ดื่มชาเขียวช่วยให้อายุยืนจริงหรือ

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

เวลาเห็นผู้สูงอายุชาวญี่ปุ่นนั่งจิบชาเขียว หลายคนอาจนึกถึงคำพูดที่ว่า ดื่มชาทุกวันแล้วจะอายุยืน ยิ่งชาเขียวมีชื่อเสียงเรื่องสารต้านอนุมูลอิสระ ก็ยิ่งชวนให้สงสัยว่าเครื่องดื่มแก้วนี้ช่วยให้เราอยู่ได้นานขึ้นจริงหรือเปล่า

นักวิจัยสนใจเรื่องนี้มานาน และมีการติดตามพฤติกรรมการดื่มชาของคนจำนวนมาก เพื่อดูว่าสุขภาพของพวกเขาเปลี่ยนไปอย่างไรในช่วงหลายปี

คำตอบคือ มีงานวิจัยที่พบว่าคนดื่มชาเขียวมีอัตราการเสียชีวิตต่ำกว่าบางกลุ่ม แต่ยังพิสูจน์ไม่ได้ว่าชาเขียวเป็นสาเหตุที่ทำให้อายุยืนขึ้นโดยตรง เพราะคนที่ดื่มชาอาจมีพฤติกรรมหรือปัจจัยด้านสุขภาพอื่นต่างกันด้วย

งานวิจัยพบอะไรบ้าง

การศึกษาโอซากิในญี่ปุ่น ติดตามผู้ใหญ่ประมาณ 40,500 คน อายุ 40–79 ปี ซึ่งไม่มีประวัติโรคหลอดเลือดสมอง โรคหลอดเลือดหัวใจ หรือมะเร็งเมื่อเริ่มศึกษา นักวิจัยสอบถามพฤติกรรมการดื่มชาเขียว แล้วติดตามการเสียชีวิตจากทุกสาเหตุนาน 11 ปี

เมื่อเทียบกับคนที่ดื่มน้อยกว่าวันละ 1 ถ้วย กลุ่มที่ดื่มตั้งแต่วันละ 5 ถ้วยขึ้นไปมีอัตราการเสียชีวิตจากทุกสาเหตุระหว่างติดตามต่ำกว่าประมาณ 16% หลังปรับปัจจัยต่าง ๆ ในการวิเคราะห์แล้ว ส่วนการเสียชีวิตจากโรคหัวใจและหลอดเลือดก็มีความสัมพันธ์ไปในทิศทางลดลง แต่การศึกษานี้ไม่พบความสัมพันธ์ว่าการดื่มชาเขียวช่วยลดการเสียชีวิตจากมะเร็ง

ตัวเลข 16% เป็นการเปรียบเทียบระหว่างกลุ่มคนในการศึกษานั้น ไม่ได้หมายความว่าดื่มแล้วแต่ละคนจะอายุยืนขึ้น 16% หรือเพิ่มอายุได้ตามจำนวนปีที่คำนวณไว้ และไม่ใช่ข้อแนะนำว่าทุกคนต้องดื่มถึงวันละ 5 ถ้วย

งานติดตามประชากรญี่ปุ่นขนาดใหญ่อีกชิ้นก็ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างการดื่มชาเขียวกับการเสียชีวิตเช่นกัน ผลที่พบทำให้เรื่องนี้น่าสนใจ แต่ยังมีข้อจำกัดร่วมกันคือเป็นการสังเกตพฤติกรรม ไม่ได้สุ่มให้คนดื่มชาหรือไม่ดื่มตลอดหลายปี ปัจจัยอย่างอาหาร การออกกำลังกาย การสูบบุหรี่ และสุขภาพเดิมจึงอาจมีส่วนเกี่ยวข้อง แม้นักวิจัยจะพยายามนำบางปัจจัยมาปรับในการวิเคราะห์แล้วก็ตาม

ชาเขียวแบบไหนที่พูดถึง

ชาเขียวมีสารกลุ่มคาเทชิน ซึ่งเป็นสารประกอบจากใบชาและมีคุณสมบัติต้านอนุมูลอิสระ แต่นั่นไม่ได้แปลว่าดื่มแล้วจะป้องกันโรคหรือยืดอายุได้แน่นอน

ชาเขียวชงไม่หวานกับเครื่องดื่มรสชาเขียวที่ใส่น้ำตาล นมข้น หรือครีม อาจให้พลังงานต่างกันมาก ถ้าชอบดื่มเป็นประจำ การเลือกแบบไม่หวานหรือหวานน้อยเป็นทางเลือกที่เหมาะกว่า และดูปริมาณน้ำตาลบนฉลากเมื่อซื้อแบบบรรจุขวด

ส่วนสารสกัดชาเขียวชนิดแคปซูลไม่เหมือนชาเขียวชงดื่ม มีรายงานการบาดเจ็บของตับในผู้ใช้ผลิตภัณฑ์สารสกัดบางราย แม้จะพบไม่บ่อย จึงไม่ควรคิดว่ายิ่งเข้มข้นหรือกินเป็นอาหารเสริมยิ่งดี โดยเฉพาะคนที่มีโรคประจำตัวหรือใช้ยา ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อน

ดื่มอย่างไรให้เข้ากับตัวเอง

ชาเขียวมีคาเฟอีน บางคนดื่มแล้วใจสั่น กระสับกระส่าย หรือหลับยาก หากรู้ตัวว่าไวต่อคาเฟอีน ลองลดปริมาณหรือเลี่ยงช่วงบ่ายและเย็น คนตั้งครรภ์ ผู้มีโรคประจำตัว หรือผู้ใช้ยาประจำควรสอบถามบุคลากรทางการแพทย์เรื่องปริมาณที่เหมาะกับตัวเอง

ใครชอบชาเขียวสามารถดื่มแบบไม่หวานเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวันได้ แต่ไม่จำเป็นต้องฝืนดื่มหลายถ้วยเพื่อหวังผลเรื่องอายุ การนอนให้พอ กินอาหารหลากหลาย เคลื่อนไหวสม่ำเสมอ และไม่สูบบุหรี่ ยังเป็นเรื่องพื้นฐานที่ควรดูแลควบคู่กันไป