ซึมเศร้าในช่วงเย็น Evening Depression ความรู้สึกเศร้าที่มาพร้อมกับท้องฟ้าที่มืดลง

ภาวะซึมเศร้าในช่วงเย็น หรือ Evening Depression  เป็นรูปแบบหนึ่งของภาวะซึมเศร้าที่มีรูปแบบของอารมณ์แปรปรวนตามเวลา (diurnal mood variation) มักเกิดขึ้นตอนที่พลังงานของสมองลดลงตามธรรมชาติในช่วงเย็น ผสมกับความรู้สึกโดดเดี่ยวในสิ่งแวดล้อม อย่างเช่น การอยู่ในหอพัก หรือในห้องสี่เหลี่ยม ที่เราต้องอยู่คนเดียวในช่วงเวลานั้น

งานวิจัย พบว่า ผู้ป่วยโรคซึมเศร้ากว่า 20-25% มีอาการแย่ลงในช่วงเย็นหรือกลางคืน  สาเหตุเกิดจาก

• ความเงียบและการที่สิ่งเร้าลดลง ทำให้ความคิดลบผุดขึ้นมา

• อารมณ์ที่กดไว้ทั้งวัน พอตกเย็นก็หมดแรงในการจัดการ อาการจึงหลุดออกมา

• ความรู้สึกโดดเดี่ยวในช่วงเวลาที่คนอื่น ๆ กลับบ้านเพื่ออยู่กับครอบครัว

วิธีจัดการภาวะซึมเศร้าในช่วงเย็น หรือ Evening Depression 

1.จัดกิจกรรมเย็นให้มีเป้าหมาย จัดตารางเวลาให้ตนเองในตอนเย็น อย่างเช่น กิจกรรมที่ได้ดูแลตนเอง ดูแลบ้าน  ทำอาหารเย็น  ออกกำลังกาย เป็นต้น จะช่วยให้มียามเย็นที่ดีในแต่ละวัน ได้ใช้เวลากับสิ่งที่ดีต่อใจ และดีต่อชีวิต

2.ฝึกเจริญสติก่อนนอน อย่างเช่น การเขียนบันทึกความรู้สึกขอบคุณ (gratitude journal) สั้น ๆ 3 บรรทัด หรือ การเขียนสิ่งที่พะวงและเรียนรู้จากมัน  นำสิ่งที่พะวงมาเขียนให้ชัดเจนว่าพะวงอะไรบ้าง และสิ่งที่พะวงนั้นอะไรที่แก้ไขได้ ให้เขียนแนวทางแก้ไขให้มากที่สุด และลงมือทำ  เขียนสิ่งที่ได้เรียนรู้จากอดีต หรือความผิดพลาด เป็นกลไกสำคัญในการเพิ่มความชาญฉลาดให้กับจิตใจและการใช้ชีวิต

3.ฝึกรู้ทันตนเองว่ากำลังจิตตก พอนึกได้ก็ให้ลุกขึ้นมาทำกิจกรรมที่ดี ๆ และเป็นประโยชน์กับตัวเอง การรู้เท่าทันว่ากำลังจิตตกจะช่วยให้สามารถนำตัวเองออกมาจากภาวะนั้นได้เร็วขึ้น

4.หากรู้สึกดิ่งทุกวัน ควรพบจิตแพทย์ เพื่อรับการประเมิน