เมืองโบราณศรีเทพ เตรียมเป็นว่าที่ "มรดกโลก" แห่งใหม่ เก่าแก่กว่า "นครวัด" ของกัมพูชา

คนไทยเตรียมเฮ! เมืองโบราณศรีเทพ ว่าที่ "มรดกโลก"

แห่งใหม่ของไทย เก่าแก่กว่า "นครวัด" ของกัมพูชา

        เมืองศรีเทพ ตั้งอยู่ที่ตำบลศรีเทพ อำเภอศรีเทพ จังหวัดเพชรบูรณ์ บริเวณภาคกลางตอนบนของประเทศไทย เดิมมีชื่อว่า "เมืองอภัยสาลี" ถูกค้นพบเมื่อสมเด็จกรมพระยาดำรงราชานุภาพเสด็จไปตรวจราชการมณฑลเพชรบูรณ์ เมื่อ พ.ศ. 2447-2448 และได้ทรงเรียกเมืองนี้เสียใหม่ว่า "เมืองศรีเทพ"

        จากหลักฐานทางโบราณคดีพบว่า เมืองศรีเทพมีร่องรอยการตั้งถิ่นฐานมาตั้งแต่สมัยก่อนประวัติศาสตร์ตอนปลาย (ราว 2,500 ปีก่อน) จนกระทั่งถึงสมัยทวารวดี (ราวพุทธศตวรรษที่ 8-12) เมืองศรีเทพเป็นศูนย์กลางอำนาจทางการเมืองและวัฒนธรรมที่สำคัญแห่งหนึ่งของภาคกลางตอนบน ตั้งอยู่ในเส้นทางการค้าสำคัญระหว่างภาคกลางกับภาคอีสาน เมืองศรีเทพเจริญรุ่งเรืองสูงสุดในสมัยทวารวดีตอนปลาย (ราวพุทธศตวรรษที่ 12-14)

        ในสมัยเขมร (ราวพุทธศตวรรษที่ 15-18) เมืองศรีเทพเป็นเมืองหน้าด่านที่สำคัญของอาณาจักรเขมร เมืองศรีเทพยังคงเจริญรุ่งเรืองอยู่ในช่วงต้นสมัยเขมร จนกระทั่งราวต้นพุทธศตวรรษที่ 18 เมืองศรีเทพก็ค่อย ๆ ลดความสำคัญลงตามการล่มสลายของอาณาจักรเขมร พร้อมกับการเกิดศูนย์กลางอำนาจทางการเมืองใหม่ขึ้นทางตอนเหนือของลุ่มน้ำเจ้าพระยาที่สุโขทัย และในลุ่มน้ำเจ้าพระยาที่พระนครศรีอยุธยา

เมืองศรีเทพเป็นเมืองโบราณขนาดใหญ่ มีพื้นที่ประมาณ 6 ตารางกิโลเมตร ประกอบด้วยโบราณสถานสำคัญมากมาย เช่น

• ปราสาทหินศรีเทพ : โบราณสถานสำคัญที่สุดของเมืองศรีเทพ สร้างขึ้นในสมัยทวารวดีตอนปลาย มีลักษณะเป็นปราสาทหินซ้อน 3 ชั้น ตั้งอยู่บนเนินเขาสูง
• ปราสาทหินเมืองต่ำ : โบราณสถานสำคัญอีกแห่งหนึ่งของเมืองศรีเทพ สร้างขึ้นในสมัยทวารวดีตอนปลาย มีลักษณะเป็นปราสาทหินซ้อน 2 ชั้น ตั้งอยู่บนเนินเขาสูง
• กำแพงเมืองศรีเทพ : กำแพงเมืองโบราณที่ล้อมรอบเมืองศรีเทพ มีความยาวประมาณ 10 กิโลเมตร
• คูเมืองศรีเทพ : คูน้ำโบราณที่ล้อมรอบเมืองศรีเทพ มีความยาวประมาณ 10 กิโลเมตร
• โบราณสถานอื่นๆ เช่น ศาสนสถาน บ้านเรือน สระน้ำ เป็นต้น

  

        เมืองศรีเทพเป็นหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่สำคัญแห่งหนึ่งของประเทศไทย สะท้อนให้เห็นถึงพัฒนาการของอารยธรรมไทยในอดีต เมืองศรีเทพได้รับการประกาศขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานแห่งชาติ โดยกรมศิลปากร เมื่อปี พ.ศ. 2527 และได้รับการจัดตั้งเป็นอุทยานประวัติศาสตร์ศรีเทพ เมื่อปี พ.ศ. 2527

ความสำคัญของเมืองศรีเทพต่อประวัติศาสตร์ไทย สรุปได้ดังนี้

• เป็นศูนย์กลางอำนาจทางการเมืองและวัฒนธรรมที่สำคัญแห่งหนึ่งของภาคกลางตอนบน
• เป็นเส้นทางการค้าสำคัญระหว่างภาคกลางกับภาคอีสาน
• เป็นหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่สำคัญแห่งหนึ่งของประเทศไทย สะท้อนให้เห็นถึงพัฒนาการของอารยธรรมไทยในอดีต