ไทยมี 76 จังหวัดหรือ 77? คำตอบอยู่ที่การนับกรุงเทพฯ

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

บางประกาศเขียนว่า “76 จังหวัด และกรุงเทพมหานคร” แต่บางคนกลับพูดว่าไทยมี 77 จังหวัด เลขสองแบบนี้หมายถึงอะไรกันแน่?

ประเทศไทยมี 76 จังหวัด ส่วนกรุงเทพมหานครเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบพิเศษอีก 1 แห่ง ถ้านับกรุงเทพฯ รวมกับจังหวัดด้วย จะได้ 77 แห่ง แต่กรุงเทพฯ ไม่ใช่จังหวัดที่ 77

ตัวอย่างอยู่ในประกาศของกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย ซึ่งเว็บไซต์รัฐบาลไทยเผยแพร่เมื่อ 19 มกราคม 2569 เพื่อแจ้งการทดสอบระบบส่งข้อความเตือนภัยฉุกเฉินผ่านเครือข่ายมือถือ (Cell Broadcast) ในวันถัดไป ประกาศระบุพื้นที่ทดสอบว่า “76 จังหวัด และกรุงเทพมหานคร” จุดประสงค์คือแจ้งให้รู้ว่าทดสอบครอบคลุมที่ใด ไม่ใช่ประกาศเปลี่ยนจำนวนจังหวัด ถ้อยคำนี้จึงแยกกรุงเทพฯ ออกจากรายชื่อจังหวัดอย่างชัดเจน

พ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2528 มาตรา 6 ระบุให้ กทม. เป็นราชการบริหารส่วนท้องถิ่นและเป็นนิติบุคคล ซึ่งหมายถึงกฎหมายรับรองสถานะของกรุงเทพฯ ในชื่อของตนเอง ส่วนมาตรา 8 กำหนดวิธีอ่านคำว่า “เขตท้องที่จังหวัด” ในกฎหมายอื่นบางฉบับ ไม่ได้เปลี่ยน กทม. ให้เป็นจังหวัด

ถ้าต้องกรอกแบบฟอร์มหรืออ่านตาราง ให้ดูชื่อหมวดก่อนนับ:

• ถ้าถามว่าไทยมีกี่จังหวัด: 76 จังหวัด

• ถ้าแบบฟอร์มนับกรุงเทพฯ รวมกับ 76 จังหวัด จะได้ 77 แห่ง แต่ไม่ใช่ 77 จังหวัด

• ถ้ามีตัวเลือก “กรุงเทพมหานคร” แยกจากจังหวัด ให้เลือก กทม. ตามหมวดของระบบ ไม่ต้องเลือกจังหวัดอื่นแทน

• เมื่อนำตัวเลขไปอ้างต่อ ให้คงคำตามต้นฉบับ เช่น “76 จังหวัด และกรุงเทพมหานคร” ไม่ย่อเป็น “77 จังหวัด” เพราะจะทำให้สถานะของ กทม. คลาดเคลื่อน

เวลาเขียนให้ชัดที่สุด ใช้คำว่า “76 จังหวัด และกรุงเทพมหานครอีก 1 แห่ง” แล้วผู้อ่านจะเห็นทันทีว่าเลข 77 มาจากการนับแบบใด

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th