สังเกตไหม? “ฝาท่อญี่ปุ่น” สวยเหมือนงานศิลปะ ทั้งที่หลายประเทศเป็นแค่เหล็กกลมธรรมดา

ถ้าพูดถึง “ฝาท่อ”

หลายคนคงนึกถึงเหล็กกลมๆ สีดำ ที่แทบไม่มีใครสนใจ

แต่ในประเทศญี่ปุ่นกลับต่างออกไปอย่างสิ้นเชิง
เพราะฝาท่อหลายเมืองถูกออกแบบจนเหมือน “งานศิลปะกลางถนน” มีทั้งลายดอกไม้ การ์ตูน ปราสาท ซากุระ หรือแม้แต่มาสคอตประจำเมือง

จนกลายเป็นสิ่งที่นักท่องเที่ยวจำนวนมากตั้งใจตามถ่ายรูปโดยเฉพาะ

เรื่องนี้เริ่มต้นตั้งแต่ช่วงทศวรรษ 1980 หลังรัฐบาลญี่ปุ่นพยายามทำให้โครงการระบบระบายน้ำที่ใช้งบมหาศาล “ดูเข้าถึงประชาชนมากขึ้น”

หลายเมืองจึงเริ่มออกแบบฝาท่อให้สะท้อนเอกลักษณ์ท้องถิ่นของตัวเอง
เช่น เมืองที่มีดอกซากุระก็ใช้ลายซากุระ เมืองชายทะเลก็ใช้ลายปลา หรือบางเมืองก็ใช้ตัวละครดังของจังหวัดนั้นๆ

แนวคิดนี้ได้ผลเกินคาด เพราะจากของที่คนมองข้าม กลับกลายเป็น “จุดถ่ายรูป” และช่วยกระตุ้นการท่องเที่ยวท้องถิ่นได้จริง

ที่น่าสนใจคือ ฝาท่อเหล่านี้ไม่ได้มีไว้สวยอย่างเดียว

ลวดลายและพื้นผิวบนฝาท่อยังถูกออกแบบให้ช่วย “กันลื่น” ในช่วงฝนตก และรองรับน้ำหนักรถจำนวนมากได้ในเวลาเดียวกัน

บางฝาท่อยังต้องผ่านการคำนวณด้านวิศวกรรม เพื่อป้องกันเสียงกระแทกเวลารถวิ่งผ่าน รวมถึงลดโอกาสฝาท่อเปิดจากแรงดันน้ำช่วงน้ำท่วมอีกด้วย

ปัจจุบัน ญี่ปุ่นมีฝาท่อดีไซน์พิเศษมากกว่า 12,000 แบบทั่วประเทศ
จนเกิดเป็นวัฒนธรรมใหม่ที่เรียกว่า “Manhole Tourism” หรือการเดินทางสะสมและถ่ายภาพฝาท่อสวยๆ

บางเมืองถึงขั้นแจก “การ์ดสะสมฝาท่อ” ให้กับนักท่องเที่ยว คล้ายการสะสมโปเกมอนการ์ดเลยทีเดียว

จากสิ่งที่คนส่วนใหญ่มองว่าเป็นเพียง “ฝาปิดท่อระบายน้ำ”
ญี่ปุ่นกลับเปลี่ยนมันให้กลายเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมเมืองได้อย่างน่าทึ่ง