คนเราใช้เวลานั่งชักโครกตลอดชีวิตนานเท่าไร

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

หลังตื่นนอน หลายคนเข้าห้องน้ำเป็นกิจวัตร บางวันใช้เวลาไม่นาน บางวันหยิบโทรศัพท์ขึ้นมาอ่านข่าวจนเงยหน้าดูนาฬิกาอีกทีก็ผ่านไปหลายนาที เวลาสั้น ๆ แบบนี้ถ้ารวมกันทั้งชีวิตจะนานเท่าไร?

มีตัวเลขที่เล่าต่อกันว่าคนเราใช้เวลาบนชักโครกรวมประมาณสามเดือนตลอดชีวิต ตัวเลขนี้ฟังดูคำนวณได้ แต่ต้องดูก่อนว่านับเวลาแบบไหน และใช้ข้อมูลจากใคร

ยังไม่มีหลักฐานที่ตรวจสอบได้เพียงพอจะยืนยันว่าโดยเฉลี่ยทุกคนใช้เวลาบนชักโครกสามเดือนตลอดชีวิต ตัวเลขดังกล่าวเป็นไปได้ในฐานะตัวอย่างทางคณิตศาสตร์ แต่ไม่ควรนำมาใช้เป็นค่าเฉลี่ยของประชากรโดยไม่มีแหล่งข้อมูลรองรับ

สามเดือนคำนวณออกมาได้อย่างไร

สมมติให้นั่งชักโครกวันละ 5 นาที ทุกวันเป็นเวลา 70 ปี โดยคิดปีละ 365 วัน จะได้ 127,750 นาที หรือประมาณ 89 วัน ใกล้เคียงสามเดือน ตัวเลขนี้เป็นเพียงการสมมติให้เห็นวิธีคิด ไม่ใช่ผลจากการติดตามคนคนหนึ่งตลอดชีวิต

ถ้าเปลี่ยนเวลานั่งเป็นวันละ 10 นาที ภายใต้เงื่อนไข 70 ปีเท่าเดิม ผลรวมจะเพิ่มเป็นประมาณ 177 วัน หรือเกือบหกเดือนทันที ส่วนคนที่ใช้เวลาวันละ 3 นาที จะรวมได้ราว 53 วัน การเปลี่ยนเวลาเพียงไม่กี่นาทีต่อวันจึงทำให้ผลรวมต่างกันมาก

การกำหนดขอบเขตก็มีผล จะนับเฉพาะเวลาถ่ายอุจจาระ นับทุกครั้งที่นั่งชักโครก หรือนับเวลาทั้งหมดที่อยู่ในห้องน้ำ? แต่ละวิธีให้ผลไม่เท่ากัน และในชีวิตจริงกิจวัตรก็เปลี่ยนไปตามวัย สุขภาพ อาหาร และสภาพแวดล้อม

งานศึกษาบอกอะไรได้บ้าง

งานสำรวจพฤติกรรมการขับถ่ายในผู้หญิงที่ไม่มีโรคลำไส้รายงานว่า เวลาถ่ายอุจจาระเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 5–6 นาทีต่อครั้ง แต่ข้อมูลนี้มาจากกลุ่มที่ศึกษา ไม่ใช่เวลาของทุกคน และไม่ได้วัดต่อเนื่องไปจนตลอดชีวิต จึงนำมายืนยันตัวเลขสามเดือนไม่ได้

ความถี่ก็แตกต่างกันได้ งานศึกษาประชากรผู้ใหญ่พบว่าความถี่ตั้งแต่ประมาณสามครั้งต่อสัปดาห์ถึงสามครั้งต่อวันอยู่ในช่วงที่พบได้ตามปกติ เวลาต่อครั้งจึงต้องพิจารณาควบคู่กับจำนวนครั้ง แทนที่จะสมมติว่าทุกคนเข้าห้องน้ำวันละครั้งเสมอ

เวลาที่นั่งอยู่บนชักโครกยังอาจรวมช่วงอ่านหนังสือหรือดูโทรศัพท์ ไม่ได้หมายความว่าร่างกายกำลังขับถ่ายตลอดเวลานั้น มหาวิทยาลัยเวสเทิร์นซิดนีย์ชี้ว่าควรแยกเวลานั่งออกจากกระบวนการขับถ่าย และตั้งข้อสังเกตว่าผลสำรวจเชิงพาณิชย์บางชิ้นไม่ได้เข้มงวดเท่างานวิจัยที่ออกแบบอย่างรอบคอบ

สังเกตความเปลี่ยนแปลงของตัวเอง

หน่วยบริการสุขภาพของอังกฤษแนะนำในการฝึกการขับถ่ายว่า หากนั่งประมาณ 5 นาทีแล้วยังไม่ถ่าย ให้ลุกไปทำกิจกรรมอื่นก่อนและหลีกเลี่ยงการเบ่ง ทั้งนี้ผู้ที่มีโรคหรือได้รับคำแนะนำเฉพาะจากแพทย์อาจมีแนวทางต่างออกไป

การถ่ายทุกวันไม่ใช่เงื่อนไขเดียวของการมีสุขภาพลำไส้ดี ลักษณะอุจจาระ ความสบายขณะถ่าย และการเปลี่ยนแปลงจากกิจวัตรเดิมก็มีความหมาย หากมีเลือดในอุจจาระ ปวดท้องมาก หรือพฤติกรรมการขับถ่ายเปลี่ยนไปโดยไม่ทราบสาเหตุและไม่ดีขึ้น ควรปรึกษาแพทย์

ดังนั้น สามเดือนเป็นตัวเลขที่สร้างขึ้นได้จากสมมติฐานวันละประมาณ 5 นาทีตลอด 70 ปี แต่ยังใช้บอกไม่ได้ว่าเป็นเวลาเฉลี่ยของคนทั่วไป หากอยากรู้เวลาของตัวเอง การจดบันทึกช่วงสั้น ๆ แล้วนำค่าเฉลี่ยมาคำนวณจะให้ภาพที่ตรงกับกิจวัตรของตัวเองมากกว่า โดยผลลัพธ์ยังเป็นเพียงการประมาณจากช่วงที่จดเท่านั้น