“ภาวะหัวใจสลาย” อกหัก เสียใจมาก ๆ หัวใจจะสลายจนตายได้ไหม ?

ภาวะหัวใจสลาย (Broken heart syndrome) หรือ ที่รู้จักกันในชื่อ Takotsubo Cardiomyopathy คือ ภาวะที่ความสามารถในบีบตัวของหัวใจลดลงอย่างเฉียบพลัน โดยสาเหตุของโรคยังเป็นที่ถกเถียงกัน แต่ทางการแพทย์ส่วนใหญ่เชื่อว่าเกิดจากฮอร์โมน Catecholamine ที่สูงขึ้นเฉียบพลันจากความเศร้าเสียใจ หรือ ความเครียดอย่างมาก เช่น

1.ความสูญเสียบุคคลอันเป็นที่รักกระทันหันจากอุบัติเหตุ

2.เกิดจากการใช้ยาบางชนิด

3.เป็นกลุ่มอาการของโรคหัวใจโดยเฉพาะกล้ามเนื้อหัวใจห้องล่างซ้าย (Left ventricle) เต้นอ่อนแรงเฉียบพลันทำให้การบีบตัวของหัวใจลดลงชั่วคราว ซึ่งหัวใจห้องนี้เป็นหลักในการส่งเลือดไปเลี้ยงหัวใจ และ อวัยวะต่างๆ ทั้งร่างกาย ทำให้หัวใจขาดเลือดฉับพลัน ส่งผลให้เกิดอาการต่าง ๆ คล้ายอาการหัวใจขาดเลือดอย่างเฉียบพลัน

อาการของภาวะหัวใจสลาย

1.เจ็บแน่นหน้าอกรุนแรงอย่างเฉียบพลัน คล้ายอาการของภาวะกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด จะมีอาการนานหลายนาที หรือ เป็นชั่วโมง

2.หายใจขัด หายใจลำบาก

3.อาการเหนื่อย มีภาวะน้ำท่วมปอด

4.หน้ามืด เป็นลม หมดสติ

5.ความดันเลือดต่ำ หัวใจเต้นผิดจังหวะ บางรายอาการรุนแรงอาจเกิดภาวะหัวใจล้มเหลวอันตรายถึงชีวิต

6.แม้อาการจะเป็นชั่วคราว คนส่วนใหญ่อาการมักดีขึ้นเอง แต่ในรายที่มีอาการรุนแรงก็อาจเป็นอันตรายถึงชีวิต

อกหักเกี่ยวอะไรกับภาวะหัวใจสลาย ?

การอกหักทำให้เกิดอาการเสียใจ เป็นเหตุการณ์ที่ไม่อาจเจอ หรือ พบได้ตามปกติประจำวัน ทำให้เกิดความเครียดขึ้นในชั่วขณะหนึ่ง คล้ายลักษณะของการสูญเสียอย่างรุนแรง ส่งผลทำให้เกิดภาวะหัวใจสลายขึ้นได้ แต่ไม่ได้เกิดกับทุกคน

ภาวะหัวใจสลายมักเกิดกับใคร

1.ผู้ที่มีภาวะอารมณ์สะเทือนใจสุดขีด ทั้งเรื่องร้าย หรือ เรื่องดีที่ไม่คาดฝัน แต่ส่วนใหญ่จะเป็นเรื่องร้าย เช่น ความเครียดรุนแรง การสูญเสียแบบเฉียบพลัน อกหัก เศร้าเสียใจสุดขีด

2.ประมาณ 90% ของผู้ป่วยเป็นผู้หญิง และ 80% เป็นผู้หญิงวัยหมดประจำเดือน ช่วงอายุที่พบบ่อย 58-77 ปี

3.ผู้มีความเครียดสูง

4.ผู้มีอาการปวดที่รุนแรง

5.ผู้ที่มีความดันโลหิตต่ำ

6.อาการของหัวใจสลาย จะไม่สามารถแยกโรคออกจากกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันได้ จนกว่าจะได้รับการฉีดสีดูหลอดเลือดหัวใจ ซึ่งในผู้ป่วยที่แพทย์สงสัยว่าเป็นกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันนั้น มีประมาณ 1% ที่เป็น Stress-induced Cardiomyopathy

การดูแลรักษาภาวะหัวใจสลาย

1.หลังจากได้รับการฉีดสีหลอดเลือดหัวใจ และ วินิจฉัยแยกโรคจากกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันแล้ว แพทย์จะให้ยาที่ไปควบคุมการเต้น และ การบีบตัวของหัวใจ รวมถึงแก้ไขปัจจัยที่ทำให้เกิดโรค (ซึ่งพบได้เพียง สองในสามในผู้ป่วยทั้งหมด)

2.ประคับประคอง รักษาระดับความดัน ชีพจร ระดับออกซิเจนให้เหมาะสมเพียงพอ

3.รักษาความผิดปกติทางร่างกาย อาจเป็นสาเหตุที่กระตุ้นภาวะเครียดรุนแรง

4.ผู้ป่วยส่วนใหญ่กล้ามเนื้อหัวใจที่อ่อนแอ จะค่อย ๆ ฟื้นตัวดีขึ้นและกลับมาปกติได้ใน 4-8 สัปดาห์

เมื่อเกิดความเครียด การดูแลสุขภาพจิตใจด้วยการรับมือกับปัญหา และ จัดการความเครียด โดยร่วมปรึกษาหารือ กับ ครอบครัว คนรอบตัว จิตแพทย์ เพื่อแก้ไขปัจจัยที่ทำให้เกิดโรค และ หาสาเหตุที่กระตุ้นภาวะเครียดเพื่อจะช่วยให้ผ่านพ้นจากความเครียดเหล่านั้น อันเป็นต้นเหตุของโรคภัยต่าง ๆ