุดฮอต คิวแน่นแห่งวงการ AV ญี่ปุ่น
จังหวัดที่คนดวงดีที่สุด มีคนถูกหวยรางวัลใหญ่มากที่สุด
เฮลั่น! ทีมนักวิจัยญี่ปุ่นพัฒนาเทคนิค CRISPR-Cas9 กำจัดโครโมโซมคู่ที่ 21 ส่วนเกินในเซลล์สำเร็จ ก้าวสำคัญสู่การรักษาดาวน์ซินโดรม
15 กรกฎาคม ในอดีต: วันที่โลกเปลี่ยนผ่านจากสงคราม สู่การค้นพบ และการสำรวจ
“ปฏิทินแขวนจีน” สายมู เสี่ยงโชค พลาดไม่ได้
10 กิจกรรมแก้เบื่อสุดสุนทรีย์ของ "บุตรีขุนนาง" สมัยอยุธยา