QR Code เก็บข้อมูลอะไรได้บ้าง

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ที่ร้านกาแฟมี QR Code สำหรับจ่ายเงิน บนโต๊ะมีอีกอันสำหรับเปิดเมนู ส่วนบนบัตรนามบัตรก็อาจมีให้สแกนเพื่อบันทึกเบอร์โทร ลายตารางเล็ก ๆ ที่ดูคล้ายกันเหล่านี้เก็บข้อมูลแบบเดียวกันหรือเปล่า?

QR Code เก็บข้อมูลได้หลายชนิด ตั้งแต่ตัวเลข ข้อความ และลิงก์เว็บไซต์ ไปจนถึงข้อมูลที่จัดรูปแบบให้แอปนำไปใช้งาน เช่น ข้อมูลติดต่อหรือข้อมูลสำหรับชำระเงิน เมื่อสแกนแล้วสิ่งที่เกิดขึ้นจึงขึ้นอยู่กับทั้งข้อมูลในโค้ดและแอปที่ใช้เปิดอ่าน

ข้อมูลที่พบได้บ่อยมีอะไรบ้าง

• ข้อความและตัวเลข: เช่น รหัสสินค้า หมายเลขอ้างอิง หรือข้อความสั้น ๆ ซึ่งเครื่องอ่านอาจแสดงออกมาทันที

• ลิงก์เว็บไซต์: เมื่อกดเปิดจะพาไปยังหน้าเมนู คลิปวิดีโอ เอกสาร หรือแบบฟอร์ม โดยเนื้อหาเหล่านั้นมักอยู่บนเว็บไซต์ ส่วนใน QR Code เก็บเพียงลิงก์

• ข้อมูลติดต่อ: เช่น ชื่อ เบอร์โทร อีเมล และที่อยู่ ในรูปแบบที่แอปบางตัวนำไปเพิ่มเป็นรายชื่อได้

• ข้อมูลเชื่อมต่อ Wi-Fi: อาจมีชื่อเครือข่ายและรหัสผ่าน เพื่อให้เครื่องที่รองรับช่วยเชื่อมต่อได้สะดวกขึ้น

• ข้อมูลสำหรับชำระเงิน: อาจมีข้อมูลระบุผู้รับและรายละเอียดรายการ โดยแอปธนาคารจะอ่านและแสดงข้อมูลให้ตรวจสอบก่อนยืนยัน

• พิกัดหรือรายละเอียดนัดหมาย: แอปที่รองรับอาจนำไปเปิดแผนที่หรือเพิ่มรายการในปฏิทิน

QR Code ยังเก็บข้อมูลแบบไบนารีได้ด้วย แต่ความจุมีจำกัด จึงไม่เหมาะกับไฟล์ภาพหรือวิดีโอขนาดทั่วไป เวลาสแกนแล้วเห็นวิดีโอ ส่วนมากโค้ดจะพาไปเปิดไฟล์ที่เก็บอยู่ที่อื่น

เก็บได้มากแค่ไหน?

ตามข้อมูลของ DENSO WAVE ผู้พัฒนา QR Code โค้ดมาตรฐานขนาดใหญ่ที่สุด รุ่น 40 ที่ใช้ระดับแก้ไขข้อผิดพลาด L สามารถเก็บตัวเลขล้วนได้สูงสุด 7,089 หลัก หรือข้อมูลแบบไบต์ได้สูงสุด 2,953 ไบต์ ตัวเลขเหล่านี้เป็นความจุสูงสุดภายใต้เงื่อนไขดังกล่าว ไม่ใช่ความจุของ QR Code ทุกอัน

ความจุจริงขึ้นอยู่กับขนาดโค้ด ชนิดข้อมูล และระดับการแก้ไขข้อผิดพลาด ข้อความภาษาไทยที่เข้ารหัสเป็น UTF-8 ใช้หลายไบต์ต่ออักขระ จึงนับจำนวนตัวอักษรจากตัวเลข 2,953 ไบต์ตรง ๆ ไม่ได้ ยิ่งใส่ข้อมูลมาก ลายมักยิ่งถี่และอาจสแกนยากขึ้นหากพิมพ์เล็กหรือภาพไม่ชัด

โค้ดมีข้อมูลสำหรับช่วยแก้ไขข้อผิดพลาด ทำให้บางกรณียังอ่านได้เมื่อมีรอยเปื้อนหรือเสียหายเล็กน้อย แต่ไม่ได้หมายความว่าจะอ่านได้เสมอ หรือสามารถปิดทับพื้นที่ใดก็ได้

สแกนแล้วตรวจสอบก่อนทำรายการ

QR Code เป็นวิธีส่งข้อมูล จึงอาจมีลิงก์ปลอมได้เช่นกัน ก่อนเปิดลิงก์ควรดูชื่อเว็บไซต์ให้แน่ใจ และไม่กรอกรหัสผ่านหรือข้อมูลส่วนตัวในหน้าที่ไม่น่าเชื่อถือ หากเป็นการจ่ายเงิน ให้ตรวจชื่อผู้รับและจำนวนเงินในแอปธนาคารก่อนกดยืนยันทุกครั้ง

อีกเรื่องที่ควรระวังคือ QR Code ไม่ได้ซ่อนข้อมูลเป็นความลับโดยอัตโนมัติ ใครที่เข้าถึงภาพโค้ดก็อาจสแกนอ่านข้อมูลภายในได้ จึงควรคิดให้ดีก่อนแชร์โค้ดที่มีรหัสผ่าน Wi-Fi หรือข้อมูลส่วนตัว