นักวิทยาศาสตร์โซเวียตเคยหวังใช้โทรจิตเชื่อมโลก—ความฝันนี้ไปเกี่ยวกับอินเทอร์เน็ตรัสเซียได้อย่างไร?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

อินเทอร์เน็ตรัสเซียไม่ได้เกิดจากโทรจิต แต่เชื่อมโยงทางอ้อมกับวงพาราจิตวิทยาผ่านเครือข่ายผู้คนที่ติดต่อกันข้ามสหรัฐฯ กับโซเวียต นักวิชาการด้านสื่อ นาตาเลีย คอนราดอวา อธิบายว่า ความสัมพันธ์นี้เริ่มจากผู้สนใจพาราจิตวิทยาที่เดินทางไปพบผู้วิจัยโซเวียต และต่อมาเกี่ยวพันกับโจเอล แชตซ์ ผู้ผลักดันการสื่อสารทางคอมพิวเตอร์ในทศวรรษ 1980

ในช่วงกลางศตวรรษที่ 20 นักวิจัยโซเวียตบางกลุ่มศึกษาพาราจิตวิทยา ซึ่งรวมข้ออ้างเรื่องโทรจิตและการรับรู้สิ่งที่อยู่ไกล พวกเขาหวังว่าจะอธิบายปรากฏการณ์เหล่านี้ด้วยวิทยาศาสตร์ ขณะที่ผู้จัดกิจกรรมบางคนมองว่าการสื่อสารไร้ตัวกลางอาจช่วยให้คนต่างประเทศเข้าใจกัน ความหวังนี้เป็นส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์วิทยาศาสตร์และสงครามเย็น แต่ไม่ใช่หลักฐานว่าความคิดส่งจากสมองหนึ่งไปยังอีกสมองได้

ไอโอซิฟ โกลดิน ผู้สนใจพาราจิตวิทยา เป็นผู้จัดหลักของโซเวียตในโครงการ “สะพานอวกาศ” ครั้งแรก โครงการนี้ใช้การเชื่อมโยงทางโทรทัศน์ให้คนในสหรัฐฯ และโซเวียตเห็นการแสดงของกันและกัน จึงเป็นการติดต่อผ่านสื่อปกติ ไม่ใช่โทรจิต คอนราดอวาเล่าว่าผู้เกี่ยวข้องกับสถาบันเอซาเลนในแคลิฟอร์เนียเดินทางไปพบผู้วิจัยโซเวียตตั้งแต่ต้นทศวรรษ 1970 ต่อมาคนกลุ่มนี้ตั้งโครงการแลกเปลี่ยนและเข้าร่วมการทูตภาคประชาชน

คอนราดอวาเชื่อมสายสัมพันธ์ดังกล่าวเข้ากับโจเอล แชตซ์ ผู้ประกอบการอเมริกันที่เดินทางไปโซเวียตในกลางทศวรรษ 1980 เขามีความสัมพันธ์กับเอซาเลนและผลักดันการเชื่อมคอมพิวเตอร์ระหว่างสองประเทศ JSTOR Daily อธิบายว่าเครือข่ายคนกลุ่มนี้ช่วยให้ผู้ใช้สหรัฐฯ และโซเวียตติดต่อกันบนยูสเน็ตยุคแรก การเชื่อมโยงจึงเป็นทางสังคมและประวัติศาสตร์ ไม่ใช่การนำโทรจิตมาเป็นอุปกรณ์หรือวิธีส่งข้อมูล

รายงานร่วมสมัยของ Los Angeles Times ในปี 1987 บรรยายระบบ San Francisco/Moscow Teleport ว่าเป็นช่องทางสื่อสารผ่านคอมพิวเตอร์ที่รัฐบาลทั้งสองฝ่ายอนุญาต ผู้ใช้แลกเปลี่ยนอีเมล ข้อมูล และทำโครงการร่วมกัน รายงานนี้ช่วยแยกสิ่งที่เกิดขึ้นจริงออกจากความหวังในอดีต: การเชื่อมต่อใช้คอมพิวเตอร์และระบบสื่อสาร ไม่ใช่พลังจิต

รายงานของ National Research Council ปี 1988 ประเมินงานด้านพาราจิตวิทยาและระบุว่าคณะกรรมการไม่พบเหตุผลทางวิทยาศาสตร์รองรับปรากฏการณ์เหล่านี้จากงานวิจัยที่ประเมินในช่วง 130 ปี รายงานยังเสนอให้ติดตามงานบางด้าน รวมถึงงานของโซเวียตต่อ ข้อสรุปนี้ไม่ได้ตรวจทุกการทดลองโซเวียตเป็นรายชิ้น แต่ย้ำว่าการมีห้องทดลองหรือรายงานผลไม่ได้แปลว่าโทรจิตได้รับการพิสูจน์

หลักฐานที่ตามรอยได้คือการเดินทาง การพบปะ และการส่งข้อความผ่านคอมพิวเตอร์ ส่วนการส่งความคิดข้ามระยะยังเป็นความหวังของผู้คนในยุคสงครามเย็น เรื่องนี้จึงเป็นประวัติศาสตร์ของเครือข่ายมนุษย์ที่เปิดทางสู่การสื่อสารดิจิทัล ไม่ใช่เรื่องที่โทรจิตสร้างอินเทอร์เน็ต

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th