“โรคข้าวผัด” โรคชื่อแลกที่มีอยู่จริง เกิดจากการจัดเก็บอาหารที่จะกิน และ อาหารหลังจากที่กินเหลือไม่ดี

โรคข้าวผัด Fried Rice Syndrome คือ ภาวะอาหารเป็นพิษจากเชื้อแบคทีเรีย บาซิลลัส ซีเรียส Bacillus cereus ที่อยู่ในอาหารกินเหลือแล้วเก็บรักษาผิดวิธี พบบ่อยในอาหารกลุ่มแป้ง เช่น ข้าว พาสต้า มีสารพิษที่ทนต่อความร้อน การเวฟไม่สามารถจะทำลายสารพิษได้ เมื่อกินเข้าไปก็ได้รับสารพิษ ทำให้เกิดอาการอาหารเป็นพิษ ถึงขั้นเสียชีวิต

พฤติกรรมการกินที่ชอบซื้ออาหารปรุงสุก มาตั้งไว้ในอุณหภูมิห้องเป็นระยะเวลานาน หรือ มากกว่า 2 ชั่วโมงขึ้นไป ไม่กินทันที ก็มีโอกาสเสี่ยงจะเกิดภาวะอาหารเป็นพิษ จากเชื้อแบคทีเรีย บาซิลลัส ซีเรียส Bacillus cereus ที่จะปล่อยสารพิษออกมาขณะที่อุณหภูมิของอาหารเริ่มเย็นลง เมื่อกินเข้าไปจะทำให้คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย ปวดท้อง

อาหารที่พบได้บ่อยเช่น ข้าวผัด จึงเป็นภัยเงียบจากเชื้อ บาซิลลัส ซีเรียส (Bacillus Cereus) ดังกล่าวมากเป็นพิเศษ จนมีการตั้งชื่อภาวะโรคนี้ว่า โรคข้าวผัด Fried Rice Syndrome ซึ่งจริง ๆ แล้วไม่ใช่แค่เมนูข้าวผัด ยังมีเมนูอาหารอื่น ที่ทำมาจากแป้งแปรรูปประเภทต่าง ๆ เช่น เส้นพาสต้า เส้นก๋วยเตี๋ยว เมนูมันบด ในอดีตมีรายงานในต่างประเทศว่าพบผู้เสียชีวิต เพราะกินอาหารประเภทพาสต้าที่ทำทิ้งค้างไว้ 5 วัน

การเก็บรักษาอาหารให้เหมาะสมเพื่อป้องกันโรคข้าวผัด Fried Rice Syndrome

1.อาหารปรุงสุกที่กินเหลือและอยากเก็บไว้กินต่อ ต้องเก็บรักษาในตู้เย็นทันที 

2.หากเผลอวางอาหารไว้ในอุณหภูมิห้อง นานกว่า 2 ชั่วโมงขึ้นไป ควรอุ่นอาหารร้อนอีกครั้ง จากนั้นค่อยนำไปเก็บในตู้เย็น 

3.อาหารปรุงสุกที่อยากเก็บบางส่วนไว้กินในวันต่อ ๆ ไป ให้แบ่งส่วนนั้นเก็บแช่เย็นทันที โดยไม่ต้องรอให้เย็นสนิท 

4.ปฏิบัติตามกฎ 2 ชม. / 4 ชม. คือ หากอาหารวางอยู่นอกตู้เย็นนาน 1-2 ชั่วโมง สามารถใส่กลับคืนในตู้เย็นได้อย่างปลอดภัย แต่หากปล่อยไว้นานเกิน 4 ชั่วโมงขึ้นไป ไม่ควรเก็บใส่ตู้เย็นและไม่ควรกิน 

5.หากทำได้ให้แบ่งอาหารปริมาณมากออกเป็นส่วนเล็ก ๆ เพื่อที่ความเย็นจะได้เข้าถึงอาหารได้เร็วขึ้น อีกทั้งเมื่อจะนำมาออกมากินมื้อถัดไป ก็จะช่วยให้คลายความเย็นได้เร็วขึ้นเช่นกัน

ถ้าการปรุงอาหารไม่ดี อาหารไม่สุก เพราะความร้อนไม่ทั่วถึง และ ขั้นตอนการเตรียมวัตถุดิบที่ไม่ถูกสุขอนามัย รวมทั้งยังเจอการเก็บรักษาที่ไม่ดีหลังปรุงสุก เชื้อแบคทีเรียก็พร้อมจะแพร่ขยาย ซึ่งวิธีหลีกเลี่ยงที่ดี ควรจะกินอาหารที่ปรุงสุกใหม่ทันที