แมวสามสีมีตัวผู้ได้ แต่พบได้น้อยเพราะยีนสีอยู่บน X
* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ
แมวสามสีมีตัวผู้ได้ แต่พบได้น้อย เพราะปื้นสีส้มกับดำหรือน้ำตาลเกิดจากยีนสีที่อยู่บนโครโมโซม X ส่วนปื้นขาวมาจากยีนอีกตำแหน่งหนึ่ง แมวตัวเมียมี X สองชุด จึงอาจมียีนสีส้มบนชุดหนึ่งและแบบไม่ส้มบนอีกชุดหนึ่งได้ เมื่อเซลล์เม็ดสีแต่ละกลุ่มเลือกใช้ X คนละชุด ขนจึงเกิดเป็นปื้นสลับสี
ช่วงที่ตัวอ่อนกำลังพัฒนา เซลล์ตัวเมียจะเลือกใช้ X เพียงหนึ่งชุดในแต่ละเซลล์แบบสุ่ม เซลล์ลูกที่แบ่งตัวต่อจากกลุ่มเดียวกันจะใช้ X ชุดเดิมต่อไป เมื่อ X ที่ทำงานมียีนสีส้ม ขนในกลุ่มเซลล์นั้นจะเป็นส้ม ส่วนกลุ่มที่เปิดใช้ X แบบไม่ส้มจะสร้างขนดำหรือน้ำตาล กระบวนการนี้เรียกว่า การปิดการทำงานของโครโมโซม X และทำให้ผิวหนังเกิดเป็นปื้นสีต่างกัน
งานวิจัยในวารสาร Current Biology ปี 2025 พบสาเหตุระดับโมเลกุลของขนสีส้ม คือมีชิ้นส่วน DNA ยาวราว 5 กิโลเบสหายไปจากบริเวณควบคุมยีน ARHGAP36 การลบนี้ทำให้ ARHGAP36 แสดงออกในเซลล์เม็ดสี และลดการแสดงออกของยีนที่ใช้สร้างเม็ดสีดำหรือน้ำตาล จึงเอื้อให้เกิดขนโทนแดงเหลือง ส่วนปื้นส้มกับดำในแมวตัวเมียเกิดจากเซลล์แต่ละกลุ่มใช้ X คนละชุด
สีขาวมีที่มาอีกทาง งานวิจัยเดียวกันอธิบายว่าปื้นขาวของแมวคาลิโกสัมพันธ์กับยีนสร้างลายขาวที่ตำแหน่ง KIT บนโครโมโซมร่างกาย ไม่ใช่ X จึงเห็นสีส้มกับดำจากการปิด X สลับกัน และเห็นปื้นขาวจากยีน KIT ประกอบกันเป็นสามสี
แมวตัวผู้ทั่วไปมีโครโมโซม XY และมี X เพียงชุดเดียว จึงมักมีสีส้มทั้งตัวหรือไม่มีสีส้ม ตัวผู้ลายสามสีเกิดได้เมื่อมีความเปลี่ยนแปลงของโครโมโซมหรือมีเซลล์มากกว่าหนึ่งชุด เช่น XXY หรือภาวะไคเมรา บททบทวนในปี 1975 รวบรวมรายงานแมวตัวผู้ที่มีปื้นส้มสลับดำ หรือมีสีขาวร่วมด้วย 25 ตัว พบโครโมโซม XXY ใน 16 ตัว และระบุว่าเกือบทั้งหมดเป็นหมัน ตัวเลขนี้มาจากกรณีที่เคยมีรายงาน ไม่ใช่การสำรวจแมวตัวผู้ทั้งหมด จึงใช้บอกอัตราการเกิดจริงไม่ได้
สีขนช่วยอธิบายกลไกทางพันธุกรรมได้ แต่ใช้ยืนยันชุดโครโมโซมหรือภาวะเจริญพันธุ์ของแมวตัวใดตัวหนึ่งไม่ได้ ต้องตรวจเป็นรายตัวจึงทราบสาเหตุ
ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th
เปิด 5 ประเทศในโลกที่ใช้ “ระบบกษัตริย์” สืบทอดยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ บางราชวงศ์มีรากเก่าแก่กว่าพันปี!
เปิดประวัติ 5 ตระกูลขุนนางผู้ทรงอิทธิพลของไทย จากราชสำนักโบราณสู่ชื่อสกุลที่ยังปรากฏถึงปัจจุบัน
เปิด 5 สิ่งของไม่ควรวางบนโต๊ะรับแขก โบราณเชื่อขัดโชคลาภ-เงินทองรั่วไหล
เลขกำลังวันอังคาร งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขเด่น 7 ตัว พร้อมเลขวงกลมและแนวทางจับคู่ 2 ตัว–3 ตัว!
แปรงฟันก่อนนอนสำคัญที่สุดในวัน เพราะตอนหลับน้ำลายหยุดช่วยฟัน แบคทีเรียทำงานเต็มที่
น้องอันดามัน” เยี่ยมบุ๋ม ปนัดดา รอบ 2 เจอสื่อถามถึงแม่ เผยคำตอบสั้น ๆ ทำเอาหลายคนเข้าใจทันทีว่าทำไมไม่พูด!
กินดินแก้พิษ! ทำไมนกแก้วในป่าอเมซอนจึงพากันมากินดินเหนียว ทั้งที่มีผลไม้และเมล็ดพืชให้กินมากมาย?
ประวัติการสักยันต์ จากความเชื่อโบราณสู่ศาสตร์แห่งความศักดิ์สิทธิ์ ใครเป็นผู้ริเริ่ม และมีต้นกำเนิดมาจากประเทศใด?
แม่ทำเนียนลอตเตอรี่เปิด 10 เลขเด็ดงวด 1 ธ.ค. 69 เทียบโพย 3 สำนักดัง ส่องเลขมงคลและข้อมูลสลากสัญจร จ.ตาก
ประวัตินามสกุลคนไทย เมื่อก่อนตั้งได้ แต่เดี๋ยวนี้ห้ามตั้ง
NASA เดินหน้าพัฒนายานสำรวจดวงจันทร์ เตรียมปูทางสร้างฐานมนุษย์บนดวงจันทร์ในอนาคต
ทามาริลโล ผลไม้หน้าตาคล้ายมะเขือเทศที่เติบโตบนไม้พุ่ม พร้อมรสเปรี้ยวหวานอันเป็นเอกลักษณ์
เปิด 5 สิ่งของไม่ควรวางบนโต๊ะรับแขก โบราณเชื่อขัดโชคลาภ-เงินทองรั่วไหล
กินดินแก้พิษ! ทำไมนกแก้วในป่าอเมซอนจึงพากันมากินดินเหนียว ทั้งที่มีผลไม้และเมล็ดพืชให้กินมากมาย?
ทำไมน้ำพุร้อนเยลโลว์สโตนถึงมีสีฟ้าสดใส? เบื้องหลังสีสันมหัศจรรย์ไม่ได้เกิดจากสารเคมีอย่างเดียว!
ทามาริลโล ผลไม้หน้าตาคล้ายมะเขือเทศที่เติบโตบนไม้พุ่ม พร้อมรสเปรี้ยวหวานอันเป็นเอกลักษณ์
