เมื่อใจเดินทาง

เมื่อใจเดินทาง

คำๆนี้เรากำลังจะหมายถึง การพาตัวเองเดินทางไปสู่อดีตผ่านความทรงจำ และเดินทางไปสู่อนาคตผ่านความคาดหวัง    เราสามารถนั่งอยู่ในห้องเดิม แต่ใจกลับวิ่งย้อนกลับไปหาวันเก่า ๆ ที่เคยผิดพลาด หรือก้าวไปข้างหน้าสู่วันพรุ่งนี้ที่ยังมาไม่ถึง ความคิดจึงทำหน้าที่เป็นยานพาหนะที่ทรงพลังที่สุด มันทำให้เรา “ไม่อยู่กับปัจจุบัน” ได้ง่ายเหลือเกิน

          การจินตนาการ อาจเป็นความฝันของนักวิทยาศาสตร์ หรือเป็นพล็อตสนุก ๆ ในภาพยนตร์ แต่ในยุคปัจจุบัน วิธีที่ผู้คนจะมีจินตนาการหรือรู้สึกนึกคิด เปลี่ยนรูปแบบไปอย่างเงียบ ๆ และแนบเนียนกว่าเดิมมาก

          เพียงเราเปิดภาพเก่าในโทรศัพท์ ความรู้สึกเมื่อหลายปีก่อนก็ไหลกลับมาทันที
          เพียงเห็นข้อความเตือนความจำจากโซเชียลมีเดีย เราก็ย้อนกลับไปเป็นคนเดิมในวันนั้น
          เพียงเลื่อนอ่านข่าวอนาคต เทรนด์ใหม่ เทคโนโลยีใหม่ ใจเราก็รีบวิ่งไปอยู่ข้างหน้าแล้ว

 ผลลัพธ์คือ   เราคิดถึงเรื่องที่แก้ไขไม่ได้   เรากังวลกับเรื่องที่ยังไม่เกิด   และ เราพลาดการสัมผัสช่วงเวลาจริงตรงหน้า    การเดินทางในยุคปัจจุบันจึงไม่ใช่เรื่องของเครื่องจักร แต่มันคือภาวะที่ใจถูกดึงออกจากปัจจุบันอย่างต่อเนื่องจนบางครั้งเราลืมไปว่า ชีวิตจริงกำลังเกิดขึ้น “เดี๋ยวนี้”  อันที่จริงมันไม่ใช่สิ่งเลวร้ายเสมอไป อดีตสามารถเป็นครู อนาคตสามารถเป็นแรงบันดาลใจ ความทรงจำบางอย่างให้พลัง ความฝันบางอย่างทำให้เรายังอยากตื่นขึ้นมาในวันพรุ่งนี้

คำถามสำคัญจึงไม่ใช่  “เราควรหยุดคิดถึงอดีตหรือไม่” แต่คือ  “เราจะกลับมาปักหลักที่ปัจจุบันได้อย่างไร หลังจากเดินทางไปแล้ว”   เพราะไม่ว่าเราจะท่องไปไกลแค่ไหน สุดท้ายสถานที่เดียวที่เราสามารถลงมือทำอะไรได้จริง คือช่วงเวลาที่กำลังหายใจอยู่นี้  

          ยุคปัจจุบันเต็มไปด้วยความเร็ว เต็มไปด้วยข้อมูล และเต็มไปด้วยสิ่งยั่วยุให้ใจเดินทางตลอดเวลา การมีสติจึงเปรียบเหมือนสมอเรือ ที่คอยยึดเราไว้กับฝั่งของความจริง เตือนให้รู้ว่า เราไม่จำเป็นต้องแก้ไขอดีตทั้งคืน และไม่จำเป็นต้องรีบไปถึงอนาคตภายในวันนี้  บางครั้ง ที่สำคัญที่สุดอาจไม่ใช่การไปข้างหน้า หรือย้อนกลับไป  แต่อาจเป็นการข้ามจากความฟุ้งซ่านกลับมาสู่ “ปัจจุบัน”

อดีตไม่เคยหายไป คำถามคืออดีตกำลังสอนเรา หรือกำลังลงโทษเราอยู่กันแน่

อนาคตที่ยังมาไม่ถึง เราหลายคนใช้เวลาทั้งวันไปกับเรื่องที่ยังไม่เกิดขึ้นจริง กลัวว่าจะพลาด  กลัวว่าจะไม่ดีพอ
กลัวว่าวันหน้าจะลำบาก  ใจจึงเดินทางล่วงหน้าไปยืนอยู่ในวันที่ยังไม่มีอยู่ แต่ยิ่งคิดไกลเท่าไรพลังที่ควรใช้กับวันนี้ก็ยิ่งหายไปเท่านั้น  อนาคตจึงกลายเป็นขโมยที่ขโมยความสงบของปัจจุบัน

“เมื่อใจเดินทางบ่อย เราจะฝึกดึงกลับอย่างไร”  จริง ๆ แล้วเป็นหัวใจเดียวกับการฝึกสติที่ พระพุทธเจ้า ทรงสอนไว้เพราะธรรมชาติของใจ ต้องคิด  ต้องไหลไปหาอดีต ต้องกังวลอนาคต ถ้าใจไม่เดินทางเลย นั่นต่างหากที่ผิดธรรมชาติ ดังนั้นการฝึกดึงกลับไม่ใช่การ “ห้ามคิด” แต่คือ รู้ทันว่ากำลังคิด ทันทีที่รู้เรากลับมาแล้วครึ่งหนึ่ง

การดึงใจกลับไม่ใช่การชนะใจแต่มันคือการ “รู้จักใจ” และยิ่งรู้จักเราจะยิ่งอ่อนโยนกับตัวเองมากขึ้น

 ✨ ใจเผลอ = ธรรมชาติ

✨ รู้ทัน = การฝึก

✨ กลับมา = ชัยชนะเล็ก ๆ ที่ยิ่งใหญ่