มหาวิทยาลัยไทยที่มีการแข่งขันสูงที่สุด เปิดสถิติสมัครหลักพัน รับหลักสิบ บางสาขามีผู้สมัครกว่า 40 คนต่อที่นั่ง

การสอบเข้ามหาวิทยาลัยไม่ได้วัดกันแค่คะแนนสอบ เพราะอีกหนึ่งตัวเลขที่สะท้อนความเข้มข้นของการแข่งขันได้ชัดเจน คือจำนวนผู้สมัครเมื่อเทียบกับจำนวนที่นั่งที่เปิดรับ

ข้อมูล TCAS69 รอบ 3 Admission ของที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย (ทปอ.) แสดงให้เห็นว่า บางหลักสูตรเปิดรับนักศึกษาเพียงหลักหน่วยหรือหลักสิบ แต่มีผู้สมัครหลายร้อยคน

ตัวอย่างที่น่าสนใจคือ หลักสูตรอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ที่มีรายการสมัครหนึ่งรูปแบบจำนวน 854 คน ขณะที่เปิดรับ 20 คน คิดเป็นอัตราผู้สมัครประมาณ 42.7 คนต่อที่นั่ง

ตัวเลขนี้ทำให้เห็นภาพการแข่งขันได้ชัดเจนขึ้น และยังมีหลักสูตรอื่นที่มีอัตราส่วนสูงเช่นกัน

ใช้ตัวเลขอะไรตัดสินว่ามหาวิทยาลัยแข่งขันสูง?

การจัดอันดับความเข้มข้นของการสอบเข้า ไม่ควรดูเพียงว่ามหาวิทยาลัยไหนมีผู้สมัครมากที่สุด เพราะมหาวิทยาลัยที่เปิดรับหลายพันคนย่อมมีโอกาสมีจำนวนผู้สมัครสูงตามไปด้วย

วิธีที่เหมาะสมกว่าคือการคำนวณอัตราผู้สมัครต่อจำนวนรับ

สูตรคำนวณ

อัตราการแข่งขัน = จำนวนผู้สมัคร ÷ จำนวนรับ

ตัวอย่างเช่น

• ผู้สมัคร 1,000 คน รับ 20 คน เท่ากับ 50 คนต่อที่นั่ง

• ผู้สมัคร 500 คน รับ 10 คน เท่ากับ 50 คนต่อที่นั่ง

• ผู้สมัคร 2,000 คน รับ 200 คน เท่ากับ 10 คนต่อที่นั่ง

ดังนั้น หลักสูตรที่มีผู้สมัครน้อยกว่าอาจมีการแข่งขันเข้มข้นกว่าหลักสูตรที่มีผู้สมัครมากกว่าได้

อย่างไรก็ตาม อัตราส่วนนี้เป็นเพียงตัวชี้วัดการแข่งขัน ไม่ใช่โอกาสสอบติดที่แท้จริงของผู้สมัครแต่ละคน

เปิดตัวอย่างหลักสูตรมหาวิทยาลัยไทยที่มีการแข่งขันสูงใน TCAS69

จากเอกสารสถิติการคัดเลือก TCAS69 รอบ 3 ของ ทปอ. ซึ่งปรับปรุงเมื่อวันที่ 10 มิถุนายน 2569 พบตัวอย่างหลักสูตรที่มีอัตราผู้สมัครต่อที่นั่งสูงดังนี้

หมายเหตุ: เป็นตัวอย่างรายการที่ตรวจสอบตัวเลขจากเอกสารต้นฉบับได้ ไม่ใช่ตารางอันดับสูงสุดทั่วประเทศ และบางหลักสูตรมีหลายรูปแบบการรับ จึงไม่ควรรวมจำนวนผู้สมัครหรือจำนวนรับโดยไม่ตรวจสอบรหัสรับรวมก่อน

ทำไมบางสาขาจึงมีการแข่งขันสูง?

ตัวเลขจำนวนผู้สมัครต่อที่นั่งสามารถสะท้อนความต้องการเข้าศึกษาในหลักสูตรนั้นได้ แต่ไม่ได้บอกเหตุผลทั้งหมดว่าทำไมผู้สมัครจึงสนใจสาขาดังกล่าว

มีปัจจัยที่ควรนำมาวิเคราะห์ประกอบ ได้แก่

1. ความสนใจในหลักสูตร

บางสาขามีภาพลักษณ์เป็นหลักสูตรที่ได้รับความนิยม หรือมีความเชื่อมโยงกับเส้นทางอาชีพที่ผู้เรียนต้องการ

2. จำนวนที่นั่งเปิดรับ

หลักสูตรที่มีข้อจำกัดด้านจำนวนผู้เรียนอาจมีจำนวนรับน้อย แม้จะมีผู้สนใจจำนวนมาก

3. ชื่อเสียงและความเชี่ยวชาญของมหาวิทยาลัย

ชื่อเสียงของสถาบัน คุณภาพการเรียนการสอน และความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านอาจเป็นปัจจัยประกอบการตัดสินใจของผู้สมัคร

4. เงื่อนไขการคัดเลือก

คุณสมบัติ คะแนนสอบ และวิชาที่ใช้คัดเลือกแตกต่างกันในแต่ละหลักสูตร จึงทำให้กลุ่มผู้สมัครและจำนวนผู้สมัครไม่เท่ากัน

ปัจจัยเหล่านี้เป็นกรอบสำหรับอธิบายการแข่งขัน ไม่ใช่ข้อสรุปเชิงสาเหตุที่พิสูจน์ได้จากตารางจำนวนรับและจำนวนสมัครเพียงอย่างเดียว

มหาวิทยาลัยไหนมีการแข่งขันสูงที่สุด?

