Business Model คืออะไร

 

"ไอเดียอาจเริ่มต้นมาจากความชอบ แต่การทำธุรกิจ ต้องมีข้อมูลจริง ต้องรู้ลึกและรู้รอบ

 

โมเดลธุรกิจ (Business Model) หรือรูปแบบธุรกิจ เป็นเรื่องสำคัญอีกเรื่องหนึ่งที่ต้องทำความเข้าใจ โมเดลธุรกิจเป็นแบบจำลองของธุรกิจว่า เราจะขายหรือให้บริการอะไร เอาสินค้ามาจากไหน ใครคือกลุ่มเป้าหมาย ตั้งราคาอย่างไร ใช้ช่องทางการขายแบบไหน ทำการตลาดอย่างไร มีรายได้มาจากอะไรบ้าง มีค่าใช้จ่ายในเรื่องอะไรบ้าง ฯลฯ เพื่อให้เราสามารถเลือกธุรกิจที่เหมาะสมกับตัวเรา โมเดลธุรกิจที่ดีต้องไม่ใช่แค่ดีเฉพาะในกระดาษ แต่ต้องนำไปใช้ได้จริง แล้วสร้างความสำเร็จให้ธุรกิจได้ด้วย

 

การเลือกและการทำโมเดลธุรกิจที่เหมาะสมสำหรับเรา ต้องดูความพร้อมของตัวเรา มองตลาดในมุมมองต่าง ๆ ให้ครบทุกด้าน แล้วสร้างโมเดลธุรกิจให้ตรงกับความต้องการของเรา และปรับให้สอดคล้องกับตลาด

 

ความแตกต่างของโมเดลธุรกิจ การศึกษาความเป็นไปได้ และแผนธุรกิจ

- โมเดลธุรกิจ (Business Model) บอกว่าเราจะได้รายได้ของเรามาจากไหน

- การวิเคราะห์ความเป็นไปได้ (Feasibility Study) เป็นการประเมินความเป็นไปได้ในการทำธุรกิจ

- แผนธุรกิจ (Business Plan) เป็นการลงรายละเอียดว่าเราจะทำอะไรบ้าง เพื่อให้มีรายได้ และทำให้ธุรกิจเติบโต"

 

 

ก่อนเลือกโมเดลธุรกิจแบบไหน เราต้องเข้าใจในเรื่องต่าง ๆ เหล่านี้ก่อน

1. เป้าหมายของตัวเราเอง ตอบตัวเองให้ได้ก่อนว่า ทำไมเราถึงอยากเริ่มธุรกิจ
2. หาข้อมูลเรื่องสินค้า ข้อมูลคู่แข่ง ข้อมูลเรื่องทำเล
3. กำหนดกลุ่มลูกค้าเป้าหมาย ทำความเข้าใจพฤติกรรมของลูกค้า ทั้งความชอบ การใช้ชีวิต และการใช้จ่าย
4. หาโมเดลธุรกิจที่เหมาะสมกับตัวเรา
5. ทำ Feasibility Study หรือเขียนในกระดาษ เพื่อวิเคราะห์ความเป็นไปได้ของธุรกิจที่เรากำลังจะทำ
6. ทำแผนธุรกิจ โดยลงรายละเอียดต่าง ๆ ให้ครบถ้วน

 

*Business Model Canvas (BMC)*

 

เป็น Template ของโมเดลธุรกิจ ที่จะช่วยให้เห็นภาพรวมอย่างคร่าว ๆ ของโมเดลธุรกิจ 9 เรื่อง หลัก ๆ บนกระดาษแค่แผ่นเดียว บางคนเรียก BMC ว่าภาพ 9 ช่อง เป็นภาพร่างของธุรกิจที่เราจะทำแบบคร่าว ๆ ก่อนเริ่มทำเจ๋งในกระดาษ หรือศึกษา ความเป็นไปได้ของธุรกิจ ประกอบด้วย

 

1. กลุ่มลูกค้า (Customer Segments)

   - กลุ่มลูกค้าที่ธุรกิจต้องการตอบสนองความต้องการ ต้องส่งมอบคุณค่า และแก้ไขปัญหา คือกลุ่มไหน?

 

2. การเสนอคุณค่า (Value Propositions)

   - คุณค่าที่กำลังจะนำเสนอ หรือส่งมอบแก่กลุ่มลูกค้า คืออะไร?

 

 

3. ช่องทาง (Channels)

   - ใช้ช่องทางอะไรในการเข้าถึง สื่อสาร นำเสนอ และส่งมอบคุณค่าแก่กลุ่มลูกค้า?

 

4. ความสัมพันธ์กับลูกค้า (Customer Relationships)

สร้างความสัมพันธ์กับกลุ่มลูกค้า ส่งมอบคุณค่าตามรูปแบบความสัมพันธ์และวัตถุประสงค์ เพื่อเพิ่มรายได้และเพิ่มกลุ่มลูกค้าอย่างไร?

 

5. กระแสรายได้ (Revenue Streams)

เงินที่กลุ่มลูกค้ายินดีจ่ายเพื่อคุณค่าที่มอบให้มีลักษณะอย่างไร?

 

 

6. ทรัพยากรหลัก (Key Resources)

ทรัพยากรอะไรที่นำมาซึ่งแก่นความสามารถหลักของธุรกิจ ทำให้ธุรกิจประสบความสำเร็จ?

 

7. กิจกรรมหลัก (Key Activities)

กิจกรรมหลักแบบไหนที่คือสิ่งที่ทำจนประสบความสำเร็จแล้วส่งมอบคุณค่าแก่กลุ่มลูกค้า รูปแบบการดำเนินธุรกิจที่เป็นแก่นความสามารถหลักของธุรกิจ?

 

8. พันธมิตรหลัก (Key Partners)

พันธมิตรหลักที่ให้ความช่วยเหลือสำหรับการดำเนินธุรกิจคือใคร?

 

9. โครงสร้างต้นทุน (Cost Structure)

การดำเนินธุรกิจนั้นมีต้นทุนที่จำเป็นต้องจ่ายเพื่อส่งมอบคุณค่าแก่กลุ่มลูกค้า โครงสร้างต้นทุนเป็นแบบไหน?