เลือกเลขแรกที่นึกออก ทำไมเลข 7 ถึงโผล่บ่อยในงานทดลอง?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

งานทดลองของ Michael Kubovy และ Joseph Psotka ที่มหาวิทยาลัยเยลปี 1976 พบว่า 28.4% ของผู้ตอบ 558 คนเลือกเลข 7 เป็นเลขแรกที่นึกถึง เมื่อให้เลือกตัวเลข 0–9

28.4% คือประมาณหนึ่งในสี่ของกลุ่ม ไม่ใช่เสียงข้างมาก หากตัวเลข 0–9 ถูกสุ่มด้วยโอกาสเท่ากัน เลขแต่ละตัวมีโอกาส 10% ทว่าคนในงานนี้ตอบจากสิ่งที่นึกขึ้นได้ ไม่ได้สุ่มด้วยเครื่องหรือจับสลาก จึงต้องอ่านตัวเลขนี้เป็นรูปแบบคำตอบของกลุ่มทดลอง จุดน่าสนใจคือเมื่อปรับคำถาม สัดส่วนก็เปลี่ยนตามไปด้วย

เปลี่ยนโจทย์นิดเดียว คำตอบก็เปลี่ยน

การทดสอบชุดหนึ่งกับนักศึกษาปริญญาตรี 237 คนให้เลือกเลขในช่วง 6–15 แล้วเทียบคำตอบกับโจทย์เดิม เลข 7 ไม่ได้เด่นเท่าเดิมทุกครั้ง

ช่วง 6–15: ผู้ตอบ 17.3% เลือกเลข 7

เมื่อยกเลข 7 เป็นตัวอย่าง: สัดส่วนลดเหลือ 16.6%

ช่วง 20–29: เลข 27 ถูกเลือก 27.7% ส่วนช่วง 70–79 มีผู้เลือก 77 จำนวน 15.5%

ชุดทดลองจึงชี้ว่า “เลขที่นึกออกทันที” ผูกกับวิธีถามด้วย ผู้เขียนงานวิจัยเสนอว่า ผู้ตอบเลือกคำตอบให้ดูเหมือนทำตามคำขอที่ให้ตอบแบบฉับพลัน เมื่อเปลี่ยนช่วงตัวเลขหรือยก 7 เป็นตัวอย่างก่อน รูปแบบคำตอบก็เปลี่ยนตาม

ผลทดลองนี้บอกอะไรเรื่องเลขนำโชค?

โจทย์แรกไม่ได้ถามว่าเลขไหนเป็นเลขโปรดหรือเลขมงคล แต่ให้ตอบเลขตัวแรกที่นึกออก ความต่างนี้สำคัญ เพราะคำตอบจากโจทย์แบบฉับพลันใช้แทนผลสำรวจความเชื่อหรือเลขที่คนเลือกซื้อจริงไม่ได้

งานนี้ไม่ได้วัดผลสลาก จึงตอบไม่ได้ว่าเลข 7 ออกบ่อยหรือมีโอกาสถูกรางวัลมากกว่า ส่วนตัวเลข 28.4% ใช้กับผู้ตอบ 558 คนในมหาวิทยาลัยเยลปี 1976 เท่านั้น

ข้อสรุปที่ผลทดลองรองรับคือ เมื่อเปลี่ยนวิธีถาม ความถี่ในการเลือกเลขก็เปลี่ยนตาม เลข 7 จึงเด่นในโจทย์บางแบบ แต่ผลนี้ไม่ใช่คำใบ้สำหรับงวดถัดไป

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th