AI พยากรณ์พายุเฮอริเคนได้เร็วขึ้นหนึ่งวันจริงหรือ แล้วนักพยากรณ์ยังจำเป็นอยู่ไหม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น

แบบจำลอง WeatherNext Cyclones มีความแม่นยำล่วงหน้าเฉลี่ยดีกว่าแบบจำลองเดิมราวหนึ่งวันจากการทดสอบย้อนหลัง แต่ไม่ได้หมายความว่าจะสามารถออกคำเตือนจริงได้ล่วงหน้าเพิ่มขึ้น 24 ชั่วโมงในทุกเหตุการณ์ เพราะคำว่า “หนึ่งวัน” ในงานวิจัยหมายถึง แบบจำลองนี้สามารถคาดการณ์ล่วงหน้าได้ไกลขึ้นอีกหนึ่งวันโดยที่ยังรักษาความแม่นยำในระดับเดียวกับแบบจำลองมาตรฐานเดิมไว้ได้

ระบบดังกล่าวมีชื่อว่า WeatherNext Cyclones (WN-C) พัฒนาขึ้นเพื่อพยากรณ์ทั้งแนวเส้นทาง ระดับความรุนแรง และรัศมีลมของพายุหมุนเขตร้อน โดยระบบสามารถประมวลผลจำลองสถานการณ์ได้มากถึง 1,000 รูปแบบ เพื่อสะท้อนความเป็นไปได้ที่หลากหลาย โมเดลจะนำข้อมูลสภาพอากาศขนาดใหญ่ทั่วโลกมาวิเคราะห์ร่วมกับสถิติเส้นทางพายุ ช่วยให้ประเมินทิศทางการเคลื่อนตัว ความเร็วลม และขอบเขตความเสียหายได้พร้อมกันอย่างครอบคลุม

จากรายงานในวารสาร Nature ได้ทำการประเมินผลกับพายุที่เกิดขึ้นจริงระหว่างปี 2023–2025 โดยแยกชุดข้อมูลทดสอบออกมาต่างหาก สำหรับการพยากรณ์เส้นทางล่วงหน้า 5 วัน WN-C มีค่าความคลาดเคลื่อนเฉลี่ยอยู่ที่ 230 กิโลเมตร ในขณะที่ระบบมาตรฐานอย่าง ENS มีความคลาดเคลื่อน 370 กิโลเมตร และระบบ GenCast อยู่ที่ 335 กิโลเมตร

นอกจากนี้ เมื่อเปรียบเทียบระยะเวลาที่แต่ละระบบยังคงรักษาค่าความคลาดเคลื่อนให้อยู่ในระดับ 230 กิโลเมตร พบว่าระบบ ENS รักษาเกณฑ์นี้ไว้ได้เมื่อพยากรณ์ล่วงหน้าประมาณ 3 วัน 18 ชั่วโมง ขณะที่ WN-C สามารถรักษาความแม่นยำระดับนี้ได้ไกลถึง 5 วัน งานวิจัยจึงระบุว่า WN-C ได้เปรียบด้านกรอบเวลาพยากรณ์มากกว่า ENS ราว 30 ชั่วโมง และดีกว่า GenCast ประมาณ 24 ชั่วโมง ซึ่งเป็นตัวเลขเปรียบเทียบทางสถิติความคลาดเคลื่อน ไม่ใช่การการันตีว่าจะรู้จุดพายุขึ้นฝั่งได้ล่วงหน้าเป๊ะๆ เสมอไป

ทั้งนี้ ประสิทธิภาพยังขึ้นอยู่กับพายุแต่ละลูกและปัจจัยแวดล้อม แม้ WN-C จะคาดการณ์เส้นทางได้แม่นยำกว่า ENS และประเมินความแรงกับรัศมีลมได้ดีกว่าแบบจำลองเฉพาะทางอย่าง HAFS แต่ก็ไม่ได้หมายความว่า AI จะทำงานถูกต้องสมบูรณ์แบบในทุกครั้งจนเข้ามาแทนที่การตัดสินใจของผู้เชี่ยวชาญได้ทั้งหมด

ในฤดูเฮอริเคนแอตแลนติกปี 2025 ทีมวิจัยได้เริ่มส่งผลการคาดการณ์แบบทดลองให้แก่ศูนย์เฮอริเคนแห่งชาติสหรัฐฯ (NHC) เพื่อให้นักพยากรณ์นำไปใช้เป็นข้อมูลประกอบการทำงานจริง นักอุตุนิยมวิทยายังคงมีบทบาทสำคัญในการตรวจสอบข้อมูลหน้างาน เปรียบเทียบกับแบบจำลองต่างๆ และตัดสินใจออกประกาศเตือนภัยอย่างเป็นทางการ สำหรับประชาชนทั่วไป รวมถึงในประเทศไทย ควรติดตามข่าวสารและประกาศเตือนภัยจากกรมอุตุนิยมวิทยาเป็นหลัก ไม่ควรนำแผนที่จากระบบทดลองไปใช้อ้างอิงแทนประกาศทางการ

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th