สะพานข้ามแม่น้ำที่ยาวที่สุดในประเทศไทยมีที่ไหนบ้าง

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

เวลาขับรถข้ามสะพานยาว ๆ เหนือแม่น้ำ บางครั้งมองไปข้างหน้าก็ยังไม่เห็นฝั่ง หลายคนอาจสงสัยว่าสะพานข้ามแม่น้ำในไทยแห่งไหนยาวที่สุด และมีแห่งไหนบ้างที่ยาวเป็นกิโลเมตร

คำถามนี้ต้องดูวิธีวัดก่อน บางแหล่งนับเฉพาะตัวสะพาน บางแหล่งรวมคอสะพานหรือทางยกระดับที่ต่อออกไปด้วย ส่วนสะพานข้ามทะเลสาบหรืออ่างเก็บน้ำ แม้จะยาวมาก ก็ไม่ใช่สะพานข้ามแม่น้ำตามความหมายที่ใช้ในบทความนี้

จากข้อมูลที่ตรวจสอบได้ สะพานมิตรภาพไทย–ลาว แห่งที่ 2 มีตัวสะพานหลักข้ามแม่น้ำโขงยาว 1,600 เมตร และยาวรวมคอสะพาน 2,050 เมตร เป็นตัวอย่างสะพานข้ามแม่น้ำที่ยาวมากแห่งหนึ่งซึ่งเชื่อมต่อกับประเทศไทย แต่ยังไม่มีข้อมูลชุดเดียวที่ใช้วิธีวัดตรงกันและครอบคลุมทุกสะพาน จึงยืนยันอันดับยาวที่สุด 1–10 ของทั้งประเทศไม่ได้

สะพานข้ามแม่น้ำ 10 แห่งที่มีข้อมูลความยาวเผยแพร่

รายการนี้รวมสะพานที่เชื่อมไทยกับประเทศเพื่อนบ้านด้วย โดยเรียงคร่าว ๆ ตามตัวเลขที่แต่ละแหล่งเผยแพร่ ไม่ใช่อันดับทางการ เพราะขอบเขตการวัดต่างกัน

• สะพานมิตรภาพไทย–ลาว แห่งที่ 2 เชื่อมมุกดาหารกับสะหวันนะเขต ข้ามแม่น้ำโขง ตัวสะพานหลักยาว 1,600 เมตร หากรวมคอสะพานทั้งสองฝั่งยาว 2,050 เมตร ตัวเลขสองค่านี้จึงอธิบายโครงสร้างคนละขอบเขต

• สะพานมิตรภาพไทย–ลาว แห่งที่ 3 เชื่อมนครพนมกับคำม่วน ข้ามแม่น้ำโขง มีรายงานความยาวประมาณ 1,420 เมตร ช่วยเชื่อมการเดินทางระหว่างสองฝั่งและเส้นทางต่อไปยังประเทศเพื่อนบ้าน

• สะพานมิตรภาพไทย–ลาว แห่งที่ 5 เชื่อมบึงกาฬกับบอลิคำไซ ข้ามแม่น้ำโขง กรมประชาสัมพันธ์ระบุความยาวรวม 1,350 เมตร จุดเด่นคือเสาสะพานที่ออกแบบโดยได้แรงบันดาลใจจากแคน

• สะพานมิตรภาพไทย–ลาว แห่งที่ 1 เชื่อมหนองคายกับนครหลวงเวียงจันทน์ ข้ามแม่น้ำโขง ข้อมูลการท่องเที่ยวระบุความยาวตัวสะพาน 1,170 เมตร แม้ในหน้าเดียวกันจะมีตัวเลขปัดเป็น 1.20 กิโลเมตรด้วย สะพานแห่งนี้มีทั้งช่องรถยนต์และทางรถไฟ

• สะพานอุตตมานุสรณ์ หรือสะพานมอญ อำเภอสังขละบุรี จังหวัดกาญจนบุรี เป็นสะพานไม้สำหรับคนเดินข้ามลำน้ำซองกาเลีย มีความยาวประมาณ 850 เมตร เชื่อมชุมชนสองฝั่งเข้าด้วยกัน

• สะพานทศมราชัน ข้ามแม่น้ำเจ้าพระยาในกรุงเทพฯ Thai PBS ระบุว่าตัวสะพานยาว 781.20 เมตร ส่วนความยาวรวมทั้งหมดประมาณ 2 กิโลเมตร จึงต้องระบุให้ชัดว่าใช้ตัวเลขส่วนไหนเมื่อเทียบกับสะพานอื่น

• สะพานภูมิพล 2 ข้ามแม่น้ำเจ้าพระยาในพื้นที่พระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ เอกสารขององค์การความร่วมมือระหว่างประเทศของญี่ปุ่น หรือ JICA ระบุความยาวสะพานด้านใต้ 702 เมตร

• สะพานมิตรภาพไทย–ลาว แห่งที่ 4 เชื่อมเชียงของ จังหวัดเชียงราย กับห้วยทราย แขวงบ่อแก้ว กรมประชาสัมพันธ์ระบุช่วงข้ามแม่น้ำโขง 480 เมตร และสะพานต่อเนื่องบนบกฝั่งไทย 150 เมตร รวม 630 เมตร

• สะพานภูมิพล 1 เชื่อมกรุงเทพฯ กับพระประแดง ข้ามแม่น้ำเจ้าพระยาด้านเหนือ JICA ระบุความยาวสะพาน 582 เมตร เป็นอีกส่วนหนึ่งของโครงข่ายถนนวงแหวนอุตสาหกรรม

• สะพานพระราม 6 เป็นสะพานรถไฟข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา กรมศิลปากรเผยแพร่ข้อมูลความยาวโครงสร้างห้าช่องรวม 453.60 เมตร ปัจจุบันส่วนถนนเดิมปิดการจราจรแล้ว

ทำไมบางรายชื่อสะพานยาวที่สุดจึงได้คำตอบต่างกัน?

ลองดูสะพานมิตรภาพแห่งที่ 2 ตัวเลข 1,600 เมตรกับ 2,050 เมตรต่างก็มีที่มา แต่ค่าแรกเป็นสะพานหลัก ส่วนค่าหลังรวมคอสะพาน ขณะที่สะพานทศมราชันมีทั้งตัวเลขตัวสะพาน 781.20 เมตรและความยาวรวมประมาณ 2 กิโลเมตร หากหยิบค่าที่นับต่างกันมาเรียงเป็นตารางเดียว อันดับก็อาจเปลี่ยนได้

อีกจุดที่ชวนสับสนคือสะพานติณสูลานนท์ในสงขลา การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยระบุว่าทั้งสองช่วงรวมกันยาว 2,640 เมตร แต่สะพานนี้ข้ามทะเลสาบสงขลาและมีเกาะยอคั่นกลาง จึงไม่ได้รวมในรายชื่อสะพานข้ามแม่น้ำข้างต้น

ดังนั้น หากเจอตารางที่บอกว่าแห่งใดเป็นอันดับหนึ่ง ลองดูด้วยว่าวัดถึงจุดไหน นับสะพานชายแดนหรือไม่ และข้ามแม่น้ำจริงหรือข้ามแหล่งน้ำประเภทอื่น รายละเอียดเหล่านี้ช่วยให้เปรียบเทียบตัวเลขได้ตรงความหมายมากขึ้น