10 อุทยานแห่งชาติที่ใหญ่ที่สุดในไทย แก่งกระจานที่ 1 กว่า 1.8 ล้านไร่ เขาใหญ่แค่อันดับ 3

อุทยานแห่งชาติที่ใหญ่ที่สุดในไทยไม่ใช่เขาใหญ่! หลายคนคิดว่าเขาใหญ่ต้องใหญ่ที่สุดตามชื่อ แต่ตัวเลขพื้นที่จริงบอกว่าเขาใหญ่อยู่แค่อันดับ 3 บทความนี้จัดอันดับ 10 อุทยานแห่งชาติที่ใหญ่ที่สุดในไทย วัดจากพื้นที่ (ตารางกิโลเมตร) ตามรายชื่ออุทยานแห่งชาติที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้ว ซึ่งรวบรวมไว้ในวิกิพีเดีย (อ้างอิงข้อมูลกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช)

ช่วงหน้าหนาวปี 2569 แบบนี้คือฤดูเที่ยวอุทยานพอดี ลองเช็กว่าแห่งที่คุณเคยไปติดอันดับไหม และแห่งไหนที่ควรปักหมุดไว้เที่ยวรอบหน้า

จัดอันดับ 10 อุทยานแห่งชาติที่ใหญ่ที่สุดในไทย (วัดจากพื้นที่)

ก่อนดูอันดับ ขอบอกวิธีนับก่อน ตัวเลขพื้นที่ใช้หน่วยตารางกิโลเมตรตามตารางรายชื่ออุทยานแห่งชาติของไทยในวิกิพีเดียภาษาอังกฤษ ส่วนจำนวนไร่คำนวณจาก 1 ตร.กม. เท่ากับ 625 ไร่ (บางแห่งใช้ตัวเลขไร่ตามที่ระบุในวิกิพีเดียภาษาไทย) ตัวเลขจากต่างแหล่งอาจต่างกันเล็กน้อย เช่น วิกิพีเดียภาษาไทยระบุพื้นที่เขาใหญ่ 2,215.42 ตร.กม. ซึ่งก็ยังน้อยกว่าทับลานอยู่ดี ส่วนจำนวนผู้มาเยือนเป็นสถิติปีงบประมาณ 2562 (ต.ค. 2561 - ก.ย. 2562)

อันดับ 1 อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน จ.เพชรบุรี และประจวบคีรีขันธ์

• พื้นที่ประมาณ 2,915 ตร.กม. (ราว 1,821,875 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 103,510 คน

อุทยานแห่งชาติที่ใหญ่ที่สุดในไทยแบบทิ้งห่าง มีเนื้อที่ราว 1,821,875 ไร่ ครอบคลุมอำเภอหนองหญ้าปล้อง แก่งกระจาน และท่ายาง ของจังหวัดเพชรบุรี กับอำเภอหัวหิน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นภูเขาสลับซับซ้อนในเทือกเขาตะนาวศรี ยอดเขาสูงสุดคือเขางะงันนิกยวงตองที่ราว 1,513 เมตร รองลงมาคือเขาพะเนินทุ่งที่ราว 1,207 เมตร ซึ่งเป็นจุดชมทะเลหมอกขึ้นชื่อ ที่นี่เป็นป่าต้นน้ำของแม่น้ำเพชรบุรีและแม่น้ำปราณบุรี และกลุ่มป่าแก่งกระจานได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกทางธรรมชาติจากยูเนสโกเมื่อวันที่ 26 กรกฎาคม 2564

อันดับ 2 อุทยานแห่งชาติทับลาน จ.นครราชสีมา และปราจีนบุรี

• พื้นที่ประมาณ 2,236 ตร.กม. (ราว 1,397,500 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 57,075 คน

หลายคนไม่รู้ว่าทับลานใหญ่กว่าเขาใหญ่ พื้นที่ครอบคลุมอำเภอปักธงชัย วังน้ำเขียว ครบุรี และเสิงสาง ของนครราชสีมา กับอำเภอนาดี ของปราจีนบุรี จุดเด่นคือป่าลานธรรมชาติซึ่งหาดูได้ยาก อยู่ในแนวทิวเขาพนมดงรัก ยอดสูงสุดคือเขาละมั่งราว 992 เมตร และเป็นต้นน้ำของลำห้วยหลายสายที่ไหลรวมเป็นแม่น้ำมูล ทับลานเป็นส่วนหนึ่งของมรดกโลกกลุ่มป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่ ที่ยูเนสโกขึ้นทะเบียนเมื่อ 14 กรกฎาคม 2548 และได้รางวัลอุทยานแห่งชาติสีเขียว (Green National Parks) ระดับทอง ปี 2563

