ลูกใต้ใบ ใบไม้เป็นยา

สมุนไพร ลูกใต้ใบ หรือ มะขามป้อมดิน มีผลทรงกลมผิวเรียบสีเขียวอ่อนนวล เกาะติดอยู่ที่ใต้โคนใบ

ทุกส่วนของลูกใต้ใบมีรสขม วิธีนำมาทำน้ำดื่มสมุนไพร ตำราหมอชาวบ้าน แนะนำ​วิธีทำดังนี้

ใบสดๆ ทั้ง 5 (ต้น ใบ ดอก ผล ราก) จำนวน 1 กำมือ (ถ้าต้นแห้งให้กะเหลือประมาณครึ่งหนึ่ง) ผสมน้ำ 3 แก้ว ต้ม เคี่ยวให้เหลือ 1 แก้ว กินครั้งละ 1/2-1 แก้ว วันละ 3-4 เวลาก่อนอาหาร 

ตำรับยาแก้ปวดหลังปวดเอว บำรุงร่างกาย แก้หวัด แก้เบาหวาน ใช้ลูกใต้ใบทั้ง 5 ล้างน้ำสะอาด สับเป็นชิ้นเล็กๆ ตากแดดให้แห้ง ใส่หม้อดินต้ม ดื่มน้ำยาต่างน้ำชา

จะเห็นได้ว่า มีสรรพคุณด้านสมุนไพรมากมาย ได้แก่ ช่วยลดไข้ทุกชนิด (ไข้หวัด ไข้ทับระดู ไข้จับสั่น) ขับระดูขาว แก้น้ำดีพิการ แก้ดีซ่าน แก้ขัดเบา แก้ไอ แก้กามโรค แก้ปวดฝี ขับปัสสาวะ แก้ร้อนในกระหายน้ำ แก้ท้องเสีย แก้ฟกช้ำบวม แก้นิ่ว โรคตับ เบาหวาน แก้บวม แก้ปัสสาวะขัด บำรุงธาตุ

หมอยาพื้นบ้านไทยบอกว่า ลูกใต้ใบเกิดมาเพื่อตับ ใช้ต้มกินเป็นยาแก้ดีซ่าน แก้ตับอักเสบตัวเหลือง ตาเหลือง บำรุงสายตา​ด้วย

ปัจจุบัน​ลูกใต้ใบยังเหมาะที่จะใช้ทำเป็นชาสมุนไพรให้กับคนไข้ที่เป็นมะเร็งตับ เพราะมีรายงานการศึกษาวิจัยพบว่า น้ำต้มของลูกใต้ใบทำให้หนูที่เป็นมะเร็งตับมีอายุยืนยาวขึ้น ด้วยกลไกที่ทำให้เซลล์มะเร็งเติบโตช้าลง แต่ไม่ได้ฆ่าเซลล์มะเร็งโดยตรง

(ข้อมูลจากหน่วยปฏิบัติการวิจัยเคมีสารสนเทศ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และฝ่ายปฏิบัติการวิจัยและเรือนปลูกพืชทดลอง มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์กำแพงแสน) มีการนำไปสกัดเป็นแคปซูล​วางขายแพร่หลาย

ข้อควรระวัง ห้ามใช้ในคนท้อง เพราะลูกใต้ใบ เป็นยาขับประจำเดือน และน้ำสมุนไพรไม่ควรรับประทาน​เกิน 1 สัปดาห์  

ควรศึกษา​สรรพคุณ​ต่างๆ ให้ดีก่อน และที่สำคัญ ผู้ป่วย ควรพบแพทย์​อย่างต่อเนื่องด้วย