เกาลัดคืออะไรและกินอย่างไรให้อร่อย

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

เดินผ่านร้านเกาลัดคั่วทีไร กลิ่นหอมจากกระทะมักเรียกให้หยุดดู ยิ่งเห็นคนขายตักเม็ดสีน้ำตาลใส่ถุงกระดาษ ก็อดนึกถึงเนื้อนุ่ม ๆ ข้างในไม่ได้

แต่เคยสงสัยไหมว่า ทำไมเกาลัดถึงมีเนื้อร่วนคล้ายมัน ทั้งที่หน้าตาอยู่ในกลุ่มถั่ว แล้วถ้าซื้อแบบดิบกลับบ้านจะต้องทำอย่างไรบ้าง?

เกาลัดที่กินกันคือเมล็ดของต้นเกาลัดในสกุล Castanea ภายนอกมีเปลือกแข็งสีน้ำตาล เมื่อทำให้สุกแล้วเนื้อด้านในจะนุ่ม ร่วน และมีรสหวานอ่อน ๆ มหาวิทยาลัยทัฟส์อธิบายว่าเกาลัดมีคาร์โบไฮเดรตสูงกว่า แต่มีไขมันและโปรตีนต่ำกว่าถั่วเปลือกแข็งส่วนใหญ่ จึงให้สัมผัสต่างจากอัลมอนด์หรือเม็ดมะม่วงหิมพานต์ที่หลายคนคุ้นเคย

นอกจากคาร์โบไฮเดรต เกาลัดยังมีใยอาหาร วิตามิน และแร่ธาตุ กินเป็นของว่างได้ แต่ถ้าเป็นเกาลัดเชื่อมหรือผลิตภัณฑ์ปรุงรส ก็ควรดูน้ำตาลและส่วนผสมที่เติมบนฉลากด้วย

อย่าเก็บเมล็ดที่หน้าตาคล้ายเกาลัดมากินเองหากไม่รู้ชนิดแน่ชัด ศูนย์พิษวิทยา Poison Control ระบุว่า horse chestnut เป็นพืชคนละชนิดกับเกาลัดที่กินได้ และเมล็ดมีพิษ อาจทำให้ปวดท้อง คลื่นไส้ อาเจียน หรือท้องเสียได้ การคั่วหรือต้มจึงไม่ใช่วิธียืนยันว่าพืชที่ไม่รู้จักจะปลอดภัย

หากเผลอกินเมล็ดที่สงสัยว่าเป็นพืชมีพิษ ให้หยุดกิน เก็บตัวอย่างหรือถ่ายภาพไว้ และรีบติดต่อสถานพยาบาลหรือศูนย์พิษวิทยาเพื่อขอคำแนะนำ

ซื้อเกาลัดดิบมา ทำกินเองได้ไหม?

ได้ โดยเลือกซื้อเกาลัดที่จำหน่ายสำหรับรับประทาน เลือกเม็ดที่เปลือกเรียบ แน่น ไม่มีราหรือรอยแตกผิดปกติ และรู้สึกหนักเมื่อเทียบกับขนาด

ก่อนอบหรือคั่ว ให้ใช้มีดบากเปลือกอย่างระมัดระวัง เพื่อให้ไอน้ำระบายออกและลดโอกาสที่เม็ดจะแตกกระเด็น มหาวิทยาลัย Michigan State แนะนำให้บากผ่านเปลือกก่อนนำไปให้ความร้อน

มหาวิทยาลัยทัฟส์ยกตัวอย่างการอบที่ประมาณ 200 องศาเซลเซียส นานราว 15–20 นาที หรือจนเปลือกอ้าและเนื้อด้านในนุ่ม เวลาอาจต่างกันตามขนาดเม็ดและเตา เมื่อยกออกมาแล้วพักให้เย็นพอจับได้ ก่อนปอกทั้งเปลือกแข็งและเยื่อบางด้านใน

ถ้าไม่สะดวกอบ จะบากเปลือกแล้วต้มจนเนื้อนุ่มก็ได้ เกาลัดสุกกินเปล่า ๆ ก็อร่อย หรือนำไปใส่ซุป ข้าวอบ และขนมก็เข้ากัน

เก็บอย่างไรไม่ให้เสียเร็ว

เกาลัดสดมีความชื้นค่อนข้างมาก จึงไม่ควรวางทิ้งไว้เหมือนถั่วแห้งทั่วไป Michigan State แนะนำให้เก็บเกาลัดสดทั้งเปลือกในถุงที่เจาะรู แล้วแช่ช่องผักในตู้เย็น โดยเกาลัดที่ผ่านการจัดการหลังเก็บเกี่ยวอย่างเหมาะสมอาจเก็บได้หลายสัปดาห์

ก่อนนำมาปรุงควรตรวจดูอีกครั้ง หากพบเชื้อรา กลิ่นผิดปกติ หรือเนื้อเสีย ให้ทิ้งไป ส่วนเกาลัดสำเร็จรูปให้เก็บตามคำแนะนำบนบรรจุภัณฑ์ โดยเฉพาะหลังเปิดซอง

เกาลัดถุงเล็ก ๆ จึงเป็นของว่างที่หยิบมากินได้หลายแบบ จะซื้อแบบคั่วร้อนจากร้านหรือเลือกแบบดิบมาลองทำเองก็ได้ ขอแค่เลือกชนิดที่ขายสำหรับกินและบากเปลือกก่อนนำไปอบหรือคั่ว เท่านี้ก็พร้อมอร่อยกับเนื้อนุ่มหวานอ่อน ๆ แล้ว