“ฮ่องเต้ผู้อาภัพ” สิ้นพระชนม์กว่า 100 ปี เปิดสุสานพบหยกในพระหัตถ์ และสมบัติที่โจรปล้นไม่พบ !

ในบรรดาจักรพรรดิแห่งราชวงศ์ชิง คงมีไม่กี่พระองค์ที่มีพระชนม์ชีพเต็มไปด้วยความพลิกผันเท่ากับจักรพรรดิกวางซวี่ (Guangxu Emperor) พระองค์ขึ้นครองราชย์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์ แต่เมื่อเติบโตขึ้นกลับพยายามปฏิรูปประเทศ และลดอำนาจของกลุ่มอนุรักษนิยม ก่อนจะถูกควบคุมอำนาจโดยซูสีไทเฮา และใช้ชีวิตช่วงท้ายภายใต้การกักบริเวณ

พระองค์สิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ 14 พฤศจิกายน ค.ศ. 1908 ขณะมีพระชนมายุ 37 พรรษา ก่อนซูสีไทเฮาเพียงหนึ่งวัน เหตุการณ์ดังกล่าวทำให้เกิดข้อสงสัยเกี่ยวกับสาเหตุการสิ้นพระชนม์มาอย่างยาวนานแต่เรื่องราวที่น่าสนใจไม่ได้จบลงเพียงเท่านั้น เพราะหลายสิบปีหลังจากนั้น เมื่อมีการเปิดทำความสะอาดสุสานฉงหลิง (Chongling) เจ้าหน้าที่กลับพบวัตถุล้ำค่าที่ยังคงอยู่ในพระหัตถ์ของจักรพรรดิ แม้สุสานจะเคยถูกโจรปล้นไปก่อนหน้านี้แล้วก็ตาม

▪️จักรพรรดิกวางซวี่ ผู้ครองราชย์ตั้งแต่อายุเพียง 3 ชันษา

จักรพรรดิกวางซวี่มีพระนามเดิมว่า ไจ้เทียน (Zaitian) ประสูติเมื่อวันที่ 14 สิงหาคม ค.ศ. 1871 เป็นจักรพรรดิองค์ที่ 11 แห่งราชวงศ์ชิง และเป็นจักรพรรดิองค์ที่ 9 ที่ปกครองจีนภายใต้ราชวงศ์ชิง

พระองค์ขึ้นครองราชย์ในปี ค.ศ. 1875 ขณะมีพระชนมายุเพียง 3 พรรษา โดยมีซูสีไทเฮาเป็นผู้กุมอำนาจทางการเมืองเบื้องหลัง

เมื่อเติบโตขึ้น กวางซวี่ทรงสนับสนุนการปฏิรูปประเทศครั้งสำคัญที่เรียกว่า การปฏิรูปร้อยวัน (Hundred Days’ Reform) ในปี ค.ศ. 1898 ซึ่งมีเป้าหมายปรับปรุงระบบการศึกษา การบริหารราชการ และการทหาร เพื่อให้จีนสามารถรับมือกับความเปลี่ยนแปลงของโลกได้ แต่การปฏิรูปดังกล่าวเผชิญแรงต่อต้านจากกลุ่มผู้มีอำนาจในราชสำนัก จนซูสีไทเฮากลับมากุมอำนาจ และควบคุมพระองค์ไว้ภายในพระราชวัง จากจักรพรรดิผู้มีพระราชอำนาจตามตำแหน่ง พระองค์จึงกลายเป็นผู้ปกครองที่แทบไม่มีอำนาจตัดสินใจทางการเมืองอย่างแท้จริง

▪️สุสานฉงหลิงถูกปล้นในปี 1938

หลังจักรพรรดิกวางซวี่สิ้นพระชนม์ พระบรมศพถูกฝังไว้ที่สุสานฉงหลิง ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของสุสานราชวงศ์ชิงตะวันตกหรือชิงซีหลิง (Western Qing Tombs) ในมณฑลเหอเป่ย ประเทศจีน แต่ในปี ค.ศ. 1938 สุสานแห่งนี้ถูกกลุ่มโจรขุดสุสานบุกเข้าไปปล้นสะดม

