NASA เลือกโครงการวิทยาศาสตร์ภาคประชาชนใหม่ 19 โครงการ: คนทั่วไปจะได้ช่วยนักวิทยาศาสตร์ทำงานแบบไหน?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

NASA คัดเลือกข้อเสนอใหม่ 19 รายการในปี 2026 แบ่งเป็น 12 ข้อเสนอจาก Citizen Science Seed Funding Program และ 7 ทีมจาก Science Activation ตัวอย่างงานมีตั้งแต่จำแนกภาพกาแล็กซีไปจนถึงติดตามสภาพแวดล้อมในอะแลสกา แต่ประกาศครั้งนี้ไม่ได้เป็นใบสมัครเดียวที่เปิดให้ทุกคนเข้าร่วมพร้อมกัน

โครงการทุน Citizen Science Seed Funding ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์และผู้เชี่ยวชาญพัฒนางานวิจัยที่ให้ประชาชนมีส่วนร่วม เช่น ช่วยวิเคราะห์ภาพหรือเก็บข้อมูล ส่วน Science Activation เชื่อมผู้เรียนและชุมชนกับข้อมูลและนักวิทยาศาสตร์ NASA ทั้งเจ็ดทีมที่ได้รับเลือกจะทำงานกับวิทยาศาสตร์ภาคประชาชนโดยตรงหรือเกี่ยวข้องกับวิทยาศาสตร์ชุมชน ซึ่งชุมชนมีบทบาทกำหนดโจทย์และทิศทางงานมากขึ้น

คนที่ชอบดูภาพอาจเริ่มจากงานศึกษาการรวมตัวของกาแล็กซี ทีมนักวิจัยจะให้ผู้ร่วมโครงการจำแนกภาพจำลองเพื่อช่วยดูว่ากาแล็กซีเปลี่ยนแปลงอย่างไร ส่วน Overlap Zoo ชวนสังเกตคู่กาแล็กซีที่ภาพดูซ้อนกัน แสงจากกาแล็กซีด้านหลังช่วยให้นักดาราศาสตร์เห็นฝุ่นในกาแล็กซีด้านหน้าและประเมินได้ว่ามีฝุ่นมากแค่ไหน NASA ระบุว่า Overlap Zoo เปิดให้ร่วมแล้ว และผู้ใช้คอมพิวเตอร์ที่ต่ออินเทอร์เน็ตสามารถเริ่มได้

อีกหลายงานให้ช่วยอ่านข้อมูลจากกล้องอวกาศ Rogue Worlds จะใช้ข้อมูลจากกล้อง SPHEREx ค้นหาดาวเคราะห์ที่ลอยอิสระและดาวแคระน้ำตาลในกลุ่มดาวอายุน้อย ส่วน Planet Hunters Roman วางแผนให้ผู้ร่วมโครงการช่วยหาเบาะแสดาวเคราะห์นอกระบบจากข้อมูลกล้อง Roman โดยสังเกตว่าแรงโน้มถ่วงทำให้แสงดาวเบนไปอย่างไร งานเหล่านี้อาศัยการแยกแยะรูปแบบในข้อมูล ไม่ใช่การออกไปส่องกล้องด้วยตนเอง

โครงการ Space Weather UnderGround ใช้เครื่องวัดสนามแม่เหล็กราคาประหยัดที่ผู้เข้าร่วมติดตั้งและดูแลในอะแลสกา ข้อมูลจะช่วยติดตามการรบกวนของสนามแม่เหล็กโลกจากลมสุริยะ ส่วน Arctic LENS ชวนคนในอะแลสกาบันทึกหิมะ น้ำแข็ง แสงเหนือ และการเริ่มผลิใบ เพื่อช่วยติดตามสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนไป ทั้งสองตัวอย่างมีเงื่อนไขด้านพื้นที่ ผู้สนใจที่อยู่นอกอะแลสกาจึงเข้าร่วมแทนกันไม่ได้

งานของ Science Activation บางทีมเหมาะกับห้องเรียน เช่น Growing Beyond Earth ให้ครูและนักเรียนระดับมัธยมในสหรัฐฯ ทดลองปลูกพืชเพื่อดูว่าชนิดใดเหมาะกับภารกิจอวกาศ ขณะที่ทีม RIPPLES ขยายการเฝ้าระดับน้ำในทะเลสาบและอ่างเก็บน้ำ ข้อมูลจากผู้ร่วมกิจกรรมจะช่วยตรวจสอบการสังเกตจากดาวเทียม SWOT ของ NASA งานสองแบบนี้ต่างกันทั้งกลุ่มคนและเครื่องมือที่ใช้

ถ้าสนใจ ให้ดูหน้าโครงการแต่ละงานก่อนเริ่ม เพราะบางงานเปิดให้ร่วมผ่านคอมพิวเตอร์ บางงานต้องมีโทรศัพท์ กล้อง หรือเครื่องวัด และบางงานรับเฉพาะครูหรือคนในพื้นที่ NASA มีหน้าแยกโครงการที่ระบุลักษณะผู้เข้าร่วมไว้ เช่น Overlap Zoo รับผู้ใช้ที่มีอินเทอร์เน็ต ส่วน Growing Beyond Earth ระบุกลุ่มครูระดับมัธยมในสหรัฐฯ การได้รับเลือกในประกาศเดียวกันจึงไม่ได้แปลว่าทุกโครงการเปิดรับคนกลุ่มเดียวกัน

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th