อันดับ 3 อุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ จ.นครราชสีมา ปราจีนบุรี นครนายก และสระบุรี

• พื้นที่ประมาณ 2,166 ตร.กม. (ราว 1,353,750 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 1,551,449 คน

อุทยานแห่งชาติแห่งแรกของประเทศไทย ประกาศเมื่อวันที่ 18 กันยายน 2505 กินพื้นที่ 11 อำเภอใน 4 จังหวัด และเป็นอุทยานที่คนรู้จักมากที่สุด ข้อมูลในวิกิพีเดียภาษาไทยระบุพืชพรรณราว 3,000 ชนิด นกกว่า 350 ชนิด ผีเสื้อกว่า 189 ชนิด และสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม 71 ชนิด เช่น ช้าง กวาง ชะนี ป่าแถบนี้เดิมเคยถูกเรียกว่าดงพญาไฟ ก่อนรัชกาลที่ 5 โปรดให้เปลี่ยนเป็นดงพญาเย็น เขาใหญ่ยังเป็นมรดกโลกร่วมกับทับลาน และเป็นแชมป์ผู้มาเยือนใน 10 อันดับนี้แบบห่างไกล

อันดับ 4 อุทยานแห่งชาติดอยภูคา จ.น่าน

• พื้นที่ประมาณ 1,704 ตร.กม. (ราว 1,065,000 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 63,102 คน

อุทยานที่ใหญ่ที่สุดของภาคเหนือในรายชื่อนี้ มีเนื้อที่ประมาณ 1,065,000 ไร่ ครอบคลุม 8 อำเภอของจังหวัดน่าน ประกาศเป็นอุทยานแห่งชาติลำดับที่ 94 เมื่อ 17 มิถุนายน 2542 ยอดดอยภูคาสูงราว 1,980 เมตร ไฮไลต์คือดอกชมพูภูคา พันธุ์ไม้หายากที่พบได้ที่นี่แห่งเดียวในไทย และต้นเต่าร้างยักษ์ พื้นที่ราว 90 เปอร์เซ็นต์เป็นป่าต้นน้ำชั้น 1A ต้นกำเนิดแม่น้ำน่าน ช่วงธันวาคมถึงมกราคมอากาศหนาวจัด อุณหภูมิเฉลี่ยราว 10 องศาเซลเซียส

อันดับ 5 อุทยานแห่งชาติเขื่อนศรีนครินทร์ จ.กาญจนบุรี

• พื้นที่ประมาณ 1,532 ตร.กม. (ราว 957,500 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 145,254 คน

มีเนื้อที่ราว 957,500 ไร่ ส่วนหนึ่งเกิดจากการสร้างเขื่อนศรีนครินทร์กั้นแม่น้ำแควใหญ่ ทำให้มีทะเลสาบเหนือเขื่อนกว้างใหญ่ น้ำตกชื่อดังคือน้ำตกห้วยแม่ขมิ้นในอำเภอศรีสวัสดิ์ และน้ำตกผาตาดในอำเภอทองผาภูมิ พื้นที่นี้อยู่ในเขตเงาฝน ฤดูร้อนอาจร้อนถึงราว 44-45 องศา ส่วนเดือนธันวาคมอุณหภูมิต่ำสุดลงไปราว 8-9 องศาเซลเซียส

อันดับ 6 อุทยานแห่งชาติเขาแหลม จ.กาญจนบุรี

• พื้นที่ประมาณ 1,497 ตร.กม. (ราว 935,625 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 66,192 คน

อุทยานแห่งที่สองของกาญจนบุรีในท็อป 10 อยู่ทางตอนเหนือของเทือกเขาตะนาวศรี ล้อมรอบอ่างเก็บน้ำเขาแหลม ห่างจากกรุงเทพฯ ราว 340 กิโลเมตร มีทางหลวงหมายเลข 323 ตัดผ่าน และอยู่ใกล้เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าทุ่งใหญ่นเรศวร สัตว์ใหญ่ที่พบมีทั้งเสือ ช้าง กวาง เก้ง และหมูป่า เกร็ดสนุกคือที่นี่เคยเป็นสถานที่ถ่ายทำรายการเซอร์ไวเวอร์ นิวซีแลนด์ ซีซันที่ 2

อันดับ 7 อุทยานแห่งชาติตะรุเตา จ.สตูล

• พื้นที่ประมาณ 1,490 ตร.กม. (ราว 931,250 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 238,409 คน