คำถามนี้ต้องแยกออกเป็นสองเรื่อง

เรื่องแรก คือหลักสูตรใดมีจำนวนผู้สมัครต่อที่นั่งสูงที่สุด ซึ่งสามารถคำนวณจากข้อมูลระดับหลักสูตรได้

เรื่องที่สอง คือมหาวิทยาลัยใดมีการแข่งขันสูงที่สุดเมื่อพิจารณาทุกหลักสูตรรวมกัน ซึ่งต้องตรวจสอบจำนวนผู้สมัครและจำนวนรับที่มีรหัสรับร่วม รวมถึงรายการที่อาจซ้ำกันก่อน

หากนำยอดผู้สมัครของทุกแถวในเอกสารมาบวกทันที อาจทำให้มหาวิทยาลัยที่มีหลายรูปแบบการรับถูกนับจำนวนผู้สมัครซ้ำ และทำให้ผลการจัดอันดับคลาดเคลื่อน

ดังนั้น การประกาศมหาวิทยาลัยอันดับ 1 ถึง 10 จำเป็นต้องผ่านการตรวจสอบข้อมูลทั้งชุด ไม่ใช่เลือกมหาวิทยาลัยที่มีตัวเลขผู้สมัครสูงที่สุดเพียงไม่กี่แห่ง

สถิติการแข่งขันไม่ได้แปลว่าใครสอบติดยากที่สุดเสมอไป

สิ่งที่ต้องระวังคือการนำอัตราผู้สมัครต่อที่นั่งไปตีความเป็นโอกาสสอบติดโดยตรง

ตัวอย่างเช่น หลักสูตรหนึ่งมีผู้สมัคร 500 คน รับ 10 คน เท่ากับ 50 คนต่อที่นั่ง แต่ไม่ได้หมายความว่าผู้สมัครทุกคนมีโอกาสสอบติดเท่ากับ 1 ใน 50

เพราะผู้สมัครแต่ละคนมีคะแนน ความถนัด คุณสมบัติ และผลการคัดเลือกแตกต่างกัน

นอกจากนี้ จำนวนผู้สมัครในระบบยังไม่เท่ากับจำนวนผู้ที่มีความพร้อมในการแข่งขันในระดับเดียวกันทั้งหมด

การดูสถิติจึงควรใช้เพื่อทำความเข้าใจความต้องการและความเข้มข้นของการรับสมัคร มากกว่าจะใช้ตัดสินว่าหลักสูตรใดมีโอกาสสอบติดมากหรือน้อยสำหรับทุกคน

สรุป: ตัวเลขที่น่าสนใจที่สุดอาจไม่ใช่มหาวิทยาลัยที่มีคนสมัครมากที่สุด

สถิติ TCAS69 รอบ 3 แสดงให้เห็นว่า จำนวนรับเพียงหลักหน่วยหรือหลักสิบก็สามารถดึงดูดผู้สมัครจำนวนมากได้

ตัวอย่างจากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยพบรายการหลักสูตรที่มีผู้สมัคร 414 คนต่อจำนวนรับ 9 คน และอีกรายการมีผู้สมัคร 854 คนต่อจำนวนรับ 20 คน

นี่คือเหตุผลที่การเปรียบเทียบมหาวิทยาลัยด้วยจำนวนผู้สมัครเพียงอย่างเดียวอาจไม่สะท้อนการแข่งขันที่แท้จริง

หากต้องการรู้ว่าหลักสูตรใดแข่งขันสูง หรือมหาวิทยาลัยใดมีการแข่งขันเข้มข้นในหลายสาขา จำเป็นต้องดูทั้งจำนวนรับ จำนวนสมัคร และโครงสร้างการคัดเลือกประกอบกัน

เพราะบางครั้งมหาวิทยาลัยที่มีผู้สมัครรวมมากที่สุด อาจไม่ใช่มหาวิทยาลัยที่มีอัตราการแข่งขันสูงที่สุดก็ได้

แหล่งข้อมูลหลัก: ที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย (ทปอ.) เอกสารสถิติการคัดเลือก TCAS69 รอบ 3 Admission ข้อมูลปรับปรุงวันที่ 10 มิถุนายน 2569

ข้อจำกัดของข้อมูล: ตัวอย่างอัตราการแข่งขันในบทความเป็นรายการที่ตรวจสอบได้จากเอกสาร ไม่ใช่ผลจัดอันดับครบทุกมหาวิทยาลัยในประเทศไทย