ประเทศไหนมีเกาะมากที่สุดในโลก ? แชมป์ไม่ใช่อินโดนีเซีย ส่วนไทยติดอันดับ 22

หากพูดถึงประเทศที่มีเกาะจำนวนมาก หลายคนอาจนึกถึงอินโดนีเซียหรือฟิลิปปินส์เป็นอันดับแรก เพราะทั้งสองประเทศมีหมู่เกาะเขตร้อนที่สวยงาม และเป็นจุดหมายปลายทางยอดนิยมของนักท่องเที่ยวทั่วโลก แต่รู้หรือไม่ว่า ประเทศที่ครองอันดับหนึ่งด้านจำนวนเกาะกลับเป็นประเทศในยุโรปเหนืออย่างสวีเดน ซึ่งมีเกาะที่ได้รับการบันทึกไว้มากถึง 267,570 เกาะ !

ข้อมูลการจัดอันดับจาก Visual Capitalist ซึ่งรวบรวมสถิติจากแหล่งข้อมูลด้านภูมิศาสตร์ของแต่ละประเทศ ระบุว่า สวีเดน นอร์เวย์ และฟินแลนด์ ครอง 3 อันดับแรกของโลก ส่วนประเทศไทยอยู่ในอันดับที่ 22 โดยมีตัวเลขเกาะ 1,430 เกาะตามชุดข้อมูลดังกล่าว

▪️10 อันดับประเทศที่มีเกาะมากที่สุดในโลก

จากข้อมูลที่ Visual Capitalist เผยแพร่เมื่อวันที่ 31 ตุลาคม 2026 ประเทศที่มีจำนวนเกาะมากที่สุดในโลก 10 อันดับแรก มีดังนี้

อันดับ 1 สวีเดน  267,570 เกาะ

อันดับ 2 นอร์เวย์  239,057 เกาะ

อันดับ 3 ฟินแลนด์  198,146 เกาะ

อันดับ 4 แคนาดา  52,455 เกาะ

อันดับ 5 ชิลี  43,471 เกาะ

อันดับ 6 สหรัฐอเมริกา  28,449 เกาะ

อันดับ 7 อินโดนีเซีย  17,508 เกาะ

อันดับ 8 ญี่ปุ่น  14,125 เกาะ

อันดับ 9 ออสเตรเลีย   8,222 เกาะ

อันดับ 10 ฟิลิปปินส์  7,641 เกาะ

ตัวเลขเหล่านี้แสดงให้เห็นว่า ประเทศที่มีเกาะมากที่สุดไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะประเทศเขตร้อนเท่านั้น แต่ประเทศในเขตหนาวก็สามารถมีเกาะจำนวนมหาศาลได้เช่นกัน โดยเฉพาะประเทศที่มีแนวชายฝั่งซับซ้อน  และมีเกาะขนาดเล็กกระจายอยู่เป็นจำนวนมาก

▪️เหตุใดสวีเดน นอร์เวย์ และฟินแลนด์ จึงมีเกาะมากเป็นพิเศษ ?

สาเหตุสำคัญส่วนหนึ่งมาจากประวัติศาสตร์ทางธรณีวิทยา โดยเฉพาะยุคน้ำแข็งในอดีต ธารน้ำแข็งขนาดใหญ่ได้กัดเซาะ และปรับเปลี่ยนพื้นผิวโลก เมื่อธารน้ำแข็งละลายจึงเหลือภูมิประเทศที่เต็มไปด้วยโขดหิน ช่องน้ำ และแผ่นดินขนาดเล็กจำนวนมาก นอกจากนี้ ประเทศในยุโรปเหนือยังมีทะเลสาบ และแนวชายฝั่งที่ซับซ้อน ทำให้มีเกาะทั้งในทะเล และแหล่งน้ำภายในประเทศ

ตัวอย่างที่น่าสนใจคือ หมู่เกาะสตอกโฮล์มของสวีเดน ซึ่งมีเกาะ เกาะเล็ก และโขดหินกลางทะเลรวมกันประมาณ 30,000 แห่ง ส่วนฟินแลนด์ก็มีหมู่เกาะจำนวนมากในบริเวณทะเลบอลติก ขณะที่ชายฝั่งนอร์เวย์มีภูมิประเทศขรุขระ และมีเกาะกระจายตัวอยู่ตามแนวชายฝั่งเป็นจำนวนมาก

▪️อินโดนีเซียมีเกาะเยอะ แล้วเหตุใดจึงไม่ได้อันดับหนึ่ง ?

