จังหวัดไหนมีห้างสรรพสินค้ามากที่สุดเมื่อไม่นับกรุงเทพฯ

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

วันหยุดทีไร หลายจังหวัดมีห้างให้เลือกเดินกันหลายแห่ง บางแห่งอยู่กลางเมือง บางแห่งอยู่ใกล้แหล่งท่องเที่ยวหรือย่านที่อยู่อาศัย ถ้าตัดกรุงเทพฯ ออกไป จังหวัดไหนจะมีห้างเยอะที่สุด?

คำตอบต้องเริ่มจากการดูว่าเรานับอะไรบ้าง เพราะคำว่า “ห้าง” ที่ใช้กันทั่วไปอาจหมายถึงห้างสรรพสินค้า ศูนย์การค้า หรือพื้นที่รวมร้านค้าหลายประเภท ซึ่งแต่ละฐานข้อมูลอาจจัดกลุ่มต่างกัน

ชลบุรีเป็นจังหวัดที่มีจำนวนสถานที่ในหมวดศูนย์การค้ามากที่สุดเมื่อไม่นับกรุงเทพฯ ตามฐานข้อมูลเอกชนสองแห่งที่ตรวจสอบ แต่ตัวเลขดังกล่าวยังใช้ยืนยันจำนวนห้างสรรพสินค้าแบบเฉพาะเจาะจงทั่วประเทศไม่ได้

ฐานข้อมูล POIData ระบุว่า ณ เดือนกรกฎาคม 2569 ชลบุรีมีสถานที่ในหมวด Shopping mall จำนวน 886 รายการ รองจากกรุงเทพฯ ที่มี 2,487 รายการ ส่วนจังหวัดถัดไปในฐานเดียวกันคือ นครราชสีมา 758 รายการ และเชียงใหม่ 686 รายการ

อีกแหล่งหนึ่งคือ Rentech Digital ซึ่งปรับปรุงข้อมูลเมื่อ 1 เมษายน 2569 ระบุชลบุรี 339 รายการ รองจากกรุงเทพฯ 578 รายการ แม้สองแหล่งจะให้คำตอบตรงกันว่าชลบุรีอยู่หน้าจังหวัดอื่นนอกกรุงเทพฯ แต่จำนวนต่างกันมาก จึงไม่ควรนำตัวเลขทั้งสองมารวมกันหรือมองว่าเป็นยอดห้างขนาดใหญ่ที่เปิดอยู่จริงทั้งหมด

ทำไมตัวเลขจึงต่างกัน? ทั้งสองเป็นฐานข้อมูลธุรกิจเชิงพาณิชย์ที่รวบรวมรายการตามหมวดของตนเอง รายการตัวอย่างของ POIData มีทั้งศูนย์การค้า ตลาด และร้านค้าขนาดใหญ่ จึงสะท้อนการจัดหมวดที่กว้างกว่าความหมายของห้างสรรพสินค้าเพียงอย่างเดียว ขณะที่ Rentech ก็แสดงรายการธุรกิจบางแห่งที่อาจไม่ใช่ตัวศูนย์การค้าโดยตรง

ถ้านึกภาพให้ชัด ห้างสรรพสินค้ามักเป็นร้านขนาดใหญ่ที่แบ่งขายสินค้าเป็นแผนก ส่วนศูนย์การค้าคือพื้นที่ที่มีร้านค้าหลายร้านมาอยู่ร่วมกัน ศูนย์การค้าหนึ่งแห่งอาจมีห้างสรรพสินค้าเป็นผู้เช่ารายใหญ่ด้วย หากนับทั้งสองแบบโดยไม่กำหนดหน่วยให้ชัด ก็อาจนับสถานที่เดียวกันซ้ำได้

สำหรับชลบุรี รายชื่อสาขาของเซ็นทรัลพัฒนาช่วยให้เห็นตัวอย่างพื้นที่ค้าปลีกที่กระจายอยู่หลายทำเล ได้แก่ เซ็นทรัล ชลบุรี ในอำเภอเมือง เซ็นทรัล พัทยา และเซ็นทรัล มารีนา ในบางละมุง รวมถึงเซ็นทรัล ศรีราชา ทั้งสี่แห่งเป็นเพียงตัวอย่างจากผู้ประกอบการรายเดียว ไม่ใช่จำนวนห้างทั้งหมดของจังหวัด

ทำเลเหล่านี้รองรับผู้ใช้บริการต่างกลุ่มกัน ทั้งคนที่อาศัยและทำงานในพื้นที่ ครอบครัวที่มาซื้อของ รวมถึงผู้มาเยือนเมืองท่องเที่ยว อย่างเซ็นทรัล พัทยา ผู้ประกอบการระบุว่าเป็นโครงการริมชายหาดที่รวมร้านค้า ร้านอาหาร โรงภาพยนตร์ และห้างสรรพสินค้าไว้ด้วยกัน

การมีศูนย์การค้าหลายแห่งทำให้คนในแต่ละย่านมีทางเลือกใกล้บ้านหรือที่ทำงานมากขึ้น ขณะเดียวกันก็ทำให้ร้านค้าแต่ละแห่งต้องเลือกทำเลและกลุ่มลูกค้าให้เหมาะกับพื้นที่ของตัวเอง

ดังนั้น หากใช้หมวด Shopping mall ของฐานข้อมูลเอกชนทั้งสองชุด ชลบุรีคือคำตอบที่มีหลักฐานรองรับสำหรับจังหวัดนอกกรุงเทพฯ ส่วนคำถามที่เจาะจงเฉพาะห้างสรรพสินค้า ยังต้องมีบัญชีรายแห่งทั่วประเทศที่ใช้เกณฑ์เดียวกันก่อน จึงจะบอกอันดับและจำนวนที่แน่นอนได้