พระพุทธรูปทวารวดีองค์หนึ่งมีเปลวไฟรอบพระเศียร ชิ้นส่วนนี้คืออะไร?
* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ
ส่วนโค้งที่มีปลายคล้ายเปลวไฟด้านหลังพระเศียรคือ ศิรประภา หรือรัศมีที่ล้อมพระเศียร ไม่ใช่เปลวไฟจริง แค็ตตาล็อกของกรมศิลปากรบรรยายพระพุทธรูปสำริดจากอู่ทององค์หนึ่งว่า มีรัศมีโค้งอยู่ด้านหลังและมีส่วนยื่นเป็นเปลวไฟรอบวง นี่เป็นลักษณะของชิ้นงานองค์นั้น ไม่ใช่คำอธิบายว่าพระพุทธรูปทวารวดีทุกองค์มีรัศมีแบบเดียวกัน
ชิ้นงานนี้เป็นพระพุทธรูปยืนปางแสดงธรรม ทำจากสำริด สูง 32 เซนติเมตร พบที่เจดีย์หมายเลข 11 ในเมืองโบราณอู่ทอง ปัจจุบันอยู่ในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อู่ทอง และลงทะเบียนวัตถุเลขที่ 10/55/2506 กรมศิลปากรกำหนดอายุไว้ราวคริสต์ศตวรรษที่ 8–9 หรือช่วงกลางของศิลปะทวารวดี
หนังสือ “Lost Kingdoms” ของพิพิธภัณฑ์เมโทรโพลิแทนลงรายการพระพุทธรูปองค์นี้ในชื่อ “Buddha Preaching” ระบุว่าพบจากเจดีย์หมายเลข 11 ที่อู่ทองเมื่อ พ.ศ. 2506 เป็นสำริด สูง 32 เซนติเมตร และมีรัศมีรอบพระเศียรที่ปลายคล้ายเปลวไฟ รายละเอียดนี้สอดคล้องกับแค็ตตาล็อกกรมศิลปากรที่บรรยายรัศมีของพระพุทธรูปสำริดจากอู่ทอง
เมื่อดูองค์ประกอบใกล้ ๆ จะเห็นว่ารัศมีไม่ได้เป็นแผ่นวงกลมเรียบทั้งหมด ขอบด้านนอกทำเป็นปลายแหลมคล้ายเปลวไฟ ส่วนบนสุดมีดอกบัวตูมประดับเหนือพระเกตุมาลา ซึ่งเป็นส่วนยอดบนพระเศียร กรมศิลปากรเรียกรัศมีโค้งประดับลายเปลวไฟด้านหลังพระเศียรนี้ว่า “ศิรประภา”
พระหัตถ์ทั้งสองยกขึ้นในระดับใกล้เคียงกันตามปางแสดงธรรม และจีวรคลุมพระวรกายทั้งสองด้าน รัศมีจึงอยู่ด้านหลังพระเศียร ไม่ได้เป็นเปลวไฟที่พุ่งออกจากพระวรกาย
แค็ตตาล็อกยังระบุว่าพบพระพุทธรูปทวารวดีที่มีรัศมีโค้งคล้ายเปลวไฟหลายองค์ในเขตเมืองโบราณอู่ทอง และเทียบรูปแบบนี้กับศิลปะอินเดียสมัยหลังคุปตะและปาละ ข้อมูลนี้เป็นการเปรียบเทียบรูปแบบทางศิลปะตามที่ผู้จัดทำแค็ตตาล็อกอธิบาย ไม่ได้ระบุว่าช่างผู้สร้างองค์นี้เดินทางมาจากอินเดีย หรือคัดลอกต้นแบบชิ้นใดชิ้นหนึ่งโดยตรง
จึงตอบได้ว่า “เปลวไฟ” ที่เห็นคือขอบตกแต่งของศิรประภา ซึ่งล้อมอยู่หลังพระเศียร พระพุทธรูปจากอู่ทององค์นี้มีรายละเอียดเฉพาะทั้งรัศมีปลายแหลม ดอกบัวตูม และท่าทางแสดงธรรม ทำให้เห็นวิธีสร้างภาพรัศมีในงานสำริดทวารวดีชิ้นหนึ่งได้ชัดเจน
ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th
เปิดประวัติ 5 ตระกูลขุนนางผู้ทรงอิทธิพลของไทย จากราชสำนักโบราณสู่ชื่อสกุลที่ยังปรากฏถึงปัจจุบัน
เลขท้ายสองตัวงวดถัดไปหลังออก 00 หรือ 99
จับคู่เลขธาตุจากวันเกิดตามโหราศาสตร์จีน
ประวัตินามสกุลคนไทย เมื่อก่อนตั้งได้ แต่เดี๋ยวนี้ห้ามตั้ง
ประเทศที่มีเทศกาลวันลอยกระทง คล้ายกันกับที่จัดขึ้นในประเทศไทย
เปิด 5 ประเทศในโลกที่ใช้ “ระบบกษัตริย์” สืบทอดยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ บางราชวงศ์มีรากเก่าแก่กว่าพันปี!
รีวิวหนังดัง minions & monsters
แบรนด์รถมอเตอร์ไซค์สัญชาติไทย ที่ประสบความสำเร็จมากที่สุดแบรนด์หนึ่งของประเทศ
ส่องเลขปิงปองและเลขธูป แม่ผึ้ง พุ่มพวง ดวงจันทร์ วัดทับกระดาน วันที่ 16 พฤศจิกายน 2569
น้องอันดามัน” เยี่ยมบุ๋ม ปนัดดา รอบ 2 เจอสื่อถามถึงแม่ เผยคำตอบสั้น ๆ ทำเอาหลายคนเข้าใจทันทีว่าทำไมไม่พูด!
สถิติเลขเบิ้ลและเลขซ้ำในหวยต้นเดือนกับกลางเดือน
เมื่อลูกชายประธานาธิบดีสหรัฐตกหลุมรักเจ้าชายจากอังกฤษ




