เงินเฟ้อ 0% แปลว่าของราคาไม่ขึ้นทุกอย่างจริงไหม? ตัวเลขนี้วัดแบบไหน

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

เงินเฟ้อ 0% ไม่ได้แปลว่าของทุกชิ้นราคาเท่าเดิม ถ้าเป็นตัวเลขเทียบปีต่อปี ก็หมายถึงดัชนีราคาผู้บริโภคโดยรวมแทบไม่ต่างจากเดือนเดียวกันของปีก่อน ของบางอย่างยังขึ้นราคาได้ ขณะที่บางอย่างลดลงจนภาพรวมเฉลี่ยออกมาใกล้ศูนย์ รายงานล่าสุดของสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (สนค.) ระบุว่าเดือนกันยายน 2569 เงินเฟ้อทั่วไปอยู่ที่ 2.82% เมื่อเทียบกับกันยายนปีก่อน ไม่ใช่ 0%

สนค. คำนวณดัชนีราคาผู้บริโภค (CPI) จากรายการสินค้าและบริการ 464 รายการ แบ่งเป็น 7 หมวด ตั้งแต่อาหารและเครื่องดื่มไปจนถึงที่อยู่อาศัย การเดินทาง และบริการส่วนบุคคล โดยใช้ปี 2566 เป็นปีฐานและกำหนดดัชนีไว้ที่ 100 ชุดข้อมูลปีฐานนี้ใช้กรอบครัวเรือนในเขตเทศบาล ครอบคลุมกรุงเทพฯ และปริมณฑลกับ 4 ภูมิภาค รวม 52 จังหวัด

สินค้าแต่ละหมวดมีน้ำหนักในดัชนีไม่เท่ากัน ตารางเดือนกันยายนกำหนดน้ำหนัก 39.53% ให้หมวดอาหารและเครื่องดื่มไม่มีแอลกอฮอล์ และ 60.47% ให้หมวดที่เหลือ หมวดที่มีน้ำหนักมากจึงส่งผลต่อดัชนีรวมมากกว่าหมวดน้ำหนักน้อย ตัวเลขน้ำหนักนี้ไม่ใช่อัตราที่ราคาของในหมวดนั้นขึ้น

ตัวเลขเดือนกันยายนแสดงความต่างชัดเจน: หมวดอาหารและเครื่องดื่มไม่มีแอลกอฮอล์สูงขึ้น 3.07% จากปีก่อน ส่วนหมวดอื่นเพิ่ม 2.67% แต่รายงานเดียวกันระบุว่าสินค้าบางรายการราคาลดลง เช่น ค่าไฟ ค่าซ่อมบ้าน ห้องพักโรงแรม และเสื้อผ้าบางชนิด

รายงานเดียวกันระบุว่าดัชนีราคาผู้บริโภคเดือนกันยายนเพิ่ม 0.25% จากเดือนสิงหาคม ส่วน 2.82% ที่กล่าวไปคือการเปลี่ยนแปลงจากกันยายนปีก่อน ตัวแรกเทียบเดือนต่อเดือน ตัวหลังเทียบปีก่อน จึงตอบคนละคำถาม

รายงานยังแยกเงินเฟ้อพื้นฐาน ซึ่งไม่นับราคาอาหารสดและพลังงาน เดือนกันยายนอัตรานี้อยู่ที่ 1.50% เมื่อเทียบกับปีก่อน จึงเป็นคนละค่ากับเงินเฟ้อทั่วไป 2.82%

เงินเฟ้อ 0% ไม่ได้ทำให้ราคากลับไปเท่ากับเมื่อหลายปีก่อน ตัวเลขปีต่อปีแค่บอกว่าดัชนีเฉลี่ยเดือนนี้ไม่ได้เพิ่มจากเดือนเดียวกันของปีก่อน หากระดับราคาเคยขึ้นมาแล้ว ราคาก็ยังอาจสูงกว่าหลายปีก่อนแม้ช่วงล่าสุดจะทรงตัว

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th