อุทยานทางทะเลหนึ่งเดียวในท็อป 10 มีพื้นที่ราว 931,250 ไร่ ประกอบด้วยเกาะ 51 เกาะ เกาะใหญ่ 7 เกาะ เช่น ตะรุเตา อาดัง ราวี และหลีเป๊ะ เฉพาะเกาะตะรุเตาเกาะเดียวก็มีพื้นที่ราว 152 ตารางกิโลเมตร ท้องทะเลที่นี่เป็นแหล่งอาศัยของเต่าทะเลใกล้สูญพันธุ์ 4 ชนิด ชื่อ ตะรุเตา เพี้ยนมาจากคำมลายู ตะโละเตรา ที่แปลว่า มีอ่าวมาก

อันดับ 8 อุทยานแห่งชาติศรีลานนา จ.เชียงใหม่

• พื้นที่ประมาณ 1,405 ตร.กม. (ราว 878,125 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 81,664 คน

มีเนื้อที่ราว 878,750 ไร่ ครอบคลุมอำเภอแม่แตง เชียงดาว และพร้าว เป็นอุทยานแห่งชาติลำดับที่ 60 ของไทย และเป็นแหล่งต้นน้ำหลายสาขาของแม่น้ำปิง จุดเที่ยวเด่นคือน้ำตกม่อนหินไหล และอ่างเก็บน้ำเขื่อนแม่งัดสมบูรณ์ชล

อันดับ 9 อุทยานแห่งชาติทุ่งแสลงหลวง จ.พิษณุโลก และเพชรบูรณ์

• พื้นที่ประมาณ 1,262 ตร.กม. (ราว 788,750 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 52,126 คน

ได้ฉายาว่า ทุ่งหญ้าสะวันนาแห่งเมืองไทย มีเนื้อที่ราว 789,000 ไร่ ครอบคลุมอำเภอวังทอง นครไทย เนินมะปราง ของพิษณุโลก และอำเภอเขาค้อ วังโป่ง ของเพชรบูรณ์ ชื่ออุทยานสันนิษฐานว่ามาจากต้นแสลงใจที่ขึ้นอยู่มาก ยอดสูงสุดคือเขาแคราว 1,028 เมตร ช่วงพฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์อากาศหนาวเย็น จึงเป็นช่วงที่เหมาะเที่ยวที่สุด

อันดับ 10 อุทยานแห่งชาติห้วยน้ำดัง จ.เชียงใหม่ และแม่ฮ่องสอน

• พื้นที่ประมาณ 1,252 ตร.กม. (ราว 782,500 ไร่)
• ผู้มาเยือน ปีงบประมาณ 2562: 164,063 คน

ปิดท้ายด้วยอุทยานสายทะเลหมอก ครอบคลุมอำเภอแม่แตงและเวียงแหงของเชียงใหม่ และตำบลแม่ฮี้ อำเภอปาย ของแม่ฮ่องสอน จุดสูงสุดคือดอยช้างราว 1,962 เมตร ส่วนดอยแก้วลมคือจุดชมทะเลหมอกยามเช้าที่คนเที่ยวหน้าหนาวรู้จักดี ยังมีน้ำตกห้วยน้ำดังสูง 4 ชั้น น้ำตกแม่เย็น และบ่อน้ำร้อนโป่งเดือด เป็นต้นน้ำทั้งแม่น้ำปิงและแม่น้ำปาย

ตารางสรุป 10 อุทยานแห่งชาติที่ใหญ่ที่สุดในไทย

เกร็ดน่ารู้จากการจัดอันดับครั้งนี้

• แก่งกระจานใหญ่แค่ไหน พื้นที่ 2,915 ตร.กม. มากกว่ากรุงเทพมหานคร (ราว 1,564 ตร.กม.) เกือบ 2 เท่า และใหญ่กว่าจังหวัดภูเก็ต (ราว 547 ตร.กม.) ราว 5 เท่า
• ภาคเหนือติดมากที่สุด 3 แห่ง คือ ดอยภูคา ศรีลานนา และห้วยน้ำดัง ส่วนทุ่งแสลงหลวงอยู่รอยต่อพิษณุโลกกับเพชรบูรณ์
• มรดกโลกถึง 3 แห่ง แก่งกระจานอยู่ในกลุ่มป่าแก่งกระจาน ส่วนทับลานและเขาใหญ่อยู่ในกลุ่มป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่
• อันดับ 11 เบียดกันนิดเดียว อุทยานแห่งชาติทองผาภูมิ จ.กาญจนบุรี มีพื้นที่ราว 1,236 ตร.กม. น้อยกว่าห้วยน้ำดังเพียง 16 ตร.กม. ถ้านับรวมจะเป็นแห่งที่ 3 ของกาญจนบุรีที่เกิน 1,200 ตร.กม.
• ยังมีอุทยานที่ยังไม่ประกาศในราชกิจจาฯ เช่น อุทยานแห่งชาติถ้ำผาไท จ.ลำปาง ที่ตารางระบุพื้นที่ราว 1,230 ตร.กม. บทความนี้จึงไม่นับรวมในอันดับ
• อันดับในเว็บอื่นอาจไม่ตรงกัน บางหน้าเว็บเก่ายังเขียนว่าทุ่งแสลงหลวงใหญ่เป็นอันดับ 3 หรือศรีลานนาเป็นอันดับ 8 ซึ่งมาจากข้อมูลคนละช่วงเวลา เพราะมีการประกาศอุทยานใหม่และปรับแนวเขตอยู่เรื่อย ๆ

