“น้ำท่วมรอบ 100 ปี” ไม่ได้แปลว่าต้องรอครบศตวรรษ
* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ
พอได้ยินข่าวว่าแม่น้ำแห่งหนึ่งเจอ “น้ำท่วมรอบ 100 ปี” ชื่อเรียกนี้ฟังเหมือนเหตุการณ์ต้องเว้นช่วงครบศตวรรษก่อนจะกลับมา
คำว่า “น้ำท่วมรอบ 100 ปี” หมายถึง ณ จุดที่ประเมิน มีโอกาสราว 1% ในปีใดปีหนึ่งที่น้ำจะถึงหรือเกินระดับน้ำท่วมตามเกณฑ์นั้น สำนักงานสำรวจธรณีวิทยาสหรัฐฯ (USGS) เรียกตัวเลขนี้ว่าโอกาสเกิดน้ำท่วมรายปี การประเมินอาศัยข้อมูลระดับน้ำและปริมาณน้ำสูงสุดที่บันทึกได้ในแต่ละปีจากสถานีวัดตามลำน้ำ คำว่า “100 ปี” จึงเป็นค่าทางสถิติ ไม่ใช่วันที่นัดหมายว่าน้ำจะมา
ภายใต้ค่าประเมินเดิม หากน้ำท่วมถึงเกณฑ์ปีนี้ โอกาสของปีถัดไปก็ยังไม่หายไป เหตุระดับเดียวกันจึงเกิดซ้ำสองปีติดกันได้
เมื่อมองช่วงยาว โอกาสสะสมมากขึ้น USGS ยกตัวอย่างบ้านในพื้นที่น้ำท่วมระดับ 1% AEP โดยเทียบโอกาสดังนี้
• ในหนึ่งปี: โอกาสประมาณ 1% ที่น้ำจะถึงหรือเกินเกณฑ์
• ในช่วง 30 ปี: บ้านในตัวอย่างมีโอกาสราว 26% ที่จะถูกน้ำท่วมอย่างน้อยหนึ่งครั้ง
ที่มาของ 26% คือคิดโอกาสที่ไม่เกิดเหตุในแต่ละปีไว้ 99% แล้วคูณต่อเนื่อง 30 ปี: 0.99 ยกกำลัง 30 เหลือประมาณ 74% ที่ไม่เจอเลย ส่วนโอกาสเจออย่างน้อยหนึ่งครั้งจึงเป็นส่วนที่เหลือราว 26% วิธีคิดนี้สมมติให้โอกาสรายปี 1% คงเดิมและคิดแต่ละปีเป็นโอกาสแยกกันตลอดช่วงนั้น
เลข 1% ไม่ได้ใช้แทนความเสี่ยงของทุกพื้นที่กว้าง ๆ เหมือนกัน USGS ประเมินจากค่าสูงสุดของกระแสน้ำรายปีที่สถานีวัดแห่งหนึ่ง ตัวเลขจึงผูกกับจุดวัดและระดับหรือปริมาณน้ำตามเกณฑ์ที่ใช้คำนวณ ฝนหนักระดับหนึ่งก็ไม่ได้แปลว่าจะทำให้ทุกลำน้ำเกิดน้ำท่วมตามเกณฑ์เดียวกัน
ค่าประเมินยังเปลี่ยนได้เมื่อมีข้อมูลใหม่หรือสภาพพื้นที่เปลี่ยน USGS ระบุว่าความแม่นยำขึ้นกับจำนวนและคุณภาพของข้อมูล การใช้ที่ดิน วัฏจักรภูมิอากาศ และความเหมาะสมของแบบจำลอง หากมีการสร้างเขื่อนหรือเมืองขยายตัว รูปแบบการไหลของน้ำอาจเปลี่ยน จึงต้องประเมินความถี่ของน้ำท่วมใหม่
เวลาอ่านแผนที่หรือรายงาน ให้ดูว่าเป็นพื้นที่ไหน ใช้ระดับน้ำหรือปริมาณน้ำเกณฑ์ใด และข้อมูลประเมินช่วงใด แล้วอ่านคำว่า “รอบ 100 ปี” เป็นโอกาส 1% ในปีหนึ่ง ไม่ใช่รอให้ครบ 100 ปีก่อนจึงเกิดซ้ำได้
ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th
เปิดประวัติ 5 ตระกูลขุนนางผู้ทรงอิทธิพลของไทย จากราชสำนักโบราณสู่ชื่อสกุลที่ยังปรากฏถึงปัจจุบัน
เลขท้ายสองตัวงวดถัดไปหลังออก 00 หรือ 99
จับคู่เลขธาตุจากวันเกิดตามโหราศาสตร์จีน
เปิด 5 ประเทศในโลกที่ใช้ “ระบบกษัตริย์” สืบทอดยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ บางราชวงศ์มีรากเก่าแก่กว่าพันปี!
ประเทศที่มีเทศกาลวันลอยกระทง คล้ายกันกับที่จัดขึ้นในประเทศไทย
น้องอันดามัน” เยี่ยมบุ๋ม ปนัดดา รอบ 2 เจอสื่อถามถึงแม่ เผยคำตอบสั้น ๆ ทำเอาหลายคนเข้าใจทันทีว่าทำไมไม่พูด!
สถิติเลขเบิ้ลและเลขซ้ำในหวยต้นเดือนกับกลางเดือน
ประวัตินามสกุลคนไทย เมื่อก่อนตั้งได้ แต่เดี๋ยวนี้ห้ามตั้ง
หวย 1 ธันวาคม 2569 เปิดสถิติย้อนหลัง 20 ปี! เจาะเลขรางวัลที่ 1-เลขท้าย 2 ตัว มีเลขไหนเคยออกซ้ำบ้าง?
ครั้งแรกที่ต่างชาติบันทึกถึง “สยาม” เมื่อกว่า 500 ปีก่อน รู้ไหมว่าชาวโปรตุเกสมองเราอย่างไร ?
หนังไทยเรื่องแรก ที่ทำรายได้ทะลุ 1 พันล้านบาทในต่างประเทศ
รีวิวหนังดัง minions & monsters




