ปลากัดขึ้นมาฮุบอากาศ ทั้งที่ยังมีเหงือกให้ใช้

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

ปลากัดพุ่งขึ้นแตะผิวน้ำ อ้าปากรับอากาศ แล้วว่ายกลับลงไปอย่างรวดเร็ว จังหวะสั้น ๆ นี้เกี่ยวกับระบบหายใจของมันโดยตรง

ปลากัดรับออกซิเจนได้ทั้งจากอากาศและจากน้ำ งานทดลองของ Alton และคณะในปี 2013 อธิบายว่าปลากัดมีอวัยวะช่วยหายใจที่เรียกว่า “อวัยวะเขาวงกต” สำหรับรับออกซิเจนจากอากาศ ขณะเดียวกันเหงือกและผิวหนังก็แลกเปลี่ยนก๊าซกับน้ำได้ การขึ้นมาฮุบอากาศจึงเป็นทางเสริมของระบบหายใจ ไม่ได้เข้ามาแทนเหงือก

ปลากัดตัวผู้มักแสดงท่าขู่เมื่อเผชิญหน้ากับคู่แข่ง ระหว่างนั้นมันกางฝาปิดเหงือกและเคลื่อนไหวมากขึ้น งานวิจัยอธิบายว่าท่าดังกล่าวอาจขัดขวางการแลกเปลี่ยนก๊าซกับน้ำ ขณะที่การแสดงท่าก็เพิ่มความต้องการออกซิเจน นักวิจัยจึงวัดว่าปลาจัดการหายใจจากน้ำและอากาศอย่างไร

เมื่อเทียบช่วงพักกับช่วงแสดงท่าขู่ ผลเฉลี่ยของปลากัดตัวผู้เปลี่ยนไปดังนี้

• การใช้ออกซิเจนรวมเป็น 2.1 เท่าของช่วงพัก

• ความถี่ในการขึ้นมาหายใจอากาศเป็น 2.3 เท่า

• ปริมาณออกซิเจนที่รับจากอากาศเป็น 3.2 เท่า

ผลที่เพิ่มขึ้นมาจากความถี่ในการขึ้นมาหายใจเป็นหลัก ไม่ใช่การรับออกซิเจนต่อครั้งที่มากขึ้น ส่วนการแลกเปลี่ยนก๊าซทางน้ำไม่เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญในช่วงแสดงท่า เมื่อใช้แรงมากขึ้น ปลากัดจึงขึ้นมาหายใจอากาศถี่กว่าเดิม เพื่อเติมออกซิเจนให้ทันกับความต้องการที่เพิ่มขึ้น

งานนี้ศึกษาปลากัดตัวผู้ 13 ตัวในช่วงพัก แต่หนึ่งตัวไม่แสดงท่าขู่ จึงเหลือ 12 ตัวในการวัดช่วงแสดงท่า โดยกระตุ้นให้ปลาแสดงท่าด้วยการให้เห็นตัวผู้ตัวอื่นหรือกระจกเงา ตัวเลขจึงอธิบายกลุ่มปลาภายใต้สภาพทดลอง ไม่ใช่ค่าคงที่ของปลากัดทุกตัว และงานนี้ไม่ได้ตรวจคุณภาพน้ำในตู้เลี้ยงตามบ้าน การเห็นปลากัดขึ้นมาฮุบอากาศเพียงอย่างเดียวจึงไม่พอจะบอกว่าน้ำในตู้มีปัญหา

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th