จังหวัดไหนมีเศรษฐกิจต่อหัวสูงที่สุดในไทย

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ถ้าถามว่าจังหวัดไหนรวยที่สุด หลายคนน่าจะนึกถึงกรุงเทพฯ ก่อน เพราะมีทั้งตึกสำนักงาน ห้างสรรพสินค้า และธุรกิจขนาดใหญ่รวมตัวกันอยู่มากมาย

แต่คำว่า “รวย” ต้องดูก่อนว่าเรากำลังวัดอะไร ถ้าวัดจากมูลค่าเศรษฐกิจทั้งหมดในพื้นที่ คำตอบอาจไม่เหมือนกับการนำมูลค่านั้นมาเฉลี่ยต่อจำนวนประชากร

ถ้าวัดด้วยผลิตภัณฑ์จังหวัดต่อหัว หรือ GPP per capita จังหวัดที่สูงที่สุดคือ ระยอง ข้อมูลปี 2567 ระบุไว้ที่ 956,135 บาทต่อคนต่อปี ส่วนกรุงเทพมหานครอยู่ที่ 697,529 บาท และชลบุรีอยู่ที่ 601,977 บาท

ตัวเลขนี้เป็นมูลค่าการผลิตสินค้าและบริการขั้นสุดท้ายในพื้นที่เฉลี่ยต่อประชากร ไม่ใช่เงินเดือนหรือรายได้ที่ประชาชนแต่ละคนได้รับจริง

ทำไมระยองถึงมีตัวเลขสูง?

ระยองไม่ได้มีแค่ชายทะเลและสวนผลไม้ แต่ยังเป็นที่ตั้งของนิคมอุตสาหกรรม ท่าเรือ และกิจการขนาดใหญ่ โดยเฉพาะกลุ่มปิโตรเลียม ปิโตรเคมี พลังงาน และการผลิตสินค้าอุตสาหกรรม

เมื่อกิจกรรมเหล่านี้สร้างมูลค่ารวมกันได้มาก แล้วนำมาเฉลี่ยต่อประชากร ตัวเลขต่อหัวจึงออกมาสูง จังหวัดยังเป็นส่วนหนึ่งของพื้นที่เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก หรือ EEC ซึ่งมีการลงทุนในภาคอุตสาหกรรมและโครงสร้างพื้นฐาน

ข้อมูลสำนักงานคลังจังหวัดระยองระบุว่า ปี 2567 ระยองมีผลิตภัณฑ์จังหวัด ณ ราคาประจำปีประมาณ 1.10 ล้านล้านบาท และมีประชากรที่ใช้ในการคำนวณประมาณ 1.15 ล้านคน เมื่อนำมาเฉลี่ยจึงได้ประมาณ 956,135 บาทต่อคนต่อปี

แล้วทำไมหลายคนถึงคิดว่าเป็นกรุงเทพฯ?

เพราะถ้าวัด ขนาดเศรษฐกิจรวมทั้งพื้นที่ กรุงเทพฯ มีขนาดใหญ่กว่าระยองมาก ข้อมูลปี 2566 ของสำนักงานสถิติแห่งชาติซึ่งอ้างอิงสภาพัฒน์ แสดงว่ากรุงเทพฯ มีผลิตภัณฑ์พื้นที่รวมประมาณ 6.14 ล้านล้านบาท ขณะที่ระยองอยู่ประมาณ 1.05 ล้านล้านบาท

สองตัวเลขนี้เป็นข้อมูลปี 2566 จึงใช้เปรียบเทียบขนาดเศรษฐกิจของทั้งสองพื้นที่ในปีเดียวกัน ส่วนอันดับต่อหัวข้างต้นใช้ข้อมูลปี 2567 ซึ่งเป็นคนละปี ไม่ควรนำมาคิดอัตราส่วนข้ามปีกัน

นึกภาพง่าย ๆ เหมือนเค้กสองก้อน กรุงเทพฯ มีเค้กเศรษฐกิจก้อนใหญ่มาก แต่ก็มีประชากรจำนวนมากเช่นกัน ส่วนระยองมีเค้กก้อนเล็กกว่า เมื่อนำมาหารต่อคนแล้วกลับได้ตัวเลขสูงกว่า

ตัวเลขเกือบล้านบาท หมายถึงคนระยองรวยทุกคนไหม?

ไม่ใช่ ตัวเลข 956,135 บาทไม่ได้หมายความว่าคนระยองทุกคนมีรายได้ปีละเกือบล้านบาท เพราะมูลค่าที่เกิดขึ้นในจังหวัดประกอบด้วยส่วนต่าง ๆ ทั้งค่าจ้าง ผลตอบแทนของธุรกิจ ค่าเสื่อมราคา และองค์ประกอบอื่นตามวิธีคำนวณทางเศรษฐกิจ ผลประโยชน์เหล่านี้ไม่ได้กระจายเท่ากันทุกคน และบางส่วนอาจตกแก่เจ้าของกิจการที่อยู่นอกพื้นที่

คนทำงานในจังหวัดเดียวกันจึงอาจมีรายได้และภาระค่าใช้จ่ายต่างกันมาก หากอยากรู้ว่าครัวเรือนมีความเป็นอยู่ดีแค่ไหน ต้องดูข้อมูลรายได้ครัวเรือน หนี้สิน ค่าครองชีพ และการกระจายรายได้ประกอบด้วย

ดังนั้น ระยองคือจังหวัดที่มีมูลค่าเศรษฐกิจเฉลี่ยต่อหัวสูงที่สุดตามข้อมูลปี 2567 ส่วนกรุงเทพฯ มีเศรษฐกิจรวมขนาดใหญ่มาก การเลือกว่าจะเรียกพื้นที่ไหนว่า “รวยที่สุด” จึงต้องบอกเกณฑ์ให้ชัดด้วย