นอนหลับในรถ ติดเครื่องยนต์ เปิดแอร์ ตายได้อย่างไร ?

จากหลายข่าวที่ผ่านมาในรอบหลายปี  กรณีมีผู้เสียชีวิตในรถยนต์ที่ติดเครื่องยนต์ใว้แล้วเปิดแอร์นอนหลับในรถ
เป็นการเสียชีวิตที่น่าสงสัย  น่าข้องใจ  การหาสาเหตุของผู้เกี่ยวข้องก็ทำได้ไม่ง่ายนัก
ในกระทู้นี้จะเป็นเนื้อหาของสาเหตุอันดับหนึ่งที่พิสูจน์แล้ว ว่า  มันเกิดจากอะไรกันครับ

การที่คนร่างกายแข็งแรงจะเสียชีวิตในรถที่ติดเครื่องยนต์ใว้ และเปิดเครื่องปรับอากาศใว้ด้วย
เป็นเรื่องที่น่าคิด  โดยเฉพาะในบางเหตุการณ์ที่มีผู้เสียชีวิต 2 คนพร้อมกัน  หากพิจารณาความเป็นไปได้
ก็จะมีเพียงเรื่องเดียว คือ  เสียชีวิตจากสิ่งที่หายใจเข้าไปครับ  ภายในห้องโดยสารรถยนต์นั้น
มีสภาพที่คับแคบไม่มีอากาศถ่ายเท  ดังนั้นอากาศที่มีก๊าซแปลกปลอมเข้ามาก็จะมีปัญหา
กับคนที่อยู่ในรถได้มาก  ผู้ร้ายอันดับ 1 คือก๊าซอันตรายชื่อว่า คาร์บอนมอนอกไซด์ (Carbon monoxide : CO)

CO เป็นก๊าซไม่มีสี  ไม่มีกลิ่น  และไม่ระคายเคือง  กำเนิดมาจากแหล่งที่สำคัญได้แก่ การเผาไหม้ที่ไม่สมบูรณ์
ของเครื่องยนต์  โดยปะปนออกมากับไอเสียรถยนต์  และควันจากไฟไหม้ทั่วไป ..... CO มีความน่ากลัวตรงที่
มันไม่มีกลิ่น และ ไม่ระคายเคือง  ทำให้เราสูดเข้าไปโดยไม่รู้ตัวครับ  มันจะเริ่มก่อปัญหากับร่างกายของเรา
โดยเมื่อมันเข้าปอดทางการหายใจแล้ว  โมเลกุลของ CO จะไปจับตัวกับ hemoglobin ในเม็ดเลือดแดง  
โดยมันจะจับกับ hemoglobin ได้ดีกว่า oxygen ถึง 200 - 250 เท่า ..... จากการจับตัวแบบนี้  ทำให้
hemoglobin ไม่สามารถนำพาออกซิเจนไปเลี้ยงร่างกายได้  ทำให้อวัยวะส่วนใหญ่ทำงานล้มเหลว  เสียชีวิตในที่สุดครับ

ภาพนี้แสดงขั้นตอนในการหายใจเอา CO เข้าไป  และกลไกการก่อพิษของ CO ครับ


ในยามปกติ  หากเรารับ CO เข้าร่างกายไปก็จะแสดงอาการดังต่อไปนี้

    ระดับความเข้มข้น 50 ppm - 200 ppm    ปวดศีรษะเล็กน้อยและอ่อนเพลีย
    ระดับความเข้มข้น 200 ppm - 400 ppm  คลื่นไส้ อาเจียน วิงเวียนศีรษะอย่างรุนแรงและอาจถึงขั้นเป็นลม
    ระดับความเข้มข้นประมาณ 1,200 ppm    หัวใจเต้นเร็วขึ้นผิดปกติ และเริ่มเต้นผิดจังหวะ
    ระดับความเข้มข้นประมาณ 2,000 ppm    อาจถึงขั้นหมดสติ  และอาจถึงเสียชีวิต
    ระดับความเข้มข้นประมาณ 5,000 ppm    อาจทำให้เสียชีวิตภายในไม่กี่นาที  แต่อาจจะรอดชีวิตถ้ารีบนำผู้ป่วย
      ออกจากบริเวณอับอากาศมาสู่บริเวณที่มีอากาศบริสุทธิ์  หรือมีออกซิเจนเพียงพอ