รายงานเกี่ยวกับเหตุการณ์ระบุว่า คนร้ายทำลายพระโกศ และนำทรัพย์สินมีค่าจำนวนมากออกไป ทั้งเครื่องประดับ และสิ่งของที่ใช้ในพิธีฝังพระศพ ทำให้ภายในสุสานได้รับความเสียหายอย่างหนัก เหตุการณ์ดังกล่าวทำให้สุสานฉงหลิงกลายเป็นหนึ่งในสุสานราชวงศ์ชิงที่ได้รับความเสียหายจากการปล้นอย่างรุนแรง

อย่างไรก็ตาม โจรปล้นสุสานไม่ได้ค้นพบทรัพย์สินทุกชิ้น เพราะยังมีวัตถุบางส่วนที่ซ่อนอยู่ในตำแหน่ง ซึ่งพวกเขาอาจมองข้ามไป

▪️ปี 1980 เปิดสุสานอีกครั้ง พบหยกในพระหัตถ์จักรพรรดิ

ในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1980 เจ้าหน้าที่ด้านโบราณวัตถุของสุสานราชวงศ์ชิงได้ดำเนินการทำความสะอาด และบูรณะภายในสุสานฉงหลิง เพื่อรักษาสภาพโบราณสถาน  และตรวจสอบสิ่งของที่ยังหลงเหลืออยู่ ระหว่างการตรวจสอบ มีการพบว่าวัตถุบางชิ้นยังคงอยู่กับพระศพของจักรพรรดิกวางซวี่ โดยเฉพาะสิ่งของที่พระองค์ทรงกำไว้ในพระหัตถ์ซ้าย

ข้อมูลจากบทสัมภาษณ์ผู้เชี่ยวชาญด้านประวัติศาสตร์ราชวงศ์ชิงระบุว่า พบวัตถุสำคัญ ได้แก่

• กำไลหยกสีเขียวสองวงที่สวมซ้อนกัน ลักษณะเป็นหยกเนื้อเขียวหรือหยกเจไดต์
• หยกสีขาวทรงรี แกะสลักลวดลายเป็ดคู่ และดอกบัว

วัตถุเหล่านี้รอดพ้นจากการถูกปล้นไปพร้อมกับทรัพย์สินอื่นๆภายในสุสาน

สิ่งที่น่าสนใจคือ ข้อมูลดังกล่าวระบุว่า วัตถุทั้งสองกลุ่มอยู่ในพระหัตถ์ซ้าย ไม่ใช่กำไลหยกอยู่มือซ้าย และหยกเหอเทียนอยู่มือขวาตามที่เรื่องเล่าบางแห่งนำเสนอ

ส่วนการระบุว่า หยกสีขาวชิ้นนั้นเป็นหยกเหอเทียนหรือไม่ ควรมีหลักฐานการตรวจสอบชนิดวัสดุโดยตรงก่อนสรุป

▪️สมบัติใต้พระโกศที่โจรปล้นไม่พบคืออะไร ?

การตรวจสอบสุสานฉงหลิงยังนำไปสู่การค้นพบอีกเรื่องหนึ่งคือ สิ่งที่เรียกว่า จินจิ่ง (金井) หรือบ่อน้ำทองคำ ซึ่งเป็นตำแหน่งพิเศษใต้บริเวณพระโกศตามคติการสร้างสุสานจีนโบราณ

ตามคำอธิบายของผู้เชี่ยวชาญ จินจิ่งเป็นตำแหน่งสำคัญทางพิธีกรรม และความเชื่อเกี่ยวกับการฝังศพ โดยอาจมีการนำวัตถุล้ำค่าบางอย่างไปวางไว้ เพื่อความเป็นสิริมงคล และป้องกันสิ่งไม่ดีตามคติในอดีต

ในการทำความสะอาดสุสานฉงหลิง เจ้าหน้าที่พบว่า ภายในตำแหน่งดังกล่าวยังมีวัตถุที่โจรปล้นสุสานไม่ได้ค้นพบมากกว่า 20 ชิ้น สิ่งของที่มีการกล่าวถึง ได้แก่ ลูกเหล็กแบบลูกแม่ลูก รวมถึงนาฬิกาพกเงินและวัตถุอื่นๆที่ยังคงสภาพอยู่

การค้นพบนี้สะท้อนให้เห็นว่า แม้สุสานจะถูกปล้นอย่างหนัก แต่ความเข้าใจเกี่ยวกับโครงสร้าง และธรรมเนียมการฝังพระศพของราชวงศ์ชิงยังมีความสำคัญต่อการค้นหาวัตถุที่หลงเหลืออยู่

▪️ปริศนาการสิ้นพระชนม์ : กวางซวี่ถูกวางยาพิษจริงหรือไม่ ?

