ส่อง 5 เสียงดนตรีพื้นบ้านไทย ที่ดีเจต่างชาติหยิบไปเขย่าฟลอร์เต้นรำ

เสียงแคนที่เคยดังในงานบุญ เสียงพิณที่คุ้นหูจากขบวนแห่ และเพลงลูกทุ่งจากแผ่นเสียงเก่า กำลังมีชีวิตใหม่เมื่อถูกผสมเข้ากับดนตรีอิเล็กทรอนิกส์ ดนตรีดั๊บ และจังหวะฟังก์

เรื่องราวต่อไปนี้จึงคัด 5 แนวดนตรีและเสียงพื้นบ้านที่มีผลงานเชื่อมโยงกับวงการดีเจต่างประเทศอย่างชัดเจน โดยแยกผลงานรีมิกซ์ออกจากการนำดนตรีพื้นบ้านมาเรียบเรียงใหม่

1. หมอลำ  เสียงแคนจากอีสานที่เปลี่ยนคลับให้กลายเป็นวงหมอลำ

หมอลำมีจุดเด่นอยู่ที่เสียงร้องซึ่งเล่นกับจังหวะภาษา เสียงแคนที่มีเอกลักษณ์ และทำนองที่วนซ้ำจนชวนให้ขยับตาม เมื่อองค์ประกอบเหล่านี้ถูกผสมกับเบสและกลองสมัยใหม่ ดนตรีพื้นบ้านอีสานจึงเข้ากับบรรยากาศคลับได้อย่างน่าสนใจ

ตัวอย่างสำคัญคือ The Paradise Bangkok Molam International Band ซึ่งออกอัลบั้ม 21st Century Molam เมื่อวันที่ 1 ธันวาคม พ.ศ. 2557 ผลงานมีทั้ง “Sao Sakit Mae” “Lam San Disco” และ “Show Wong Molam International” ที่นำกลิ่นอายหมอลำมาสร้างจังหวะร่วมสมัย

2. 🎤 ลูกทุ่งไทย  แผ่นเสียงเก่าที่กลับมามีชีวิตในมือดีเจ

เพลงลูกทุ่งไทยในช่วงทศวรรษ 1960–1970 มีทั้งเสียงร้องลูกคอ เนื้อหาเกี่ยวกับความรักและชีวิตชนบท ตลอดจนทำนองที่ผสมเครื่องดนตรีไทยกับอิทธิพลป๊อปตะวันตก

ดีเจ Maft Sai และ Chris Menist เริ่มค้นหาแผ่นเสียงไทยเก่ามาเปิดในงาน Paradise Bangkok ตั้งแต่ปี 2009 โดยนำลูกทุ่งและหมอลำมาวางต่อกับเร็กเก้ แอฟโฟรบีต และโซล ก่อนที่งานดังกล่าวจะช่วยเปิดพื้นที่ให้เพลงไทยเก่ากลับมาเป็นที่สนใจของนักสะสมและดีเจต่างประเทศ

สิ่งที่ทำให้เพลงเหล่านี้มีเสน่ห์คือเสียงร้องและทำนองที่มีบุคลิกเฉพาะตัว เมื่อดีเจเลือกช่วงดนตรีที่โดดเด่นมาต่อจังหวะหรือปรับความยาว ก็สามารถนำเพลงเก่ามาใช้ในเซตเต้นรำร่วมสมัยได้

3. 🎸 พิณไฟฟ้า  เสียงพื้นบ้านที่ดุดันราวกับดนตรีไซเคเดลิก

พิณเป็นเครื่องดนตรีพื้นบ้านที่ให้เสียงดีดชัดเจน แต่เมื่อขยายเสียงผ่านเครื่องขยายเสียงและเอฟเฟกต์ต่าง ๆ ทำนองพิณกลับมีความดิบและหนักแน่น จนเชื่อมโยงกับดนตรีไซเคเดลิกร็อกได้อย่างลงตัว

ตัวอย่างที่โดดเด่นคือ Khun Narin’s Electric Phin Band จากจังหวัดเพชรบูรณ์ วงดนตรีที่เล่นในงานบุญ งานวัด และขบวนแห่ของชุมชน ก่อนเป็นที่รู้จักในต่างประเทศผ่านคลิปการแสดงบน YouTube และมีอัลบั้ม Electric Phin Band เผยแพร่ในปี 2014

เสน่ห์ของวงอยู่ที่ทำนองพิณซึ่งวนซ้ำอย่างเร้าใจ ผสานกับจังหวะกลองและเสียงขยายที่ทรงพลัง จนสร้างความรู้สึกคล้ายดนตรีสะกดอารมณ์ เหมาะกับผู้ฟังที่ชื่นชอบดนตรีทดลองและดนตรีเต้นรำ

4. 🔊 ดั๊บและเร็กเก้  เมื่อเสียงพิณไทยถูกเปลี่ยนให้ล่องลอยในจังหวะเบส

ดนตรีดั๊บมีจุดเด่นที่เสียงเบสหนักแน่น จังหวะกลองซ้ำ และการใช้เอฟเฟกต์เสียงสะท้อนให้ดนตรีมีมิติ เมื่อเสียงพิณและทำนองหมอลำเข้ามาผสม จึงเกิดความแตกต่างระหว่างความเป็นพื้นบ้านกับบรรยากาศอิเล็กทรอนิกส์ร่วมสมัย

ตัวอย่างที่ชัดเจนคือเพลง “Roob Lor Pu Tai” ของ The Paradise Bangkok Molam International Band ซึ่งได้รับการนำไปทำเวอร์ชันใหม่โดย Rootikal และมี Nick Manasseh ร่วมดูแลงานรีมิกซ์ ผลงาน Roob Lor Pu Tai (Rootikal Versions) เผยแพร่วันที่ 27 มกราคม พ.ศ. 2560 มีทั้งเวอร์ชัน Re-Rub และ Re-Dub

การปรับดนตรีครั้งนี้เน้นบรรยากาศของเบส เสียงสะท้อน และการจัดวางเครื่องดนตรีใหม่ จึงเหมาะกับการเปิดในเซตของดีเจที่ชอบดนตรีแนวดั๊บและเวิลด์มิวสิก

5. 🥁 ไทยฟังก์  จังหวะเก่าที่เข้ากับดิสโก้และโซลได้อย่างคาดไม่ถึง

ไทยฟังก์เป็นชื่อเรียกดนตรีไทยที่ได้รับอิทธิพลจากฟังก์ โซล และป๊อปตะวันตก โดยเฉพาะผลงานบางส่วนจากช่วงทศวรรษ 1960–1970 ที่มีจังหวะกลองเด่น เบสชัด และทำนองติดหู

ค่าย ZudRangMa Records ของ Maft Sai มีบทบาทสำคัญในการนำแผ่นเสียงไทยเก่ากลับมาเผยแพร่ โดยอัลบั้มรวมเพลง Thai Funk Vol. 1 ในปี 2009 ช่วยให้เพลงไทยเก่าบางส่วนได้รับความสนใจจากนักสะสมและดีเจในยุโรปมากขึ้น

อีกตัวอย่างคือ “Kon Muan Khan” ของวง The Generation ซึ่งดีเจและโปรดิวเซอร์ชาวอังกฤษ Chris Read เคยทำเวอร์ชัน Disco Dub ในปี 2010 โดยตั้งใจปรับเพลงให้เหมาะกับการเปิดในเซตดีเจ ผลงานดังกล่าวเผยแพร่ผ่านช่องทางออนไลน์ แม้จะไม่ได้ออกเป็นผลงานจำหน่ายอย่างเป็นทางการในเวลานั้น