เทศกาลใดที่คนไทยนิยมเดินทางกลับบ้านมากที่สุด

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ก่อนวันหยุดยาว สถานีขนส่งเริ่มแน่นไปด้วยคนถือกระเป๋า บางคนมีของฝากติดมือ บางคนจองตั๋วไว้ล่วงหน้าหลายสัปดาห์ เพราะอยากกลับไปกินข้าวพร้อมหน้ากับครอบครัว

ในบรรดาวันสำคัญและเทศกาลตลอดปี ช่วงไหนกันที่มีคนเดินทางกลับบ้านมากที่สุด? ตัวเลขบนท้องถนนช่วยให้เห็นความคึกคักได้ส่วนหนึ่ง แต่รถหนึ่งคันอาจกำลังพาคนไปเที่ยว ไปทำงาน หรือกลับบ้านก็ได้

สงกรานต์เป็นเทศกาลที่มีหลักฐานชัดเจนว่ามีการเดินทางกลับภูมิลำเนาอย่างคึกคักในวงกว้าง ส่วนปีใหม่ก็เป็นอีกช่วงที่คนเดินทางจำนวนมาก แต่ข้อมูลที่ตรวจสอบยังไม่ใช่สถิติซึ่งแยกจำนวนคนกลับบ้านของทุกเทศกาลด้วยวิธีเดียวกัน จึงยังฟันธงไม่ได้ว่าสงกรานต์มีคนกลับบ้านมากที่สุดทุกปี

สงกรานต์: วันหยุดที่นัดเจอคนในครอบครัว

ช่วงกลางเดือนเมษายน หลายครอบครัวใช้โอกาสนี้กลับไปหาพ่อแม่ ญาติผู้ใหญ่ ทำบุญ หรือรดน้ำขอพร สงกรานต์มีทั้งความหมายในฐานะปีใหม่ไทยและประเพณีที่ผูกพันกับพุทธศาสนา ส่วนจำนวนวันหยุดต่อเนื่องอาจต่างกันไปในแต่ละปี

บรรยากาศกลับบ้านไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะในครอบครัวที่อยู่ต่างจังหวัด คนทำงานหรือนักเรียนที่ย้ายไปอยู่คนละพื้นที่ก็อาจใช้วันหยุดเดินทางกลับไปพบคนใกล้ชิดเช่นกัน ระยะทางของแต่ละบ้านจึงต่างกัน ตั้งแต่ข้ามอำเภอไปจนถึงข้ามภูมิภาค

ข้อมูลจากกระทรวงคมนาคมระบุว่า ช่วงสงกรานต์ 11–17 เมษายน 2568 การรถไฟแห่งประเทศไทยมีผู้โดยสารรวม 575,847 คน ตลอดเจ็ดวัน และจัดรถเสริมเพื่อรองรับทั้งการกลับภูมิลำเนาและการท่องเที่ยว ตัวเลขนี้นับการใช้บริการรถไฟทั้งขาไปและขากลับ จึงไม่ใช่จำนวนคนที่กลับบ้านเพียงอย่างเดียว

สำหรับสงกรานต์ 2569 บริษัท ขนส่ง จำกัด หรือ บขส. เตรียมรถรองรับประชาชนที่เดินทางกลับภูมิลำเนา และเตรียมบริการสำหรับช่วงเดินทางกลับหลังเทศกาล ข้อมูลนี้ยืนยันว่าการกลับบ้านเป็นส่วนสำคัญของการเดินทางช่วงสงกรานต์ แต่ยังนำไปจัดอันดับเหนือทุกเทศกาลไม่ได้

ปีใหม่ก็เป็นช่วงเดินทางใหญ่

ปลายธันวาคมถึงต้นมกราคมเป็นอีกเวลาที่ครอบครัวจำนวนมากมีโอกาสนัดพบกัน บางคนกลับบ้าน บางคนเลือกท่องเที่ยว หรือใช้เวลาพักผ่อนใกล้ที่พัก กระแสเดินทางจึงมีหลายจุดหมายปะปนกัน

สำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจรเคยคาดการณ์ว่า ช่วงเทศกาลปีใหม่ 2569 จะมีการใช้ขนส่งสาธารณะระหว่างจังหวัดประมาณ 3.99 ล้านคน-เที่ยว ตัวเลขนี้เป็น ประมาณการการเดินทาง และนับเป็นเที่ยวโดยสาร ไม่ใช่จำนวนคนกลับบ้านหรือจำนวนคนที่ไม่ซ้ำกัน จึงเอาไปเทียบตรง ๆ กับยอดผู้โดยสารรถไฟสงกรานต์ข้างต้นไม่ได้ เพราะขอบเขตและช่วงเวลาที่นับต่างกัน

แล้ววันสำคัญทางศาสนาอื่นล่ะ?

วันมาฆบูชา วิสาขบูชา อาสาฬหบูชา และเข้าพรรษา เป็นโอกาสทำบุญหรือกลับไปพบครอบครัวสำหรับบางบ้าน โดยเฉพาะเมื่อวันหยุดต่อเนื่องกับวันสุดสัปดาห์ ส่วนเทศกาลทางศาสนาอื่น เช่น วันอีด ก็มีความสำคัญต่อการพบญาติและชุมชนของผู้ที่นับถือศาสนาอิสลาม

แต่จำนวนผู้เดินทางกลับบ้านในแต่ละโอกาสยังไม่มีข้อมูลเปรียบเทียบที่ครอบคลุมพอจะเรียงเป็นอันดับประเทศได้ วันหยุดยาว ค่าเดินทาง ระยะทาง และเวลางานของแต่ละคน ล้วนมีผลต่อการตัดสินใจกลับบ้าน

ถ้าจะเลือกช่วงที่เห็นภาพการกลับภูมิลำเนาชัดที่สุดจากหลักฐานที่มี สงกรานต์เป็นคำตอบที่มีน้ำหนัก ส่วนปีใหม่เป็นเทศกาลเดินทางใหญ่อีกช่วงหนึ่ง โดยยังต้องแยกยอดเดินทางทั้งหมดออกจากจำนวนคนที่ตั้งใจกลับบ้านก่อนเปรียบเทียบว่าเทศกาลใดมากกว่า