“ใส่สไบในหนังเรื่องเดียว กลายเป็นหลักฐานอมตะ? – เมื่อความจริงเรื่องชุดไทยถูกบิดเบือนซ้ำแล้วซ้ำเล่า”

ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ภาพหญิงสาวเขมรในชุดสไบที่ปรากฏในภาพยนตร์เรื่อง The Enchanted Forest (1966) ที่เขียนบทและกำกับโดยสมเด็จพระนโรดมสีหนุ ได้ถูกนำมาเผยแพร่ซ้ำๆโดยชาวเขมรบางกลุ่ม เพื่ออ้างอิงว่า “เขมรเคยใส่ชุดไทย” หรือแม้กระทั่งอ้างว่าชุดไทยนั้นมีต้นกำเนิดจากเขมร ทั้งที่ในความเป็นจริงแล้วหลักฐานทางประวัติศาสตร์กลับบ่งชี้ตรงกันข้าม

เมื่อพิจารณาอย่างรอบด้าน ทั้งบันทึก เอกสาร ภาพวาด และภาพถ่ายเก่าแก่ที่มีมาอย่างต่อเนื่องตั้งแต่ยุคกล้องถ่ายภาพเข้ามาในสยาม ชาวไทย โดยเฉพาะเชื้อพระวงศ์และสตรีในราชสำนัก ล้วนสวมใส่ชุดไทยหรือเครื่องแต่งกายพื้นเมืองของตนเองอย่างหลากหลาย ทั้งในชีวิตประจำวันและในโอกาสพิเศษ สิ่งเหล่านี้คือหลักฐานทางวัฒนธรรมที่ยังมีให้เห็นต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน

ในทางตรงกันข้าม การสวมใส่ชุดสไบของชาวเขมรในอดีตนั้นแทบไม่มีปรากฏในภาพถ่ายเก่าหรือเอกสารประวัติศาสตร์ที่ชัดเจน หากมีเพียงฉากในภาพยนตร์ที่จัดทำขึ้นเพื่อความงดงามทางศิลป์ ก็ไม่อาจนำมาเป็นหลักฐานทางวัฒนธรรมได้โดยลำพัง

เรื่องนี้สะท้อนให้เห็นถึงการพยายามบิดเบือนข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์ด้วยหลักฐานที่อ่อนและการยึดติดเพียงภาพเดียว ทั้งที่ชุดไทยนั้นมีพัฒนาการร่วมกับวัฒนธรรมท้องถิ่นและมีหลักฐานปรากฏชัดเจนมายาวนานในอาณาจักรไทย ส่วนคำว่า "อ่องออ" ที่เป็นคำไทยโบราณใช้เรียกการแต่งกายงดงาม ก็ชวนให้ย้อนคิดว่า หากเข้าใจในรากของคำและบริบททางวัฒนธรรม ก็น่าจะมองเห็นความต่างที่ชัดเจนระหว่างวัฒนธรรมทั้งสอง

การเรียนรู้ประวัติศาสตร์ควรตั้งอยู่บนความจริง ไม่ใช่ความเชื่อหรือความภาคภูมิใจจอมปลอมที่สร้างขึ้นจากฉากภาพยนตร์เพียงฉากเดียว