ไหวไหมกัมพูชา ? เมื่อพลังงานกลายเป็นเดิมพัน: คำถามใหญ่หลังกัมพูชาระงับนำเข้าน้ำมันจากไทย

        ภายหลังการประกาศอย่างเป็นทางการจาก พล.อ.ฮุน มาเนต นายกรัฐมนตรีกัมพูชา ว่าจะระงับการนำเข้าน้ำมันและก๊าซธรรมชาติจากประเทศไทยตั้งแต่วันที่ 23 มิถุนายน 2568 เป็นต้นไป กระแสคำถามที่ตามมานั้นรุนแรงและหนักแน่นไม่แพ้เสียงประกาศ เพราะกัมพูชาคือประเทศที่ พึ่งพาการนำเข้าน้ำมันจากไทยสูงถึง 67.4% ของความต้องการทั้งหมด ในขณะที่ประเทศยัง ไม่มีโรงกลั่น ไม่มีแหล่งผลิตในประเทศ และไม่มีถังสำรองเชิงยุทธศาสตร์แม้แต่ลิตรเดียว

        การตัดสินใจครั้งนี้จึงไม่เพียงแต่สร้างแรงสั่นสะเทือนในเชิงการเมือง หากแต่กลายเป็นคำถามใหญ่ทางเศรษฐกิจและสังคมว่า กัมพูชาจะรับมือกับ #วิกฤตพลังงาน ที่กำลังก่อตัวอย่างรวดเร็วนี้ได้อย่างไร?

        ข้อมูลจากปี 2567 ชี้ชัดว่า กัมพูชานำเข้าน้ำมันดีเซลจากไทยมากถึง 932.53 ล้านลิตรต่อปี คิดเป็น 49.6% ของการนำเข้ารวมทั้งหมด ขณะที่น้ำมันเบนซินมีสัดส่วนใกล้เคียงกันที่ 43.8% การขนส่งจากไทยไม่เพียงแต่สะดวกและรวดเร็ว หากยังมีต้นทุนที่ต่ำกว่าการนำเข้าจากแหล่งอื่นอย่างมีนัยสำคัญ ซึ่งส่งผลให้ราคาขายปลีกในประเทศยังอยู่ในระดับที่ประชาชนสามารถเข้าถึงได้ โดยเฉพาะเมื่อ ไทยออยล์ คือผู้ส่งออกรายใหญ่ที่สุดในตลาดพลังงานของกัมพูชา

        ผู้เชี่ยวชาญด้านพลังงานหลายรายแสดงความเห็นตรงกันว่า การตัดสินใจระงับนำเข้าจากไทยคือการ “ทำร้ายตัวเอง” ทางเศรษฐกิจอย่างชัดเจน เพราะเท่ากับต้องหันไปพึ่งพาการนำเข้าจากประเทศอื่น เช่น สิงคโปร์ หรือมาเลเซีย ซึ่งมีต้นทุนการผลิตและขนส่งที่สูงกว่า อีกทั้งประเทศยังไม่มีระบบสำรองพลังงานที่เพียงพอ เมื่อราคานำเข้าสูงขึ้น ราคาขายปลีกในประเทศก็จะปรับตัวตามทันที โดยคาดว่าราคาน้ำมันจะเพิ่มขึ้นอย่างน้อย ลิตรละ 1 บาท และแน่นอนว่า ผู้ที่ต้องแบกรับภาระนี้ คือประชาชนกัมพูชากว่า 16 ล้านคน ที่ต้องเผชิญกับต้นทุนชีวิตที่สูงขึ้นในแทบทุกด้าน

        แต่ผลกระทบไม่ได้หยุดอยู่เพียงแค่ปั๊มน้ำมัน หรือค่ารถรับจ้าง เพราะภาคธุรกิจที่เป็นหัวใจของประเทศ ไม่ว่าจะเป็น อุตสาหกรรมการท่องเที่ยว การขนส่ง การเกษตร และการผลิต ต่างล้วนต้องพึ่งพาพลังงานจากน้ำมันนำเข้าเป็นหลัก การชะงักงันของแหล่งพลังงาน จึงหมายถึงการสะดุดของเศรษฐกิจทั้งระบบ

        ในทางหนึ่ง การประกาศระงับการนำเข้าน้ำมันจากไทยอาจถูกมองว่าเป็น “จุดยืนทางการเมือง” หรือ “สัญลักษณ์ของความมั่นคงอธิปไตย” แต่ในอีกด้านหนึ่ง ราคาที่ต้องจ่ายกลับอาจกลายเป็น ความเดือดร้อนที่ไม่มีใครอยากแบกรับ เมื่อประชาชนต้องจ่ายแพงขึ้นทุกหยดน้ำมัน ทุกเที่ยวรถ และทุกมื้ออาหาร

        และในโลกแห่งความจริง หากพลังงานคือเชื้อเพลิงของชีวิตประจำวัน — คำถามจึงไม่ใช่แค่ว่า "จะไม่ซื้อน้ำมันจากไทยได้หรือไม่" แต่คือ "กัมพูชาจะมีพลังงานเพียงพอหรือไม่?" ท่ามกลางการเมืองที่อาจกำลังละเลยต้นทุนของประชาชน

       ในขณะนี้ บนโลกออนไลน์ เริ่มมีประชาชนชาวกัมพูชาออกมาทำคลิปต่อว่ารัฐบาลแล้ว และคาดว่าถ้าปัญหายังไม่ได้รับการแก้ไข ก็น่าจะทำให้เกิดความวุ่นวายไม่ใช่น้อยในสังคมของประเทศกัมพูชาเอง