เที่ยวอุทยานแห่งชาติหน้าหนาวให้คุ้ม เตรียมตัวอย่างไร

ช่วงพฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์เป็นช่วงที่หลายคนวางแผนไปเที่ยวอุทยาน โดยเฉพาะอุทยานบนดอยอย่างดอยภูคา ห้วยน้ำดัง และทุ่งแสลงหลวง ที่อากาศหนาวเย็นและมีทะเลหมอก เคล็ดลับง่าย ๆ ที่ช่วยให้เที่ยวสบายขึ้น มีดังนี้

• เช็กประกาศของแต่ละอุทยานก่อนเดินทาง เพราะบางจุดอาจปิดชั่วคราวตามฤดูกาลหรือสภาพอากาศ
• จองที่พักหรือลานกางเต็นท์ล่วงหน้าผ่านช่องทางของกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช โดยเฉพาะช่วงวันหยุดยาว
• เตรียมเสื้อกันหนาวให้พอ อุทยานบนดอยกลางคืนอาจหนาวกว่าในเมืองมาก
• ไม่ให้อาหารสัตว์ป่า ขับรถช้าในเขตอุทยาน และนำขยะกลับออกมาด้วยทุกครั้ง

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

อุทยานแห่งชาติที่ใหญ่ที่สุดในไทยคือที่ไหน

อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน จ.เพชรบุรี และประจวบคีรีขันธ์ พื้นที่ราว 2,915 ตร.กม. หรือประมาณ 1.82 ล้านไร่

เขาใหญ่ใหญ่เป็นอันดับเท่าไร

อันดับ 3 รองจากแก่งกระจานและทับลาน แต่เขาใหญ่เป็นอุทยานแห่งชาติแห่งแรกของไทย และมีผู้มาเยือนมากที่สุดในกลุ่มนี้

ประเทศไทยมีอุทยานแห่งชาติกี่แห่ง

ข้อมูลที่อ้างในวิกิพีเดีย ณ ปี 2562 ระบุว่าไทยมีอุทยานแห่งชาติ 156 แห่ง ตัวเลขล่าสุดอาจเปลี่ยนไปตามการประกาศใหม่ ควรเช็กกับเว็บไซต์กรมอุทยานฯ

อุทยานแห่งชาติทางทะเลที่ใหญ่ที่สุดในไทยคือที่ไหน

ในท็อป 10 ครั้งนี้ อุทยานทางทะเลที่ติดอันดับมีเพียงตะรุเตา จ.สตูล พื้นที่ราว 1,490 ตร.กม. ประกอบด้วยเกาะ 51 เกาะ

จังหวัดไหนมีอุทยานแห่งชาติขนาดใหญ่ติดอันดับมากที่สุด

กาญจนบุรี มี 2 แห่งในท็อป 10 คือเขื่อนศรีนครินทร์และเขาแหลม และยังมีทองผาภูมิตามมาเป็นอันดับ 11

สรุป 10 อุทยานแห่งชาติที่ใหญ่ที่สุดในไทย

สรุปแล้ว 10 อุทยานแห่งชาติที่ใหญ่ที่สุดในไทย นำโดยแก่งกระจาน ทับลาน และเขาใหญ่ ซึ่งทั้ง 3 แห่งเป็นพื้นที่มรดกโลก ตามด้วยดอยภูคา เขื่อนศรีนครินทร์ เขาแหลม ตะรุเตา ศรีลานนา ทุ่งแสลงหลวง และห้วยน้ำดัง ทุกแห่งเป็นทั้งแหล่งท่องเที่ยวและผืนป่าต้นน้ำสำคัญของประเทศ ถ้าไปเที่ยวก็ช่วยกันรักษาธรรมชาติให้คงอยู่ต่อไปนะ

คุณเคยไปอุทยานไหนในลิสต์นี้แล้วบ้าง แห่งไหนประทับใจที่สุด หรือมีแห่งไหนที่อยากไปหน้าหนาวนี้ มาเล่าให้ฟังในคอมเมนต์ได้เลย