แล้ว CO ในรถยนต์ล่ะ ?
   รถยนต์  คือสภาพปิดที่คับแคบอากาศไม่ถ่ายเท  เมื่อเราปิดประตู หน้าต่าง  แล้วติดเครื่องยนต์ + เปิดแอร์
สภาพที่เกิดขึ้นคือ  อากาศภายในรถจะหมุนเวียนอยู่ส่วนใหญ่ในห้องโดยสาร  แต่ .... จะมีอากาศจากข้างนอก
ส่วนหนึ่งที่สามารถเล็ดรอดเข้ามาห้องโดยสารได้  โดยแทรกซึมเข้ามาทางช่องเล็กช่องน้อยต่าง ๆ  และหาก
บริเวณรอบรถคันนั้นมีสภาพลมที่นิ่ง  ก็ยิ่งจะทำให้ CO จากท่อไอเสียเล็ดรอดเข้ามา "สะสม" ในห้องโดยสารได้มากครับ

ดังนั้น  การติดเครื่อง เปิดแอร์  และนอนหลับในรถ  ปริมาณ CO ก็ (อาจจะ) สะสมมากขึ้นเรื่อย ๆ
จนทำให้คนที่หลับอยู่ในรถหายใจเอา CO เข้าไปในสภาพหลับอยู่  ทำให้เสียชีวิตได้ครับ

อย่างไรก็ตาม  การรั่วของอากาศข้างนอกเข้ามาในห้องโดยสาร  จะไม่ได้เกิดในอัตราเท่ากันในรถแต่ละคัน
รถคันที่เก่า หรือ มีสภาพแวดล้อมพอดีที่ไอเสียจะวนหวนเข้ามาในจุดที่รั่วซึมได้  ก็จะเกิดเหตุนี้ได้ง่ายและเร็วขึ้น
ดังนั้น  รถทุกคันจะไม่เกิดสภาพแบบนี้ได้ครับ  ผมเคยเห็นหลายท่านวิเคราะห์ว่าอากาศข้างนอกน่าจะรั่วเข้ามาได้ยาก
เพราะจะต้องต้านกับ pressure ของอากาศภายในห้องโดยสาร  ซึ่งผมก็เห็นด้วยนะครับ  แต่โดยหลักการแล้ว ....
ก็สรุปได้ง่าย ๆ ว่าเกิดจากการรั่วซึมของ CO เข้ามาสะสมในห้องโดยสาร  จนเกิดเหตุน่าเศร้าขึ้นครับ

การป้องกันเหตุน่าเศร้านี้  หากจะไปไล่ตรวจสอบสภาพรถยนต์ก็น่าจะยุ่งยากและไม่ได้ผลเท่าใดนัก
หนทางหนึ่งที่ช่วยได้แน่นอน คือ  ติดตั้งเครื่องตรวจจับ CO ในห้องโดยสารครับ  อุปกรณ์นี้เรียกว่า
Carbon monoxide detector การใช้งานอุปกรณ์นี้ทำได้ง่าย ๆ โดยเสียบเข้ากับปลั๊กจุดบุหรี่
เครื่องจะคอย monitor ระดับ CO ในห้องโดยสาร  และส่งเสียงเตือนเมื่อเกินระดับอันตรายครับ
สิ่งนี้  จะว่าไปแล้วมันมีประโยชน์สูงมากทั้งในการขับขี่ธรรมดา  หรือในยามจำเป็นที่ต้องนอนงีบในรถครับ

หน้าตาของ carbon monoxide detector  แบบเป็นพวงกุญแจ


แบบเสียบกับปลั๊กจุดบุหรี่


ที่กล่าวไปทั้งหมดนี้  ท่านที่ต้องกังวลคือท่านที่มักจะจอดรถติดเครื่อง เปิดแอร์ ... และนอนหลับ
หากท่านมีพฤติกรรมแบบนี้บ่อยครั้งจะต้องระวังให้มากครับ  ควรซื้อเครื่องตรวจจับ CO มาติดตั้งใว้
เพราะหากยังคิดว่า  ไม่เป็นไร  ไม่เกิดกับเราหรอก  การหลับในรถครั้งต่อไปของท่าน .... อาจเป็นการหลับยาว  ก็เป็นได้
ส่วนท่านที่ขับรถตามปกติบนท้องถนน  ถึงแม้ว่าจะมีคนหลับอยู่ในรถระหว่างการเดินทางก็ไม่เป็นไรครับ
เพราะการที่รถวิ่งตลอดเวลานั้นจะเป็นการ flow ของอากาศแบบเต็มที่  ไม่มีทางที่ CO จะหวนเข้ามาสะสมได้เลยครับ

ติดตามเกร็ดความรู้ด้านวิทยาศาสตร์ และ ดาราศาสตร์ได้ที่
Website :  http://navy007.net/heroproject/  
Facebook :  https://www.facebook.com/getgred