มังกรจีนห้ากรงเล็บต่างจากสี่กรงเล็บอย่างไร?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

ลายมังกรมีทั้งสี่และห้ากรงเล็บ

บนเสื้อราชสำนักจีนช่วงปลายจักรวรรดิ (คริสต์ศตวรรษที่ 19) มังกรห้ากรงเล็บสื่อถึงจักรพรรดิและชนชั้นสูง ส่วนสี่กรงเล็บใช้กับเชื้อพระวงศ์ระดับรอง Smithsonian อธิบายธรรมเนียมนี้ในบริบทเครื่องแต่งกายราชสำนักชิง

เสื้อที่ช่วยให้เห็นกติกานี้คือเสื้อเฉาฟู เสื้อคลุมทางการที่ผู้มีตำแหน่งสวมเมื่อเข้าเฝ้าราชสำนักชิง ราชวงศ์ชิงปกครองจีนระหว่าง ค.ศ. 1644–1912 เสื้อฤดูร้อนในตัวอย่างของ Smithsonian มีอายุราว ค.ศ. 1820–1875

เสื้อตัวอย่างปักมังกรขนาดใหญ่ห้ากรงเล็บ และมีมังกรในลายวงกลมอีก 18 ตำแหน่ง Smithsonian จัดว่าเป็นเสื้อของเจ้าชายชั้นหนึ่งจากราชสำนักชิง

ระเบียนวัตถุหมายเลข F2015.7 ของ Smithsonian ระบุว่าเสื้อทำจากผ้าโปร่งไหม ปักด้วยไหมและเส้นด้ายพันโลหะ สูง 141 ซม. กว้าง 170.2 ซม.

The Met ระบุว่าในปี ค.ศ. 1759 ราชสำนักชิงกำหนดรูปแบบชุดพิธีการให้เป็นมาตรฐาน เสื้อเฉาฟูเป็นชุดทางการที่จักรพรรดิและขุนนางระดับสูงสวมในพิธีประจำปี ลายบนชุดจึงต้องอ่านร่วมกับแบบเสื้อและช่วงเวลา

เสื้อคลุมสีน้ำเงินเข้มจากศตวรรษที่ 19 ในคอลเล็กชัน The Met ปัก มังกรสี่กรงเล็บ พิพิธภัณฑ์ประเมินว่าผู้สวมอยู่ระหว่างเจ้าชายชั้น 3 กับขุนนางชั้น 4 ตัวอย่างนี้แสดงว่าสี่กรงเล็บยังปรากฏบนเสื้อของผู้มีตำแหน่งสูงในราชสำนัก

ส่วนเสื้อสตรีปลายศตวรรษที่ 19 ในคอลเล็กชันเดียวกันปักมังกรทองห้ากรงเล็บ The Met ระบุว่าเสื้อตัวนี้ทำไว้สำหรับจักรพรรดินีหรือพระสนมระดับรอง เมื่อนำมาเทียบกับเสื้อเจ้าชายชั้นหนึ่งของ Smithsonian จะเห็นว่าลายห้ากรงเล็บใช้กับบุคคลชั้นสูงในราชวงศ์หลายตำแหน่ง

Smithsonian อธิบายว่ามังกรจีนสัมพันธ์กับน้ำ เมฆ และฝน รวมถึงความสำเร็จ ก่อนกลายเป็นสัญลักษณ์ของจักรพรรดิและราชวงศ์ บนเสื้อราชสำนัก ลายมังกรจึงเป็นทั้งภาพมงคลและเครื่องหมายแสดงฐานะ

เมื่อดูมังกรบนเสื้อจีนโบราณ ให้ดูจำนวนกรงเล็บควบคู่กับชนิดเสื้อและยุคสมัย ตัวอย่างในพิพิธภัณฑ์มีทั้งเสื้อของเจ้าชายชั้นหนึ่งและพระสนม จึงเห็นได้ว่าห้ากรงเล็บใช้กับชนชั้นสูงหลายตำแหน่ง ไม่ได้จำกัดอยู่ที่จักรพรรดิ

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th