แม้อินโดนีเซียจะเป็นประเทศหมู่เกาะที่มีชื่อเสียงระดับโลก แต่ในชุดข้อมูลนี้กลับอยู่ในอันดับ 7 โดยมีเกาะ 17,508 เกาะ ขณะที่ฟิลิปปินส์อยู่ในอันดับ 10 ด้วยจำนวน 7,641 เกาะ

เหตุผลสำคัญคือ การจัดอันดับนี้ไม่ได้พิจารณาเฉพาะประเทศที่มีหมู่เกาะในทะเลเขตร้อนเท่านั้น แต่ยังรวมถึงประเทศที่มีเกาะขนาดเล็กตามแนวชายฝั่ง และเกาะในแหล่งน้ำจืดด้วย

อีกประเด็นหนึ่งคือ แต่ละประเทศใช้หลักเกณฑ์ในการนับเกาะไม่เหมือนกัน บางประเทศนับเกาะขนาดเล็กมาก ขณะที่บางประเทศกำหนดขนาดหรือความยาวรอบเกาะขั้นต่ำก่อนนำมารวมในสถิติ

ดังนั้น จำนวนเกาะในตารางจึงควรใช้เพื่อเปรียบเทียบตามชุดข้อมูลที่อ้างอิง ไม่ใช่ข้อสรุปว่าทุกประเทศได้รับการสำรวจด้วยมาตรฐานเดียวกันทั้งหมด

▪️เกณฑ์การนับเกาะแตกต่างกันอย่างไร ?

ข้อมูลจาก Visual Capitalist ระบุว่า สวีเดนนับเกาะที่มีพื้นที่ตั้งแต่ประมาณ 9 ตารางเมตรขึ้นไป ขณะที่นอร์เวย์นับเกาะที่มีพื้นที่ตั้งแต่ประมาณ 10 ตารางเมตรขึ้นไป  และรวมเกาะในแหล่งน้ำภายในประเทศด้วย

ส่วนญี่ปุ่นมีวิธีนับที่แตกต่างออกไป โดยสำนักงานสารสนเทศภูมิสารสนเทศแห่งประเทศญี่ปุ่น (GSI) ประกาศผลการนับเกาะจากแผนที่ดิจิทัลในปี 2023 ว่ามีทั้งหมด 14,125 เกาะ การนับครั้งนั้นใช้เกณฑ์พิจารณาพื้นที่แผ่นดินที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ และมีเส้นรอบวงตั้งแต่ 100 เมตรขึ้นไป

ความแตกต่างด้านหลักเกณฑ์ทำให้จำนวนเกาะที่แต่ละประเทศรายงานอาจไม่สามารถนำมาเปรียบเทียบกันได้อย่างสมบูรณ์ หากไม่ได้ปรับวิธีนับให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน

▪️ประเทศไทยมีเกาะกี่แห่ง ? เหตุใดจึงติดอันดับ 22 ของโลก ?

