เคล็ดไม่ลับการอ่านเร็ว (Speed Reading)

เครื่องมืออีกประการหนึ่งที่จะช่วยให้เราเรียนรู้อย่างมีประสิทธิภาพก็คือ “การอ่านเร็ว” (Speed Reading) ซึ่งมีความจำเป็นอย่างมากสำหรับการเรียนรู้ในระดับอุดมศึกษา ที่ช่วยให้เรารับมือกับข้อมูลจำนวนมากที่ต้องนำเข้าสู่สมองในระยะเวลาจำกัด

หลักสำคัญของ “การอ่านเร็ว” ก็คือ ทำให้เราเพิ่มความเร็วในการอ่าน ในขณะที่ไม่ลดความเข้าใจหรือความจำ นั่นคือ ทำให้เราได้ข้อมูลเท่าๆ กับการอ่านช้าแต่ใช้เวลาน้อยกว่า ซึ่งทักษะพิเศษนี้จะสามารถปรับปรุงได้ก็ด้วยการฝึกฝนเท่านั้น

อันดับแรกมาทำความเข้าใจกับการทำงานของสมองของเรากันก่อน สมองของคนเราแบ่งออกเป็น สมองซีกซ้าย และสมองซีกขวา สมองซีกซ้ายทำหน้าที่ในด้านการวิเคราะห์ การคำนวณ ความคิดที่เป็นเหตุเป็นผล เป็นขั้นตอน การรับข้อมูลทีละน้อย และช้าๆ

ส่วนสมองซีกขวาของเราซึ่งทำงานในด้านของการควบคุมอารมณ์ จินตนาการ ความคิดสร้างสรรค์ ความคิดที่ีไม่เป็นขั้นตอน การรับข้อมูลทีละมากๆ และเร็ว การวางแผน และการมองการณ์ไกล แต่สิ่งที่เหมือนกันของสมองทั้งสองซีกก็คือ การทำความเข้าใจและจดจำ (ดูภาพด้านล่าง)

คนเราส่วนใหญ่มักจะใชัสมองซีกซ้ายเป็นหลัก ในด้านของการอ่านแล้ว สมองซีกซ้ายก็จะช่วยให้เราจดจำข้อมูลเป็นขั้นเป็นตอน ทีละช้าๆ และคิดอย่างเป็นเหตุเป็นผล ในขณะที่ สมองซีกขวา จะช่วยให้เราสามารถรับข้อมูลมากๆ ได้อย่างรวดเร็ว การที่เราจะใช้สมองซีกใดมาช่วยในการอ่าน ก็ขึ้นอยู่กับวัตถุประสงค์ในการอ่านของเราเองด้วย ว่าต้องการข้อมูลรายละเอียดเชิงลึก หรือต้องการความเข้าใจในเบื้องต้น

ดังนั้น “การอ่านเร็ว” จึงเป็นเครื่องมือที่จะช่วยให้เราเข้าใจข้อมูลปริมาณมากๆ อย่างรวดเร็ว ในเบื้องต้น ซึ่งก็เป็นการฝึกการทำงานของสมองซึกขวานั่นเอง เทคนิคการอ่านเร็วนั้นมีสองวิธีใหญ่ๆ ได้แก่ การอ่านแบบสแกน (Scanning Reading) และการอ่านแบบคร่าวๆ (Skimming)

การอ่านแบบสแกน (Scanning Reading) เป็นการอ่านเร็วเพื่อหาคำตอบเฉพาะที่ต้องการ ซึ่งอาจจะต้องตั้งคำถามถึงสิ่งที่ต้องการหาไว้ก่อน แล้วอ่านโดยใช้การกวาดสายตาอย่างรวดเร็ว ข้ามคำ ข้อความ ประโยค หรือหน้าที่ไม่ต้องการ มุ่งหาคำสำคัญหรือข้อความที่ต้องการเท่านั้น

ส่วนการอ่านแบบคร่าวๆ (Skimming) เป็นการอ่านเร็วเพื่อจับใจความสำคัญของเนื้อหาหรือสรุปประเด็นทั้งหมด ในการอ่านแบบคร่าวๆ นี้ จะใช้การกวาดสายตา มุ่งไปที่ประโยคหรือข้อความสำคัญ ไม่ใส่ใจรายละเอียดปลีกย่อย เราอาจใช้นิ้วหรือดินสอไล่ไปตามข้อความ ให้พยายามอ่านเป็นกลุ่มคำ แทนการอ่านทีละคำ อ่านข้ามบางคำที่ไม่จำเป็นได้

และให้หลีกเลี่ยงการอ่านย้ำคำ หรือกลับมาอ่านซ้ำข้อความ พยายามอ่านปราดเดียวไปจนจบแล้วค่อยตรวจสอบความเข้าใจ ถ้าต้องการรายละเอียดเพิ่มเติมในการอ่านรอบต่อไป ก็ต้องปรับการอ่านให้ช้าลง เพื่อทำความเข้าใจเนื้อหา ซึ่งก็เป็นการสลับมาใช้สมองซีกซ้ายนั่นเอง

ดังนั้นหลักสำคัญของการอ่านเร็วก็คือ การมองภาพรวมของเนื้อหาอย่างรวดเร็วโดยละเว้นการใส่ใจรายละเอียดมากจนเกินไป ลองพยายามฝึกอ่านเร็วโดยใช้การจับเวลาช่วย ค่อยๆ พัฒนาและปรับปรุงเทคนิคการอ่านไปเรื่อยๆ ฝึกฝน ฝึกฝน และฝึกฝน ทีนี้หนังสือกองโตเบื้องหน้าก็จะไม่ใช้ภาระหนักอีกต่อไป