ความจริงของหนังสือปกเขียวในห้องสมุดเก่ายุโรป
* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th
บนชั้นหนังสือเก่าในห้องสมุดยุโรป ปกสีเขียวสดของหนังสือบางเล่มยังสะดุดตาท่ามกลางสีน้ำตาลซีดของเล่มข้างเคียง ความเก่าและสีสันของมันทำให้นึกถึงคัมภีร์ลับหรือเรื่องเล่าที่ว่าผู้อ่านล้มป่วยหลังเปิดหนังสือ
สิ่งที่ตรวจพบได้จริงคือ หนังสือเก่าบางเล่มมีสารหนูอยู่ในเม็ดสีของปก โดยเฉพาะผ้าหุ้มปกสีเขียวมรกตที่ใช้ในคริสต์ศตวรรษที่ 19 ส่วนเรื่องห้องสมุดแห่งหนึ่งเก็บตำราต้องห้ามและคัมภีร์เล่นแร่แปรธาตุจนผู้อ่านล้มป่วยปริศนา ยังไม่มีหลักฐานในแหล่งข้อมูลที่ตรวจสอบมารองรับเป็นเหตุการณ์เดียวกัน
สีสวยที่ต้องตรวจให้แน่ใจ
สีเขียวมรกตที่นักอนุรักษ์ให้ความสนใจมีชื่อทางเคมีว่าคอปเปอร์อะซีโตอาร์เซไนต์ เป็นเม็ดสีที่มีสารหนูและทองแดงผสมอยู่ รายงานของ British Library ระบุว่าเม็ดสีนี้ใช้กันอย่างแพร่หลายในคริสต์ศตวรรษที่ 19 รวมถึงใช้กับผ้าหุ้มหนังสือ โดยช่วงที่พบการใช้กับผ้าปกเป็นหลักอยู่ราว ค.ศ. 1840–1860
เม็ดสีอาจหลุดร่อนเป็นผงติดมือหรือพื้นผิวใกล้เคียง ความเสี่ยงสำคัญเกิดเมื่อผู้จับหนังสือรับอนุภาคเข้าปาก เช่น กินอาหารหรือแตะใบหน้าหลังสัมผัส ส่วนการสูดฝุ่นเป็นอีกช่องทางหนึ่งได้ ความเสี่ยงขึ้นอยู่กับปริมาณและวิธีสัมผัส จึงกล่าวไม่ได้ว่าเพียงเปิดหนังสือครั้งเดียวแล้วจะป่วย
หนังสือปกเขียวไม่ได้มีสารหนูทุกเล่ม และแยกให้แน่ชัดด้วยการดูสีอย่างเดียวไม่ได้ สีเป็นเพียงเบาะแสให้ผู้เชี่ยวชาญเลือกเล่มที่ควรตรวจเพิ่มเติม
ห้องสมุดตรวจพบได้อย่างไร
ทีมอนุรักษ์ของ British Library เลือกหนังสือหุ้มผ้าสีเขียวช่วง ค.ศ. 1840–1860 จำนวน 70 เล่มมาตรวจด้วยเครื่องเอกซเรย์ฟลูออเรสเซนซ์ หรือ XRF ซึ่งช่วยตรวจธาตุในวัสดุ ผลพบสารหนู 12 เล่ม ตัวเลขนี้เป็นผลจากหนังสือที่คัดมาทดสอบ ไม่ใช่สัดส่วนของหนังสือเก่าทั้งห้องสมุด
การพบสารหนูก็ไม่ได้หมายความว่าหนังสือเล่มนั้นถูกสร้างขึ้นเพื่อทำร้ายผู้อ่าน สีเขียวเป็นวัสดุที่ใช้ตกแต่งหนังสือในยุคนั้น ส่วนเนื้อหาภายในจะเป็นเรื่องใดต้องตรวจสอบเป็นรายเล่ม ไม่อาจตัดสินจากสีปกได้
โครงการ Poison Book Project ของพิพิธภัณฑ์และห้องสมุดวินเทอร์ทัวร์ร่วมกับมหาวิทยาลัยเดลาแวร์ทำงานรวบรวมข้อมูลหนังสือที่ตรวจพบสารอันตราย เพื่อให้ห้องสมุดและผู้ดูแลคอลเล็กชันใช้ประกอบการตรวจสอบและจัดเก็บ
เมื่อพบหนังสือต้องสงสัย
British Library ระบุแนวทางสำหรับเล่มที่ตรวจพบสารดังกล่าวไว้ว่าให้จำกัดการเข้าถึง เก็บในถุงพลาสติกใสภายในกล่อง และใช้ฉบับอื่นหรือฉบับดิจิทัลเมื่อทำได้ หากจำเป็นต้องอ่านต้นฉบับ จะมีขั้นตอนเฉพาะ เช่น ใช้ถุงมือไนไตรล์และทำความสะอาดพื้นที่หลังใช้งาน
หากเจอหนังสือเก่าปกเขียวที่บ้านและสงสัยว่าอาจมีสารอันตราย ควรลดการจับต้อง ไม่ขัดหรือปัดฝุ่นจนฟุ้ง และขอคำแนะนำจากห้องสมุดหรือผู้เชี่ยวชาญด้านอนุรักษ์หนังสือ หากจับไปแล้วให้ล้างมือก่อนกินอาหารหรือสัมผัสใบหน้า หนังสือเหล่านี้จึงควรได้รับการดูแลด้วยความระมัดระวังตามวัสดุที่ตรวจพบ โดยไม่ต้องเติมเรื่องคำสาปให้มัน
มหาทักษา เปิดตารางเลขมงคล งวด 1 ธ.ค. 69 ส่องเลข 5 ตัว จับสลับจัดชุด 2 ตัวท้าย–3 ตัวท้าย
เปิด 5 อาชีพที่เคยมีอยู่จริงในไทย แต่ปัจจุบันแทบไม่มีคนทำแล้ว
ตารางหวย ปกเขียว งวด 1 ธันวาคม 69
จอมขมังเวทย์ งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดแนวทางเลขเด็ด แยกเลขเด่นบน-ล่าง พร้อมชุดสามตัว
ทำไมเงินเก็บก้อนใหญ่จึงหมดไปกับเหตุฉุกเฉิน
เลข"ม้าวิ่ง" 1 ธันวาคม 2569
เกลือและน้ำเย็นช่วยให้ปอกไข่ต้มง่ายขึ้นอย่างไร
10 เทศบาลนครที่มีประชากรมากที่สุดในไทย 2568 นนทบุรีที่ 1 แต่ 8 ใน 10 เมืองคนลดลง
ปิดตา เล่นไล่จับอยู่ดีๆ เกือบตายซะงั้น
ช่วยคนอยู่ดีๆ โดนรถชนซะงั้น
เซเว่นสแกนจ่ายได้แล้วจริงหรือ? เรื่องที่หลายคนรอมานาน ถึงเวลาไม่ต้องพกเงินสดแล้ว?
งานวิจัย Oxford เผย 3 พฤติกรรมเล็กๆที่สัมพันธ์กับความสุข ไม่จำเป็นต้องร่ำรวยก็มีความสุขได้






