ประเทศอื่นมีเพลงแบบลูกทุ่งไทยไหม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

เวลาฟังเพลงลูกทุ่ง เราอาจนึกถึงเสียงเอื้อน เรื่องรักที่ไม่สมหวัง คนจากบ้านมาทำงาน หรือบรรยากาศงานรื่นเริงที่เปิดเพลงให้คนลุกขึ้นเต้น เรื่องเหล่านี้ฟังแล้วคุ้นหู เพราะหลายเพลงเล่าชีวิตที่คนฟังพบเจอได้จริง

แต่ถ้าลองเดินทางไปประเทศอื่น คนที่นั่นมีเพลงเล่าเรื่องชีวิตและความรักในแบบที่ฟังแล้วรู้สึกใกล้ตัวเหมือนกันไหม แล้วเขาเรียกเพลงเหล่านั้นว่าลูกทุ่งหรือเปล่า?

คำตอบคือมีเพลงที่เทียบเคียงกับลูกทุ่งไทยได้หลายแนว แต่แต่ละประเทศมีชื่อ ประวัติ และลักษณะดนตรีของตัวเอง บางแนวคล้ายกันตรงการเล่าเรื่องชีวิต บางแนวใกล้กันที่อารมณ์หรือความนิยมในหมู่คนฟัง จึงไม่ได้ตรงกันทุกอย่าง

สหรัฐอเมริกา: เพลงคันทรี

แนวที่คนไทยมักนึกถึงเป็นอันดับแรกคือเพลงคันทรี เพลงประเภทนี้มีรากจากดนตรีหลายสาย ทั้งเพลงพื้นบ้านที่ผู้คนจากเกาะอังกฤษนำมายังอเมริกา รวมถึงอิทธิพลจากดนตรีของชาวอเมริกันเชื้อสายแอฟริกัน เครื่องดนตรีอย่างกีตาร์ ฟิดเดิล และแบนโจจึงมีบทบาทในคันทรีหลายยุค

คันทรีจำนวนไม่น้อยเล่าเรื่องความรัก ครอบครัว การทำงาน บ้านเกิด หรือความคิดถึงชีวิตชนบท ฟังในแง่นี้ก็ชวนให้นึกถึงลูกทุ่งไทยได้เหมือนกัน ต่อมาเพลงคันทรีเติบโตเป็นอุตสาหกรรมใหญ่ มีทั้งเพลงช้า เพลงเต้น และเพลงที่ผสมเสียงป๊อปร่วมสมัย

ถึงจะเรียกกันเล่น ๆ ว่าเป็นลูกทุ่งอเมริกันได้ แต่คันทรีไม่ได้มีแต่เรื่องคาวบอยหรือชีวิตในฟาร์ม และผู้ฟังก็ไม่ได้จำกัดอยู่แค่คนชนบท ศิลปินแต่ละยุคยังนำแนวเพลงอื่นมาผสมจนเกิดเสียงที่หลากหลายมาก

ญี่ปุ่น: เพลงเอนกะ

ถ้าชอบเพลงลูกทุ่งที่เน้นน้ำเสียงและอารมณ์ ลองฟังเพลงเอนกะของญี่ปุ่น แนวนี้มีเพลงบัลลาดซาบซึ้งอยู่มาก มักพาคนฟังไปเจอกับความคิดถึง ความรัก ความพลัดพราก หรือภาพบ้านเกิด น้ำเสียงนักร้องและการทอดเสียงเป็นส่วนสำคัญที่ทำให้เพลงมีเอกลักษณ์

จุดที่ทำให้นึกถึงลูกทุ่งไทยคือวิธีถ่ายทอดความรู้สึกให้คนฟังคล้อยตาม รวมถึงการเล่าเรื่องที่ผูกกับความทรงจำและชีวิตผู้คน แต่เอนกะมีพัฒนาการในสังคมญี่ปุ่นของตัวเอง ไม่ใช่เพลงลูกทุ่งไทยที่เปลี่ยนเป็นภาษาญี่ปุ่น

อินโดนีเซีย: เพลงดังดุต

อีกแนวที่น่าสนใจคือดังดุต เพลงยอดนิยมของอินโดนีเซียที่มีจังหวะชวนขยับตัว มีเสียงกลองเป็นส่วนเด่น และมีอิทธิพลทางดนตรีหลายทาง ทั้งดนตรีมลายู เพลงภาพยนตร์อินเดีย และเพลงป๊อปตะวันตก

ดังดุตทำให้นึกถึงลูกทุ่งไทยในด้านการเป็นเพลงยอดนิยมที่คนจำนวนมากเข้าถึงได้ และมีทั้งเพลงรัก เพลงสนุก ไปจนถึงเรื่องราวทางสังคม แต่จุดกำเนิดของแนวเพลงนี้เกี่ยวข้องกับดนตรียอดนิยมในเมืองด้วย จึงไม่ควรเหมารวมว่าเป็นเพลงชนบททั้งหมด

เมื่อฟังทั้งสามแนวต่อกัน จะเห็นว่าความคล้ายไม่ได้อยู่ที่เสียงดนตรีอย่างเดียว คันทรีอาจใกล้กับลูกทุ่งในแง่รากและเรื่องเล่าชีวิต เอนกะชวนเทียบเรื่องอารมณ์และการร้อง ส่วนดังดุตทำให้นึกถึงความคึกคักและบทบาทของเพลงยอดนิยมในสังคม

ส่วนเพลงลูกทุ่งไทยเองก็เปลี่ยนไปตามยุค มีทั้งเพลงที่เล่าเรื่องบ้านนา เพลงชีวิตคนทำงาน และเพลงจังหวะสมัยใหม่ที่ผสมดนตรีหลายแนว เพลงของประเทศอื่นก็เปลี่ยนไปเช่นกัน

ถ้าอยากลองฟังต่อ เริ่มค้นคำว่า Country music, Enka และ Dangdut แล้วเลือกฟังสักแนวละสองสามเพลง อาจพบว่าถึงจะฟังภาษาไม่ออก แต่เรื่องคิดถึงบ้าน แอบรัก หรืออกหักนั้น ส่งความรู้สึกข้ามภาษาได้เหมือนกัน