นอกจากเรื่องการค้นพบวัตถุล้ำค่าแล้ว อีกหนึ่งปริศนาที่ทำให้จักรพรรดิกวางซวี่ได้รับความสนใจจากนักประวัติศาสตร์มาอย่างต่อเนื่องคือ สาเหตุการสิ้นพระชนม์

พระองค์สิ้นพระชนม์ในวันที่ 14 พฤศจิกายน ค.ศ. 1908 ก่อนซูสีไทเฮาเพียงหนึ่งวัน จึงเกิดข้อสงสัยว่า การสิ้นพระชนม์อาจเกี่ยวข้องกับการวางยาพิษหรือไม่

ในปี ค.ศ. 2008 คณะนักวิจัยจีนได้เผยแพร่ผลการศึกษาทางนิติวิทยาศาสตร์ โดยตรวจสอบตัวอย่างเส้นพระเกศา กระดูก   และเครื่องแต่งพระองค์ที่เก็บรักษาไว้

ผลการศึกษาพบสารหนูในปริมาณสูงผิดปกติ โดยตัวอย่างเส้นพระเกศาบางส่วนมีปริมาณสารหนูสูงถึง 2,404 ไมโครกรัมต่อกรัม ซึ่งสูงกว่าค่าปกติอย่างมาก คณะวิจัยจึงสรุปว่า จักรพรรดิกวางซวี่สิ้นพระชนม์จากพิษสารหนูในปริมาณร้ายแรง

อย่างไรก็ตาม ผลการศึกษาที่สนับสนุนการเสียชีวิตจากพิษสารหนู ไม่ได้ทำให้สามารถระบุผู้ลงมือหรือผู้สั่งการได้อย่างแน่ชัดว่าเป็นใคร ประเด็นเรื่องผู้ที่อยู่เบื้องหลังจึงยังเป็นข้อถกเถียงทางประวัติศาสตร์

▪️บทสรุป : สิ่งของที่รอดจากโจรปล้นสุสาน และเรื่องราวของจักรพรรดิผู้ถูกจดจำ

เรื่องราวของจักรพรรดิกวางซวี่ไม่ได้มีเพียงชีวิตทางการเมืองที่เต็มไปด้วยข้อจำกัด แต่ยังมีปริศนาหลังการสิ้นพระชนม์ที่ได้รับความสนใจมาจนถึงปัจจุบัน

การค้นพบกำไลหยก และหยกแกะสลักในพระหัตถ์ รวมถึงวัตถุที่ซ่อนอยู่ในจินจิ่งใต้บริเวณพระโกศ เป็นหลักฐานที่ช่วยให้เข้าใจธรรมเนียมการฝังพระศพ และวัฒนธรรมของราชสำนักชิงได้มากขึ้น

แม้จะมีเรื่องเล่าบางแห่งตีความว่าวัตถุเหล่านี้เป็นสิ่งของที่จักรพรรดิทรงหวงแหนหรือเป็นสัญลักษณ์ของอิสรภาพที่พระองค์ไม่เคยได้รับในชีวิต แต่ยังไม่มีหลักฐานยืนยันความหมายส่วนพระองค์ดังกล่าวอย่างชัดเจน

สิ่งที่ยืนยันได้คือ แม้เวลาจะผ่านไปกว่าหนึ่งศตวรรษหลังการสิ้นพระชนม์ เรื่องราวของจักรพรรดิกวางซวี่ยังคงเป็นหนึ่งในปริศนาที่ทำให้ผู้สนใจประวัติศาสตร์จีนย้อนกลับไปศึกษาอยู่เสมอ