อนุกรมวิธาน

อนุกรมวิธาน (Taxonomy)

อนุกรมวิธาน คือ การจัดหมวดหมู่ของสิ่งมีชีวิต โดยมีองค์ประกอบดังนี้

1.การจำแนก (Classification)

ใช้ลักษณะต่างๆ ในการจัดจำแนกแบ่งออกเป็นกลุ่มย่อยลงไปเรื่อยๆ คือ 

       โดเมน (Domain) คือ Archaea, Bacteria, Eukarya

       อาณาจักร (Kingdom) คือ อาณาจักรสัตว์ พืช เห็ดรา โปรติสตา โมเนรา

       ไฟลัม (Phylum) หรือ Division ในพืช คือ แบ่งอาณาจักรย่อยลงมา

       ชั้น (Class) คือ การแบ่งกลุ่มแต่ละ phylum and division

       อันดับ (Order) คือ การแบ่งกลุ่มแต่ละ Class

       วงศ์ (Family) คือ การแบ่งกลุ่มแต่ละ order

       สกุล (Genus) คือ การแบ่งกลุ่มแต่ละ Family

       สปีชีส์ (Species) คือ การแบ่งกลุ่มย่อยสุดในสิ่งมีชีวิต

2.การตั้งชื่อวิทยาศาสตร์ของสิ่งมีชีวิต (Nomenclature)

เพื่อความเป็นสากลตามระบบทวินามของ คาโรลัส ลินเนียส ชื่อของสิ่งมีชีวิตจะประกอบด้วย 2 ส่วน 

ส่วนที่ 1 เรียกว่า ชื่อสกุล (generic name) ส่วนที่ 2 เรียกว่า ชื่อระบุสปีชีส์ (specific epithet)

ส่วนที่ 1 เขียนตัวแรกด้วยตัวพิมพ์ใหญ่ ส่วนที่ 2 เขียนด้วยตัวพิมพ์เล็ก ทั้ง 2 ส่วน ขีดเส้นใต้

หรือ เขียนด้วยตัวเอียงทั้ง 2 ส่วน อย่างใดอย่างหนึ่ง ในบางครั้งมีชื่อผู้ตั้ง และ ค.ศ.ที่ตีพิมพ์

ตัวอย่าง : Homo sapiens ,  H. sapiens , Homo sapiens 2009

3.การระบุชนิด (Identification)

คือ การที่เราจะระบุชนิด หรือสปีชีส์ของสิ่งมีชีวิตที่เราตั้งการรู้ โดยอาศัยการใช้ Dichotomous key

โดยแยกลักษณะออกเป็นกลุ่มๆ ตามลักษณะที่แตกต่างกันออกไปเรื่อยๆ จนไปถึงกลุ่มที่มีการตั้งชื่อไว้ หรือถ้าไม่พบอาจเป็นชนิดใหม่

*** ระบบนี้ไม่ใช้กับไวรัส ***

 ไวรัส ไวรอย พริออนส์ 

ทั้ง 3 ส่วนนี้ไม่จัดเป็นสิ่งมีชีวิต เนื่องจากไม่มีเซลล์ เพราะเป็นแค่ก้อนโปรตีนที่ห่อหุ้มสารพันธุกรรม DNA หรือ RNA เป็นปรสิตที่ต้องอาศัยเซลล์ของสิ่งมีชีวิตอื่น เพื่อเพิ่มจำนวนตัวเอง                                              ไวรัสเป็นปรสิตที่ต้องพึ่งพาเซลล์ในสัตว์ ก่อโรคในคน สัตว์ พืช และแบคทีเรีย เช่น ไข้หวัด หัด ไข้ทรพิษใบหงิกในพริก

ไวรอยด์ เป็นปรสิตในพืช 

พริออนส์ เป็นโปรตีนที่ก่อให้เกิดโรควัวบ้า