ตอนอายุเท่านั้นทำไม่ได้ แต่ตอนนี้กลับทำได้ ไม่ได้หมายความว่าเราไม่เก่ง แต่เป็นเพราะ ทักษะการทำงานต่าง ๆ ของ สมอง แต่ละอย่างของคนเราจะถึงจุดสูงสุดเมื่อถึงแต่ละช่วงอายุ

งานวิจัยโดยนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด และ สถาบันเทคโนโลยีแมสซาชูเซตส์พบว่า “แทบไม่มีช่วงวัยไหนที่สมองของเรา ‘เก่ง’ ที่สุดด้วยซ้ำ” เพราะทักษะแต่ละอย่างล้วนใช้เวลาพัฒนาที่แตกต่างกัน กว่าเราจะเชี่ยวชาญในทักษะหนึ่ง อีกทักษะอาจจะเริ่มถดถอยไปแล้ว

แทนที่จะกล่าวว่า การทำงานของสมองเราถึงจุดสูงสุดเมื่ออายุ X ปี อาจกล่าวได้ว่า “ไม่ว่าจะอายุเท่าไหร่” ก็จะมีบางสิ่งที่เราทำได้ดีกว่าตัวเราในอีกช่วงอายุหนึ่ง และ “จุดสูงสุด” ของทักษะบางอย่างอาจทำให้เราต้องประหลาดใจด้วยซ้ำว่า “ฉันอายุตั้งเท่านี้แล้ว แต่ฉันเพิ่งทำสิ่งนี้ได้ดีที่สุดจริงหรือนี่?” แล้วทักษะแต่ละอย่างของพวกเราถึงจุดสูงสุดเมื่อไร?

1.ความเร็วในการประมวลผลข้อมูล ทีมวิจัยจากมหาวิทยาฮาร์วาร์ดและสถาบันเทคโนโลยีแมสซาชูเซตส์พบว่า หนึ่งในทักษะที่พัฒนาถึงจุดสูงสุดได้เร็วที่สุดของพวกเรา คือ ความเร็วในการประมวลผลข้อมูล โดยสมองของเราจะประมวลผลข้อมูลได้เร็วที่สุดในช่วงวัยรุ่นตอนปลาย คือช่วงอายุ 18-19 ปี ก่อนจะเริ่มลดลงทันทีหลังจากนั้น

2.ความทรงจำระยะสั้น จะพัฒนาขึ้นเรื่อย ๆ ก่อนถึงจุดสูงสุดในวัย 20 กลาง ๆ หรือ ราว 25 ปี ก่อนจะเริ่มลดลงเมื่อเราอายุ 30 กลาง ๆ ก็คือ วัยประมาณ 35 ปี

3.การจดจำหน้าคน แม้ว่าความทรงจำระยะสั้นของเราอาจพัฒนาถึงจุดสูงสุดในวัยราว ๆ 25 ปี แต่ความสามารถในการจดจำหน้าคนเพิ่งพัฒนาถึงจุดสูงสุดในวัย 30 ปี ก่อนจะค่อย ๆ ลดลงหลังจากนั้น

4.การรับรู้และทำความเข้าใจอารมณ์ความรู้สึก การรับรู้และทำความเข้าใจอารมณ์ความรู้สึกของฝ่ายตรงข้ามเป็นทักษะหนึ่งเช่นกัน และ กว่าเราจะเชี่ยวชาญในทักษะนี้ ต้องรอจนอายุราว ๆ 40 หรือ 50 ปี นอกจากนี้ จุดสูงสุดของความสามารถในการรับรู้ และ เข้าใจความรู้สึกผู้อื่นยังรักษาระดับได้นานกว่าความสามารถอื่น ๆ อีกด้วย โดยจะอยู่ในระดับสูงสุดไปจนถึงช่วงอายุ 60 ปี

5.การคิดคำนวณ เราอาจคุ้นกับภาพเด็กนั่งทำการบ้านคณิตคิดเร็วมากกว่าผู้ใหญ่ แต่เชื่อหรือไม่ว่ากว่าทักษะการคิดคำนวณ บวกลบคูณหาร ของเราจะถึงจุดสูงสุดต้องรอจนถึงอายุ 50 ปี

6.คลังคำศัพท์ การเรียนรู้และจดจำคำศัพท์ดูจะเป็นทักษะที่เด็ก ๆ ถนัดมากกว่า แต่งานวิจัยชิ้นนี้พบว่า ความสามารถในการเรียนรู้คำศัพท์ของเรายังคงพัฒนาขึ้นเรื่อย ๆ แม้เราจะอายุย่าง 60 ปี แล้วก็ตาม โดยช่วงอายุที่มีคลังคำศัพท์มากที่สุดคือ 60-70 ปี การมีคลังคำศัพท์จำนวนมากทำให้เราสามารถจับคู่คำศัพท์ใหม่ที่เรียนในภาษาต่างประเทศ เข้ากับคำศัพท์เดิมที่มีอยู่ได้ง่ายขึ้น ถ้าเป็นเช่นนั้น ก็หมายความว่าการเรียนรู้ภาษาต่างประเทศของผู้สูงวัยอาจจะไม่ใช่สิ่งที่เป็นไปไม่ได้