จุดที่ร้อนที่สุดในประเทศไทยอยู่จังหวัดไหนและร้อนแค่ไหน

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

แดดเมืองไทยช่วงหน้าร้อน แค่เดินออกจากบ้านไปปากซอยก็รู้สึกเหมือนความร้อนพุ่งเข้าหน้า บางวันโทรศัพท์บอกอุณหภูมิเกิน 40 องศาเซลเซียส จนอดคิดไม่ได้ว่าประเทศไทยเคยร้อนกว่านี้อีกแค่ไหน

ถ้าย้อนไปดูสถิติของกรมอุตุนิยมวิทยา ตัวเลขสูงสุดไม่ได้เกิดขึ้นเพียงครั้งเดียว และจังหวัดที่ทำสถิติก็มีถึงสองจังหวัด

อุณหภูมิอากาศสูงสุดที่กรมอุตุนิยมวิทยาเคยบันทึกได้คือ 44.6 องศาเซลเซียส วัดได้ที่อำเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน เมื่อวันที่ 28 เมษายน 2559 และอีกครั้งที่อำเภอเมือง จังหวัดตาก เมื่อวันที่ 15 เมษายน 2566 ทั้งสองแห่งจึงครองสถิติร่วมกันตามข้อมูลที่กรมอุตุนิยมวิทยาเผยแพร่ก่อนฤดูร้อนปี 2569

ตัวเลขนี้หมายถึงอุณหภูมิสูงสุดที่ตรวจวัดได้ ณ สถานีในวันนั้น ไม่ได้หมายความว่าทุกจุดในจังหวัดร้อนเท่ากัน หรือสองจังหวัดนี้ร้อนที่สุดทุกวัน และจากข้อมูลที่ตรวจสอบได้ยังยืนยันสถิติล่าสุดหลังฤดูร้อนปี 2569 ไม่ได้

กรมอนามัยระบุสถิติของแม่ฮ่องสอนไว้ในเอกสารด้านสาธารณสุข ส่วนกรณีจังหวัดตาก กรมอุตุนิยมวิทยาเคยชี้แจงผ่านสื่อว่าอุณหภูมิที่สถานีตากวัดได้คือ 44.6 องศาเซลเซียส เท่ากับสถิติเดิมของแม่ฮ่องสอน

จังหวัดทางเหนือปรากฏในรายงานอากาศร้อนจัดบ่อยครั้ง ตัวอย่างเช่น ปี 2567 กรมอุตุนิยมวิทยารายงานอุณหภูมิสูงสุดของปีที่ 44.2 องศาเซลเซียส ณ อำเภอเถิน จังหวัดลำปาง วันที่ 22 เมษายน ส่วนปี 2568 ค่าสูงสุดของปีอยู่ที่ 42.3 องศาเซลเซียส ณ อำเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน วันที่ 27 เมษายน

การเปรียบเทียบนี้เป็นการดูค่าสูงสุดที่เคยวัดได้ในวันหนึ่ง หากถามว่าจังหวัดไหนร้อนต่อเนื่องนานที่สุด หรือมีอุณหภูมิเฉลี่ยทั้งปีสูงที่สุด ต้องใช้ข้อมูลอีกชุดหนึ่ง จึงเอาสถิติ 44.6 องศาไปตอบแทนทุกคำถามไม่ได้

อุณหภูมิอากาศกับความร้อนที่รู้สึกต่างกันได้ ค่าของสถานีอุตุนิยมวิทยาเป็นการวัดอุณหภูมิอากาศ ส่วนความร้อนที่คนรู้สึกเกี่ยวข้องกับความชื้นและสภาพแวดล้อมด้วย หากอากาศชื้น เหงื่อระเหยได้ยาก ร่างกายจึงระบายความร้อนได้ลดลง

เพราะแบบนี้ ตัวเลขดัชนีความร้อนที่เห็นในข่าวอาจสูงกว่าอุณหภูมิอากาศจริง และไม่ควรนำมาเทียบตรง ๆ กับสถิติ 44.6 องศาเซลเซียส เช่นเดียวกับตัวเลขจากพื้นถนนหรือในรถที่จอดตากแดด ซึ่งเป็นการวัดคนละบริเวณกับสถานีตรวจอากาศ

ส่วนสาเหตุที่บางพื้นที่ร้อนจัดนั้นเกี่ยวข้องกับสภาพอากาศในช่วงเวลานั้น เช่น แดดแรง เมฆน้อย ฝนน้อย และลม รวมถึงลักษณะพื้นที่ด้วย ภาคเหนือของไทยมีทั้งเทือกเขาและพื้นที่ระหว่างหุบเขา แต่อุณหภูมิในแต่ละวันยังเปลี่ยนไปตามสภาพอากาศ ไม่สามารถอธิบายด้วยภูมิประเทศเพียงอย่างเดียว

ในวันที่อากาศร้อนจัด ควรพักในที่ร่มหรือบริเวณอากาศถ่ายเท ดื่มน้ำให้เพียงพอ และลดกิจกรรมกลางแจ้งช่วงแดดแรง โดยเฉพาะเด็ก ผู้สูงอายุ และผู้ที่มีโรคประจำตัว

ถ้ามีคนตัวร้อนมาก สับสน ซึม ชัก หรือหมดสติหลังอยู่กลางอากาศร้อน ให้โทร 1669 ทันที ระหว่างรอความช่วยเหลือให้ย้ายเข้าที่ร่มและช่วยลดอุณหภูมิด้วยน้ำเย็นกับการพัดระบายความร้อน

สำหรับคำถามว่าประเทศไทยเคยร้อนถึงไหน ข้อมูลสถิติที่ตรวจสอบได้ชี้ไปที่ อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอนและอำเภอเมืองตาก ซึ่งเคยวัดได้เท่ากันที่ 44.6 องศาเซลเซียส เป็นความร้อนระดับที่การออกไปทำงานหรือทำกิจกรรมกลางแจ้งต้องระวังร่างกายเป็นพิเศษ