ประเทศไทยมีบ้านว่างกี่หลัง ? เปิดตัวเลขอสังหาริมทรัพย์ที่ชวนคิด เมื่อหลายคนยังซื้อบ้านไม่ไหว

บ้านสักหลังเป็นความฝันของคนจำนวนไม่น้อย แต่ในวันที่ราคาที่อยู่อาศัยสูงขึ้น รายได้ไม่ทันค่าครองชีพ และการขอสินเชื่อไม่ใช่เรื่องง่าย กลับมีข้อมูลว่าประเทศไทยมีบ้านที่ไม่มีผู้เข้าอยู่อาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก

คำถามที่ตามมาคือ ประเทศไทยมีบ้านว่างมากแค่ไหน และเหตุใดบ้านที่มีอยู่จึงไม่ได้หมายความว่าทุกคนจะสามารถเข้าถึงที่อยู่อาศัยได้ ?

▪️บ้านว่างทั่วประเทศกว่า 1.64 ล้านหน่วย

ผลสำรวจของ Agency for Real Estate Affairs (AREA) ซึ่งเผยแพร่ในเดือนพฤศจิกายน 2568 ประเมินว่า ประเทศไทยมีบ้านว่างประมาณ 1,644,419 หน่วย คิดเป็นมูลค่ารวมประมาณ 3.45 ล้านล้านบาทในจำนวนนี้ พื้นที่กรุงเทพฯ และปริมณฑลมีบ้านว่างประมาณ 734,893 หน่วย

อย่างไรก็ตาม ตัวเลขนี้เป็นผลสำรวจ และประมาณการของหน่วยงานวิจัยอสังหาริมทรัพย์ ไม่ใช่ตัวเลขสำมะโนบ้านว่างอย่างเป็นทางการที่ครอบคลุมบ้านทุกประเภท

ที่สำคัญ AREA ใช้คำว่า “บ้านว่าง” ในความหมายเฉพาะ โดยนับบ้านแนวราบ  และห้องชุดที่สร้างเสร็จแล้ว มีไว้เพื่อซื้อขาย แต่ไม่มีผู้เข้าอยู่อาศัย หรือมีการใช้ไฟฟ้าไม่เกิน 15 หน่วยต่อเดือนตามเกณฑ์สำรวจ จึงไม่ได้รวมอพาร์ตเมนต์ หอพัก และที่อยู่อาศัยให้เช่าทุกประเภท

บ้านว่างตามการสำรวจนี้จึงไม่จำเป็นต้องเป็นบ้านร้างที่ถูกทิ้งไว้โดยไม่มีเจ้าของ และไม่ได้หมายความว่าบ้านทุกหลังสามารถนำมาให้ผู้มีรายได้น้อยเข้าอยู่ได้ทันที

▪️เหตุใดมีบ้านว่าง แต่คนบางกลุ่มยังไม่มีบ้าน ?

สาเหตุสำคัญคือ “การมีบ้านอยู่ในตลาด” กับ “การที่ประชาชนสามารถจ่ายเพื่ออยู่อาศัยได้” เป็นคนละเรื่องกัน

บ้านที่ว่างอาจมีราคาสูงเกินกำลังซื้อ อยู่ในทำเลที่ไม่ตรงกับสถานที่ทำงานหรือมีค่าเดินทาง และค่าใช้จ่ายในการอยู่อาศัยสูง ขณะที่บางครัวเรือนอาจมีรายได้ไม่เพียงพอต่อการขอสินเชื่อ แม้จะสามารถจ่ายค่าเช่าได้อย่างสม่ำเสมอก็ตาม

นอกจากนี้ บ้านบางหลังอาจเป็นทรัพย์สินที่ซื้อไว้ลงทุน บ้านที่ยังขายไม่ออกหรือห้องชุดที่เจ้าของซื้อไปแล้วแต่ไม่ได้เข้าอยู่ ซึ่งแต่ละกรณีมีเงื่อนไขการนำกลับมาใช้ประโยชน์แตกต่างกัน

ดังนั้น การเห็นตัวเลขบ้านว่างจำนวนมากจึงยังไม่เพียงพอที่จะสรุปว่า ประเทศไทยมีบ้านเพียงพอสำหรับทุกคนแล้ว เพราะต้องพิจารณาทั้งราคา ทำเล สภาพบ้าน สิทธิในการครอบครอง และความสามารถในการเข้าถึงที่อยู่อาศัยควบคู่กัน

▪️บ้านว่างจะช่วยแก้ปัญหาที่อยู่อาศัยได้อย่างไร ?

แนวทางหนึ่งที่น่าพิจารณาคือ การส่งเสริมให้บ้านที่ไม่ได้ใช้งานกลับเข้าสู่ตลาดเช่าหรือขายในราคาที่เหมาะสม โดยอาจมีระบบกลางช่วยเชื่อมโยงเจ้าของบ้านกับผู้ที่ต้องการที่อยู่อาศัย

อย่างไรก็ตาม การดำเนินการต้องคำนึงถึงค่าใช้จ่ายในการซ่อมแซม ความปลอดภัย ภาษี ภาระหนี้ และความสมัครใจของเจ้าของทรัพย์สินด้วย เพราะไม่ใช่บ้านว่างทุกหลังที่จะพร้อมนำมาใช้ประโยชน์ทันที

อีกด้านหนึ่ง ภาครัฐยังจำเป็นต้องพิจารณาการพัฒนาที่อยู่อาศัยราคาย่อมเยา ระบบขนส่งสาธารณะ และการกระจายโอกาสในการทำงาน เพื่อให้ประชาชนสามารถเลือกที่อยู่อาศัยที่สอดคล้องกับรายได้ และชีวิตประจำวันได้มากขึ้น

▪️สรุป : บ้านว่างจำนวนมาก ไม่ได้แปลว่าทุกคนมีบ้านได้

ตัวเลขบ้านว่างกว่า 1.64 ล้านหน่วยจากการประมาณการของ AREA ในปี 2568 ชวนให้สังคมตั้งคำถามถึงการใช้ประโยชน์จากอสังหาริมทรัพย์ที่มีอยู่ แต่โจทย์สำคัญไม่ได้อยู่ที่จำนวนบ้านเพียงอย่างเดียว หากอยู่ที่ว่าบ้านเหล่านั้นอยู่ที่ไหน มีราคาเท่าไร  และสามารถเข้าถึงได้จริงหรือไม่ เพราะท้ายที่สุดแล้ว บ้านไม่ได้เป็นเพียงทรัพย์สินเพื่อการลงทุน แต่ยังเป็นพื้นที่สำหรับการพักผ่อน สร้างครอบครัว และใช้ชีวิตอย่างมั่นคงด้วย