จังหวัดไหนในไทยมีอัตราคดีอาชญากรรมต่ำที่สุด

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ถ้ากำลังเลือกจังหวัดสำหรับย้ายบ้านหรือเที่ยวคนเดียว ตัวเลขอาชญากรรมเป็นข้อมูลอย่างหนึ่งที่ช่วยให้เห็นภาพพื้นที่ได้ แต่การนับว่าจังหวัดไหนมีคดีน้อยที่สุด ต้องดูด้วยว่าจังหวัดนั้นมีคนอยู่เท่าไร และกำลังนับคดีประเภทใด

จังหวัดเล็กอาจมีจำนวนคดีรวมน้อย เพราะมีประชากรน้อยกว่า ส่วนจังหวัดที่มีคนอาศัยอยู่มากย่อมมีโอกาสเกิดคดีมากกว่า การเทียบเป็นจำนวนคดีต่อประชากร 100,000 คนจึงช่วยให้เปรียบเทียบกันได้เหมาะสมขึ้น

ข้อมูลที่ตรวจสอบได้ยังไม่พอจะยืนยันว่าจังหวัดใดปลอดภัยที่สุดในไทยเมื่อรวมคดีอาชญากรรมทุกประเภท แต่ถ้าดูตัวชี้วัดรายจังหวัดในรายงานความมั่นคงของมนุษย์ประเทศไทย ปี 2568 จังหวัดยโสธรมีอัตราคดีอยู่ในกลุ่มต่ำ เช่น คดีเกี่ยวกับชีวิต ร่างกาย และเพศ 24.30 คดี และคดีเกี่ยวกับทรัพย์ 78.41 คดี ต่อประชากร 100,000 คน ส่วนบุรีรัมย์มีตัวเลขสองกลุ่มนี้ 31.20 และ 76.50 คดีตามลำดับ ตัวเลขนี้ยังยืนยันอันดับหนึ่งทั้งประเทศไม่ได้ เพราะยังไม่ได้ตรวจสอบตารางครบทุกจังหวัดและปีของข้อมูลต้นทางอย่างชัดเจน

คดีที่รับแจ้ง บอกอะไรได้บ้าง

ตัวเลขคดีอาญาโดยทั่วไปนับจากเรื่องที่เข้าสู่ระบบของเจ้าหน้าที่ จึงช่วยบอกปริมาณคดีที่ถูกบันทึก แต่ไม่เท่ากับจำนวนเหตุทั้งหมดที่เกิดขึ้นจริง บางเหตุผู้เสียหายอาจไม่ได้แจ้งความ ขณะที่บางพื้นที่ประชาชนเข้าถึงสถานีตำรวจและแจ้งเหตุได้สะดวกกว่า

สำนักงานกิจการยุติธรรมจึงมีการสำรวจการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมควบคู่กับสถิติทางการ เพื่อศึกษากรณีที่ไม่เข้าสู่กระบวนการยุติธรรมด้วย ตัวเลขทั้งสองแบบช่วยเติมภาพคนละส่วน และไม่ควรนำมาสลับกันโดยไม่ดูวิธีเก็บข้อมูล

ประเภทคดีก็ทำให้อันดับเปลี่ยนได้ จังหวัดที่มีคดีลักทรัพย์ต่อประชากรต่ำอาจไม่ได้มีคดีทำร้ายร่างกายต่ำที่สุด ส่วนคดียาเสพติดที่นับจากการจับกุมยังสัมพันธ์กับการตรวจค้นและการปราบปรามของเจ้าหน้าที่ จึงต้องระวังเมื่อนำไปรวมกับคดีที่ประชาชนเป็นผู้เสียหาย

จังหวัดท่องเที่ยวเทียบกับจังหวัดที่คนอยู่น้อยได้อย่างไร

อัตราต่อประชากรช่วยลดผลจากขนาดจังหวัด แต่ก็ยังมีข้อจำกัด หากใช้จำนวนคนตามทะเบียนเป็นตัวหาร จังหวัดที่มีนักท่องเที่ยว คนทำงานชั่วคราว หรือประชากรแฝงจำนวนมาก อาจมีคนอยู่ในพื้นที่จริงมากกว่าตัวหาร ตัวเลขต่อประชากรจึงต้องอ่านควบคู่กับลักษณะพื้นที่

ในรายงานเดียวกัน ภูเก็ตมีอัตราคดีกลุ่มชีวิต ร่างกาย และเพศ 113.34 คดี และกลุ่มทรัพย์ 391.41 คดี ต่อประชากร 100,000 คน สูงกว่าตัวอย่างของยโสธรและบุรีรัมย์ข้างต้น แต่ตัวเลขนี้เพียงอย่างเดียวไม่ได้บอกว่าคนทุกคนในภูเก็ตจะประสบเหตุ หรืออธิบายได้ทั้งหมดว่าเหตุใดอัตราจึงต่างกัน

ถ้าจะใช้ข้อมูลเลือกที่อยู่ ควรดูระดับอำเภอหรือย่านที่สนใจประกอบด้วย เช่น สภาพถนนและไฟส่องสว่างในเวลากลางคืน การเดินทางกลับบ้าน และข้อมูลเหตุที่สถานีตำรวจในพื้นที่เผยแพร่ เพราะค่าเฉลี่ยทั้งจังหวัดอาจไม่ตรงกับสภาพของซอยที่เราใช้ชีวิต

สำหรับคำถามว่าจังหวัดไหนปลอดภัยที่สุดจากจำนวนคดี คำตอบที่รับรองได้ตอนนี้คือ ยโสธรและบุรีรัมย์มีตัวเลขคดีบางกลุ่มค่อนข้างต่ำตามรายงานที่ตรวจสอบ ส่วนการระบุจังหวัดอันดับหนึ่งต้องมีตารางครบทุกจังหวัด กำหนดปีเดียวกัน และตกลงก่อนว่าจะรวมคดีประเภทใดบ้าง