สำหรับประเทศไทย Visual Capitalist ระบุจำนวนเกาะไว้ที่ 1,430 เกาะ และจัดให้อยู่ในอันดับที่ 22 ของโลกตามชุดข้อมูลที่นำเสนอ

อย่างไรก็ตาม กรมทรัพยากรทางทะเล และชายฝั่งของไทยมีฐานข้อมูลเกาะในน่านน้ำทะเลไทย ซึ่งระบุจำนวนไว้ที่ 936 เกาะ แบ่งเป็นฝั่งอ่าวไทย 374 เกาะ และฝั่งทะเลอันดามัน 562 เกาะ

ตัวเลขทั้งสองชุดมีที่มา และขอบเขตข้อมูลต่างกัน จึงไม่ควรนำมาใช้แทนกันโดยตรง  และไม่ควรสรุปว่าตัวเลขใดเป็นจำนวนเกาะทั้งหมดของประเทศไทยในทุกนิยาม โดยไม่ตรวจสอบหลักเกณฑ์ประกอบ

เกาะที่มีชื่อเสียงของไทย ได้แก่ ภูเก็ต สมุย ช้าง พะงัน พีพี และหลีเป๊ะ นอกจากเป็นแหล่งท่องเที่ยวสำคัญแล้ว เกาะเหล่านี้ยังมีบทบาทต่อเศรษฐกิจชุมชน การประมง และการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ โดยเฉพาะแนวปะการัง และแหล่งหญ้าทะเล ซึ่งเป็นระบบนิเวศที่มีความสำคัญต่อสัตว์ทะเลหลายชนิด

▪️เกาะมีความสำคัญต่อความหลากหลายทางชีวภาพของโลกอย่างไร ?

แม้เกาะต่างๆจะครอบคลุมพื้นที่บนบกของโลกเพียงส่วนน้อย แต่กลับเป็นแหล่งอาศัยของสิ่งมีชีวิตหลากหลายชนิด โดยเฉพาะพืช และสัตว์เฉพาะถิ่นที่วิวัฒนาการขึ้นภายใต้สภาพแวดล้อมที่แตกต่างจากแผ่นดินใหญ่

ข้อมูลด้านการอนุรักษ์ระหว่างประเทศระบุว่า เกาะต่างๆมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อความหลากหลายทางชีวภาพ ทั้งยังเป็นแหล่งทำรังของนกทะเล พื้นที่วางไข่ของเต่าทะเล และแหล่งอนุบาลสัตว์น้ำในบางพื้นที่

ขณะเดียวกัน เกาะยังเป็นบ้านของผู้คนจำนวนมาก ซึ่งมีวิถีชีวิต วัฒนธรรม และเศรษฐกิจที่เชื่อมโยงกับทะเลโดยตรง การอนุรักษ์เกาะ และระบบนิเวศโดยรอบ จึงมีความสำคัญทั้งต่อธรรมชาติ และการดำรงชีวิตของมนุษย์

▪️สรุป : ประเทศที่มีเกาะมากที่สุดในโลกไม่ใช่อินโดนีเซีย

จากชุดข้อมูลของ Visual Capitalist สวีเดนเป็นประเทศที่มีจำนวนเกาะมากที่สุดในโลก ด้วยตัวเลข 267,570 เกาะ ตามด้วยนอร์เวย์ และฟินแลนด์ ขณะที่อินโดนีเซียอยู่ในอันดับ 7 และประเทศไทยอยู่ในอันดับ 22 ด้วยตัวเลข 1,430 เกาะ

อย่างไรก็ตาม การจัดอันดับนี้มีข้อจำกัดสำคัญ เพราะแต่ละประเทศใช้เกณฑ์การนับเกาะแตกต่างกัน ทั้งขนาดขั้นต่ำของเกาะ และการรวมเกาะในแหล่งน้ำจืด

สำหรับประเทศไทย ตัวเลขจากฐานข้อมูลกรมทรัพยากรทางทะเล และชายฝั่งระบุเกาะในน่านน้ำทะเลไทยไว้ที่ 936 เกาะ ซึ่งเป็นข้อมูลอีกชุดหนึ่งที่มีขอบเขตชัดเจน

เรื่องนี้จึงเป็นตัวอย่างที่น่าสนใจว่า แม้ตัวเลขสถิติจะช่วยให้เราเห็นภาพรวมของโลกได้อย่างรวดเร็ว แต่การทำความเข้าใจที่มา และวิธีเก็บข้อมูลก็สำคัญไม่แพ้ตัวเลขที่ปรากฏในอันดับ