เด็กหญิงพบ “หนอนไหมทองคำ” ริมแม่น้ำ พ่อค้าขอซื้อราคาสูง แต่พ่อเลือกส่งมอบเป็นสมบัติชาติ !

บางครั้งการค้นพบโบราณวัตถุล้ำค่าอาจเกิดขึ้นโดยไม่คาดคิด เช่นเดียวกับเรื่องราวของครอบครัวชาวนาในมณฑลส่านซี ประเทศจีน ที่บังเอิญพบวัตถุสีทองรูปร่างคล้ายตัวไหมขณะร่อนหาทองคำริมแม่น้ำ เมื่อมีการนำไปตรวจสอบจึงพบว่า สิ่งที่พวกเขาค้นพบไม่ใช่แมลงทองคำธรรมดา แต่เป็นโบราณวัตถุจากยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันตกที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์อย่างมาก

▪️พบวัตถุสีทองระหว่างร่อนหาทองคำริมแม่น้ำ

เหตุการณ์เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 20 ธันวาคม ค.ศ. 1984 ในพื้นที่หมู่บ้านถานเจียหวาน เมืองฉือเฉวียน มณฑลส่านซี ประเทศจีน

ในวันนั้น นายถานฝูเฉวียน (Tan Fuquan) เกษตรกรในพื้นที่พาลูกๆไปช่วยกันร่อนหาทองคำบริเวณริมแม่น้ำฉือเหอ ระหว่างกำลังขุดทราย และค้นหาเศษทองคำ ลูกสาวคนที่สองชื่อถานเข่อชุน (Tan Kechun) ได้พบวัตถุชิ้นหนึ่งที่มีสีทองแวววาวอยู่ในตะแกรงร่อนทราย

เมื่อหยิบขึ้นมาพิจารณาอย่างใกล้ชิด ทุกคนพบว่า วัตถุดังกล่าวมีรูปร่างคล้ายตัวไหมที่เลี้ยงกันตามบ้าน มีรายละเอียดของลำตัว และปล้องอย่างประณีต จนดูคล้ายสิ่งมีชีวิตจริง

นอกจากนี้ บริเวณที่พบยังมีเหรียญโบราณสมัยฮั่นที่เรียกว่าเหรียญอู่จู (五铢钱) อยู่ด้วย ทำให้ครอบครัวเริ่มสงสัยว่า วัตถุชิ้นนี้อาจเป็นของเก่าแก่ที่มีความสำคัญ

▪️มีคนเสนอซื้อ แต่ครอบครัวไม่รีบขาย

หลังข่าวการค้นพบแพร่กระจายออกไป ผู้คนในละแวกใกล้เคียงต่างเดินทางมาดูวัตถุสีทองชิ้นนี้ มีรายงานว่า มีพ่อค้าโบราณวัตถุเสนอซื้อในราคาหลายพันหยวน โดยบางรายงานระบุว่า มีผู้เสนอราคาสูงถึง 8,000 หยวน ขณะที่สื่อบางแห่งกล่าวถึงข้อเสนอ 20,000 หยวน

แม้เงินจำนวนดังกล่าวจะมีมูลค่าสูงสำหรับครอบครัวเกษตรกรในยุคนั้น แต่นายถานฝูเฉวียนกลับไม่รีบตัดสินใจขาย เพราะต้องการทราบก่อนว่าสิ่งที่ค้นพบมีที่มาอย่างไร และเป็นโบราณวัตถุที่ควรได้รับการดูแลหรือไม่

▪️ยอมยืมเงินเป็นค่าเดินทาง เพื่อนำสมบัติไปให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจสอบ

หลังจากตัดสินใจว่าจะนำวัตถุไปตรวจสอบ นายถานฝูเฉวียนได้ยืมเงินจากญาติจำนวน 50 หยวน เพื่อเป็นค่าเดินทางไปยังเมืองซีอาน

ในเดือนกันยายน ค.ศ. 1985 เขานำวัตถุชิ้นดังกล่าวไปมอบให้พิพิธภัณฑ์ประจำมณฑลส่านซี ซึ่งปัจจุบันคือ พิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์ส่านซี เพื่อให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจสอบ

ผลการตรวจสอบพบว่า สิ่งที่ครอบครัวค้นพบไม่ใช่ทองคำแท้ทั้งชิ้น แต่เป็นตัวไหมทองสัมฤทธิ์ปิดทอง (鎏金铜蚕) ผลิตจากทองแดง และเคลือบผิวด้วยทองคำ เป็นงานฝีมือที่มีความประณีต และมีอายุย้อนไปถึงสมัยราชวงศ์ฮั่น

▪️จากสิ่งของที่พบในแม่น้ำ สู่โบราณวัตถุสำคัญของจีน

ตัวไหมทองสัมฤทธิ์ชิ้นนี้มีความยาวประมาณ 5.6 เซนติเมตร มีรายละเอียดของลำตัวแบ่งเป็นปล้องอย่างชัดเจน แสดงให้เห็นถึงความชำนาญด้านงานโลหะ และความสำคัญของอุตสาหกรรมการเลี้ยงไหมในสังคมจีนโบราณ ผู้เชี่ยวชาญจัดให้เป็นโบราณวัตถุระดับชาติชั้นหนึ่งของจีน และปัจจุบันได้รับการเก็บรักษาไว้ที่พิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์ส่านซี

การค้นพบครั้งนี้ยังมีความเกี่ยวข้องกับประวัติศาสตร์เส้นทางสายไหม เพราะการเลี้ยงไหม และการผลิตผ้าไหมเป็นส่วนสำคัญของเศรษฐกิจ และการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมระหว่างจีนกับดินแดนอื่นๆในอดีต

เรื่องราวของครอบครัวถานจึงกลายเป็นตัวอย่างของการอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรม แม้จะมีโอกาสได้รับเงินก้อนใหญ่จากการขาย แต่พวกเขาเลือกนำสิ่งที่ค้นพบไปให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจสอบ และส่งมอบให้พิพิธภัณฑ์ดูแล เพื่อให้คนรุ่นหลังได้ศึกษา และชื่นชมคุณค่าทางประวัติศาสตร์ต่อไป