ใครเป็นคนกำหนดราคาทองคำ

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

เคยสังเกตไหมว่า บางวันราคาทองเปลี่ยนหลายครั้ง เช้าดูราคาไว้อย่างหนึ่ง พอตกบ่ายเดินเข้าร้านทองกลับเป็นอีกราคาหนึ่ง แล้วตัวเลขที่เห็นบนป้ายหน้าร้านมาจากไหน ใครเป็นคนตัดสินใจว่าจะขึ้นหรือลง?

คำตอบต้องแยกเป็นสองส่วนครับ ราคาทองโลกเกิดจากการซื้อขายของผู้คนและสถาบันในตลาด ส่วนราคาที่ประกาศในไทยมีสมาคมค้าทองคำเป็นผู้ประกาศราคาอ้างอิง โดยนำราคาตลาดโลก ค่าเงินบาท และปัจจัยอื่นมาพิจารณาร่วมกัน

ราคาทองโลกเกิดขึ้นได้อย่างไร

ทองคำมีการซื้อขายกันในหลายตลาดทั่วโลก ผู้ซื้อและผู้ขายมีทั้งธนาคาร ผู้ค้าทอง นักลงทุน กองทุน และผู้ผลิต เมื่อมีคนต้องการซื้อมากขึ้น ราคาที่ผู้ซื้อยอมจ่ายอาจสูงขึ้น ในทางกลับกัน หากมีแรงขายมาก ราคาก็อาจลดลงได้

ราคาที่มักเห็นในข่าวเรียกว่า Gold Spot หรือราคาทองคำในตลาดโลก ณ ช่วงเวลานั้น ซึ่งเปลี่ยนแปลงได้ตามการซื้อขาย ราคานี้มักแสดงเป็นดอลลาร์สหรัฐต่อทรอยออนซ์ จึงยังไม่ใช่ตัวเลขราคาทองหนึ่งบาทที่หน้าร้านในไทยโดยตรง

นอกจากนี้ยังมีราคาอ้างอิงที่เรียกว่า LBMA Gold Price ซึ่งได้จากการประมูลวันละสองรอบในลอนดอน โดย ICE Benchmark Administration เป็นผู้ดำเนินการและดูแลกระบวนการประมูล ราคานี้เป็นราคาอ้างอิงสำคัญของตลาด แต่ไม่ใช่ราคาที่มีใครคนหนึ่งนั่งกำหนดให้การซื้อขายทองทั่วโลกต้องใช้เท่ากันทุกวินาที

แล้วใครประกาศราคาในประเทศไทย

สมาคมค้าทองคำประกาศราคารับซื้อและราคาขายออกที่คนไทยคุ้นเคย เช่น ราคาทองคำแท่งและทองรูปพรรณ โดยคณะกรรมการของสมาคมพิจารณาข้อมูลตลาดก่อนประกาศราคาแต่ละครั้ง

ตามคำอธิบายของสมาคม ปัจจัยที่นำมาพิจารณาประกอบกัน ได้แก่ ราคาทองคำโลก ค่าเงินบาท ค่าใช้จ่ายหรือส่วนเพิ่มที่เกี่ยวข้องกับการนำเข้าและส่งออก รวมถึงความต้องการซื้อและขายทองคำภายในประเทศ เมื่อปัจจัยเหล่านี้เปลี่ยน สมาคมก็อาจปรับราคาประกาศระหว่างวันได้

ค่าเงินบาทมีผลที่เห็นภาพง่าย สมมติราคาทองโลกเป็นดอลลาร์เท่าเดิม แต่เงินบาทอ่อนค่าลง ผู้ซื้อในไทยต้องใช้เงินบาทมากขึ้นเพื่อแลกเงินดอลลาร์ ราคาทองไทยจึงมีแนวโน้มสูงขึ้น ในทางกลับกัน หากเงินบาทแข็งค่าขึ้น ก็อาจช่วยกดราคาทองไทยได้ ทั้งนี้ราคาจริงยังขึ้นอยู่กับปัจจัยอื่นพร้อมกันด้วย

นั่นจึงเป็นเหตุผลที่บางวันราคาทองโลกขึ้น แต่ราคาทองไทยอาจขึ้นน้อย ลง หรือแทบไม่เปลี่ยน หากค่าเงินบาทและต้นทุนอื่นเคลื่อนไหวหักล้างกัน

ราคาที่ร้านขายเท่ากับราคาประกาศเสมอไหม

ราคาประกาศเป็นจุดอ้างอิงที่ใช้กันแพร่หลาย แต่ก่อนซื้อขายควรถามราคาจริงและเงื่อนไขจากร้านอีกครั้ง สมาคมอธิบายว่า ร้านค้าปลีกบางแห่งอาจมีค่าใช้จ่ายด้านขนส่ง ความเสี่ยง และต้นทุนอื่นที่นำมาคิดในราคาซื้อขาย

สำหรับทองรูปพรรณ เวลาซื้อมักมีค่ากำเหน็จเพิ่มตามแบบและความยากง่ายในการทำ ส่วนเวลาขายคืนควรสอบถามราคารับซื้อ เงื่อนไขการหัก และหลักฐานที่ต้องใช้ เพราะยอดที่ได้รับอาจต่างจากเงินที่จ่ายตอนซื้อ

ถ้าจะดูราคาทองให้เข้าใจ จึงดูได้ทั้งสามชั้น: ราคาตลาดโลก ค่าเงินบาท และราคาประกาศในไทย จากนั้นตรวจสอบราคาสุทธิหน้าร้านอีกครั้งก่อนตัดสินใจซื้อหรือขาย

หมายเหตุ: ภาพ ต้องแก้ไข เพราะมีตัวเลขและเครื่องหมายปรากฏบนเครื่องคิดเลขและทองคำ