ถ่ายวิดีโอแล้วไฟ LED กะพริบ เกิดจากอะไร?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

ไฟ LED ที่ดูนิ่งด้วยตาอาจทำให้วิดีโอกะพริบหรือมีแถบพาดได้ เพราะ หลอดบางรุ่นสว่างเป็นจังหวะถี่มาก ส่วนกล้องเก็บภาพเป็นช่วงเวลาและไล่อ่านเซนเซอร์ทีละแถว เมื่อจังหวะไฟกับจังหวะอ่านภาพไม่ตรงกัน แต่ละส่วนของภาพจึงได้รับแสงไม่เท่ากัน

LED ตอบสนองต่อกระแสไฟได้เร็ว วงจรขับหลอดหรือตัวหรี่แสงบางแบบจึงทำให้ความสว่างขึ้นลงตามจังหวะที่จ่ายกระแส วิธีหนึ่งคือเปิดปิดกระแสถี่ ๆ เพื่อปรับความสว่าง เรียกว่า PWM หรือการปรับความกว้างของพัลส์ กรมพลังงานสหรัฐฯ อธิบายว่าแสงจาก LED เปลี่ยนตามกระแสของวงจรขับและตัวหรี่แสงได้รวดเร็ว จึงเกิดรูปแบบแสงได้หลายแบบ

ความต่างอยู่ที่วิธีรับภาพด้วย กล้องหลายชนิดไม่ได้บันทึกเซนเซอร์ทั้งแผ่นในเสี้ยววินาทีเดียว แต่ทยอยอ่านจากแถวหนึ่งไปอีกแถว หากหลอดเปลี่ยนจากสว่างเป็นหรี่ในระหว่างนั้น แถวบนกับแถวล่างอาจเก็บแสงคนละช่วง จึงเห็นเป็นแถบสว่างสลับมืดหรือสีเพี้ยน Sony อธิบายว่าความสว่างที่เปลี่ยนระหว่างการอ่านเซนเซอร์ทำให้เกิดแถบในภาพได้ โดยเฉพาะเมื่อใช้ไฟ LED ที่มีจังหวะถี่

จึงไม่ใช่ว่า LED ทุกหลอดจะกะพริบให้เห็นเท่ากัน ความถี่และรูปแบบแสงขึ้นกับวงจรของหลอด ระดับการหรี่ และตัวควบคุมที่ใช้ บางครั้งตาเปล่าไม่ทันสังเกต แต่กล้องบันทึกความต่างของแสงไว้ได้ ถ้าลดหรือเพิ่มระดับหรี่แล้วแถบเปลี่ยนตาม นั่นเป็นเบาะแสว่าจังหวะวงจรไฟมีส่วนเกี่ยวข้อง

ถ้ากล้องมีเมนูลดแถบกะพริบ ให้ลองเปิดก่อน แล้วดูภาพที่บันทึกจริง ไม่ใช่ดูแค่ภาพตัวอย่างบนจอ กล้องบางรุ่นมีโหมดปรับชัตเตอร์ละเอียดสำหรับไฟที่กะพริบถี่ ส่วนระบบลดแถบที่ออกแบบมาสำหรับไฟ 100 หรือ 120 เฮิรตซ์ อาจไม่ช่วยกับไฟ LED ที่กะพริบถี่กว่า เมนูและผลที่ได้แตกต่างตามรุ่นกล้องกับหลอดไฟ

ถ้ายังเห็นแถบ ให้ลองปรับความเร็วชัตเตอร์ทีละขั้นพร้อมถ่ายทดสอบ หรือปิดตัวหรี่แสงและเปลี่ยนไปใช้หลอดอีกดวง การทดลองเปลี่ยนทีละอย่างช่วยแยกได้ว่าปัญหาอยู่ที่หลอด การหรี่ไฟ หรือการตั้งค่ากล้อง หากอาการหายเมื่อเปลี่ยนแหล่งไฟ กล้องก็อาจไม่ได้เสีย แค่จับจังหวะการสว่างของหลอดได้พอดี

ไฟที่ดูนิ่งกับภาพที่กล้องเห็นจึงไม่จำเป็นต้องเหมือนกันเสมอ เพราะหลอดกับเซนเซอร์ทำงานคนละจังหวะ ลองปรับกล้องหรือเปลี่ยนแหล่งไฟ แล้วตรวจจากคลิปที่บันทึกจริงจะเห็นผลชัดที่สุด

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th